Sermaye piyasalarında yaşanan fon krizi sonrasında yatırımcıların alacaklarının ödenmesine yönelik yeni bir yasal düzenleme hazırlığı gündeme geldi. AK Parti'nin üzerinde çalıştığı yaklaşık 10 maddelik kanun teklifinde, tasfiye edilen fonların varlıklarının nakde çevrilmesi ve yatırımcılara yapılacak ödemelerin esaslarının düzenlenmesi bekleniyor. Teklifin TBMM Başkanlığı'na sunulmasının ardından ekim ayı içerisinde yasalaşmasının hedeflendiği belirtilirken, ödeme sürecinin tek aşamada değil, kademeli şekilde yürütülmesi planlanıyor.
İLK AŞAMADA 350 BİNDEN FAZLA YATIRIMCI
SPK'nın 17 Eylül 2026 tarihli kararları kapsamında 7 portföy yönetim şirketine ait 131 fonun tasfiyesine karar verildi. Merkezi Kayıt Kuruluşu verilerine göre bu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor. Ödeme planında önceliğin, yatırımı 1 milyon liranın altında bulunan yatırımcılara verilmesi bekleniyor. Son günlerde kamuoyuna yansıyan ödeme hazırlıklarında bu gruptaki yatırımcı sayısı yaklaşık 350-355 bin olarak ifade ediliyor.
Söz konusu yatırımcıların ödemelerinin ekim ayı içerisinde başlatılması planlanırken, daha yüksek tutarda alacağı bulunan yatırımcıların ödemelerinin ise tasfiye sürecinin ilerlemesine bağlı olarak sonraki aşamalarda gerçekleştirilmesi öngörülüyor.
SPK'nın 1 Ekim'de aldığı kararla ise tasfiye sürecinde mutabakatı tamamlanan yatırımcılara, nihai tasfiye tutarından mahsup edilmek üzere ara ödeme yapılmasının önü açıldı. Her yatırımcı için her bir fon bazında ara ödeme tutarı 1 milyon lirayla sınırlandırıldı. Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlara bu tutarın tamamı, 1 milyon lira ve üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılması kararlaştırıldı.
ANA PARA VE ENFLASYON FARKI GÜNDEMDE
Hazırlıkları sürdürülen yasal düzenlemede yatırımcıların bekleme sürecinde uğradığı değer kaybının da dikkate alınması gündemde bulunuyor. Bu kapsamda ana paraya enflasyon farkı eklenmesi üzerinde çalışıldığı bildiriliyor. Ancak bu başlığın kanun teklifinin yasalaşmasıyla kesinleşmesi bekleniyor.
Tasfiye sürecinin temel kaynaklarından biri ise fonların kendi varlıkları olacak. Tasfiye kapsamındaki fonlarda bulunan menkul kıymetler, taşınmazlar ve diğer varlıkların tasfiye edilerek nakde çevrilmesi ve elde edilen kaynağın hak sahiplerine yapılacak nihai ödemelerde kullanılması planlanıyor.
SPK'nın mevcut düzenlemesinde de tasfiye sürecinin portföy yapısı ve piyasa koşulları dikkate alınarak yürütülmesi esas alınıyor. Tasfiye için öngörülen süre daha önce 3 aydan 6 aya çıkarılmıştı. Bu değişiklik, varlıkların uygun piyasa koşullarında satılabilmesine imkan sağlamak amacıyla yapılmıştı.
ÖDEMELER KADEMELİ YAPILACAK
Ödeme sürecinin temelinde yatırımcıların hak sahipliğinin belirlenmesi ve net yatırım tutarlarının hesaplanması bulunuyor. SPK, 1 Ekim'deki kararıyla mutabakatı tamamlanan yatırımcılar için ara ödeme mekanizmasını devreye aldı. Bu yöntemde yatırımcıya yapılan ara ödeme, fonun nihai tasfiyesi sonucunda ortaya çıkacak toplam hak edişten mahsup edilecek. Böylece tasfiye işlemlerinin tamamlanması beklenirken belirli yatırımcı gruplarına ön ödeme yapılmasının önü açılmış oldu.
Ödeme işlemlerinde Ziraat Bankası ve İş Bankası'nın rol alması planlanırken, sürecin teknik tarafında Merkezi Kayıt Kuruluşu ile tasfiye işlemlerini yürüten bankalar arasındaki kayıt ve hak sahipliği eşleştirmeleri önem taşıyor.
FON KOORDİNASYON KURULU SÜRECİ YÜRÜTÜYOR
Fon krizinin ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında ekonomi yönetimi ve ilgili kurumların yöneticilerinin katılımıyla 29 Eylül'de eşgüdüm toplantısı gerçekleştirildi. Toplantının ardından tasfiye sürecinin genel koordinasyonunu sağlamak amacıyla Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında Fon Koordinasyon Kurulu oluşturuldu.
Devlet Denetleme Kurulu da sermaye piyasalarındaki yatırım fonu işlemlerine ilişkin inceleme ve denetim sürecine başladı. Kurulun ikinci toplantısında ise yatırımcıların net yatırım tutarlarının hesaplanması, SPK'nın ara ödeme kararının uygulanması, geri ödeme takvimi ve Sermaye Piyasası Kanunu'nda yapılması planlanan değişiklikler ele alındı.
CEVDET YILMAZ TBMM'Yİ BİLGİLENDİRECEK
Süreç TBMM'nin de gündemine taşınıyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın 7 Ekim'de TBMM Genel Kurulu'nda fon soruşturması ve yürütülen çalışmalar hakkında milletvekillerine bilgi vermesi bekleniyor. Muhalefet partileri ise fon krizinin tüm yönleriyle araştırılması amacıyla Meclis araştırması yapılmasını gündeme getiriyor. İktidar tarafında ise soruşturmanın yanı sıra yatırımcı ödemeleri ve sermaye piyasalarının denetim yapısına ilişkin yasal düzenlemeler üzerinde çalışma yürütülüyor.
SORUŞTURMADA 85 TUTUKLAMA
Fon sürecinin adli boyutunda da yeni gelişmeler yaşandı. Adalet Bakanı Akın Gürlek, 6 Ekim'de yaptığı açıklamada soruşturma kapsamında 85 şüphelinin tutuklandığını, 207 kişi hakkında işlem yapıldığını ve çok sayıda kişinin mal varlığına tedbir uygulandığını açıkladı.
Gürlek ayrıca, haksız kazançların iadesi amacıyla TMSF bünyesinde oluşturulan hesaplara şu ana kadar 5 kişinin ödeme yaptığını bildirdi. Bakan Gürlek, zararın iki katının karşılanmasının etkin pişmanlık kapsamında değerlendirilebildiğini ancak iadelerin soruşturmayı sona erdirmediğini belirtti.
