Orta Doğu’da tırmanan gerilim, enerji hatlarını doğrudan etkileyen yeni bir krize yol açtı.
Edinilen bilgilere göre, İran’ın en büyük enerji rezervlerinden biri olan Güney Pars sahasında meydana gelen saldırı sonrası Türkiye’ye gaz akışı kesildi. Teknik ekiplerin sahadaki hasarı ve akışın yeniden sağlanmasına yönelik çalışmaları sürdürdüğü belirtilirken, sevkiyatın ne zaman normale döneceği konusunda net bir tarih verilmedi.
BÖLGESEL GERİLİM ENERJİ PİYASALARINI SARSTI
Uluslararası kaynaklara yansıyan bilgilere göre, 18 Mart’ta İsrail’in İran’daki Güney Pars sahasını hedef almasının ardından bölgede karşılıklı saldırılar başladı. Tahran yönetimi, buna Basra Körfezi’ndeki enerji altyapılarına yönelik misillemelerle karşılık verdi.
Bu gelişmeler kapsamında Katar’daki ve küresel sıvılaştırılmış doğal gaz üretiminin önemli bir bölümünü karşılayan Ras Laffan tesislerinin de hedef alındığı bildirildi. Yaşanan bu zincirleme saldırılar, enerji piyasalarında büyük dalgalanmaya neden olurken Avrupa gaz fiyatları son üç yılın en yüksek seviyesine çıktı. Mevcut fiyatların savaş öncesine göre yaklaşık yüzde 66 daha yüksek seyrettiği ifade ediliyor.
TÜRKİYE ALTERNATİF KAYNAKLARA YÖNELDİ
Türkiye’nin doğal gaz arzında İran önemli bir paya sahip. Verilere göre Türkiye, geçtiğimiz yıl toplam gaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 14’ünü İran’dan karşıladı. Sevkiyatın kesilmesiyle birlikte Ankara’nın Rusya ve Azerbaycan’dan gelen hatlara ve mevcut gaz stoklarına yöneldiği belirtiliyor.
Konuyla ilgili resmi bir açıklama yapılmazken, enerji çevreleri Türkiye’nin güçlü depolama kapasitesi sayesinde kısa vadede ciddi bir arz sorunu yaşamayacağı görüşünde birleşiyor.
DEPOLAMA KAPASİTESİ VE TÜKETİM DENGESİ
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın daha önce yaptığı açıklamalara göre Türkiye’nin doğal gaz depolama kapasitesi 6,3 milyar metreküp seviyesinde ve tesisler tam doluluk oranına ulaşmış durumda.
Öte yandan Türkiye’nin günlük ortalama gaz tüketiminin 230 milyon metreküp civarında olduğu biliniyor. Uzmanlar, mevcut stoklar ve alternatif boru hatları sayesinde kesintinin etkilerinin dengelenebileceğini değerlendiriyor.
GÜNEY PARS’IN ÖNEMİ
Dünyanın en büyük doğal gaz sahalarından biri olan Güney Pars, İran için hem iç enerji üretimi hem de ihracat gelirleri açısından kritik öneme sahip. Saldırının ardından İran’ın yalnızca Türkiye’ye değil, Irak’a olan gaz akışını da kestiği belirtildi.
Irak Elektrik Bakanlığı ise yaptığı açıklamada, kesintinin ardından gaz akışının kısmen yeniden sağlandığını duyurdu. Bu gelişme, bölgedeki enerji krizinin etkilerinin ülkeden ülkeye değişebileceğini gösteriyor.
ARZ GÜVENLİĞİ ENDİŞESİ ARTIYOR
İran, geçmiş yıllarda özellikle kış aylarında artan iç talep ya da teknik gerekçelerle Türkiye’ye gaz akışını zaman zaman durdurmuştu. Ancak bu kez kesintinin doğrudan askeri bir saldırı sonrası yaşanması, enerji arz güvenliği konusundaki endişeleri daha da artırdı.
