Müslümanların kıblesi olan Kâbe hakkında en çok merak edilen konuların başında ise şu soru gelir: Kâbeyi inşa eden peygamber kimdir? İşte sahih İslami kaynaklara, Kur’an-ı Kerim ayetlerine ve güvenilir rivayetlere dayanan Kâbe’nin inşa sürecinin detayları...
KÂBE’NİN MANEVİ KÖKENİ: BEYTÜ’L-MA’MUR
İslami kaynaklarda yer alan rivayetlere göre, Allah Teâlâ göklerde Beytü’l-Ma’mur adlı mukaddes bir evi yaratmış ve meleklere burayı tavaf etmelerini emretmiştir. Yeryüzünde inşa edilen Kâbe-i Muazzama, Beytü’l-Ma’mur’un bir benzeri ve karşılığı olarak kabul edilir.
Bu anlatımlara göre: Kâbe’nin ilk temelleri, insan yaratılmadan önce Allah’ın emriyle melekler tarafından Beytü’l-Ma’mur ölçülerine uygun şekilde atılmıştır. Bu bilgiler rivayetler çerçevesinde aktarılır ve İslam tefsir geleneğinde yer alır.
KÂBE’Yİ İNŞA EDEN İLK PEYGAMBER KİMDİR?
Kâbeyi inşa eden ilk peygamber, rivayetlere göre Hz. Âdem (AS)’dır. Hz. Âdem, yeryüzüne indirildikten sonra Allah’a yönelmiş ve yalnızlığını dile getirmiştir. Bunun üzerine Allah Teâlâ, yeryüzünde kendisine ait bir beyt bulunduğunu bildirerek; o yerin temellerini bulmasını, oraya yeniden bir yapı inşa etmesini ve tıpkı meleklerin Arş’ı tavaf ettiği gibi, bu beyti tavaf etmesini emretmiştir.
Cebrâil’in (AS) rehberliği ve meleklerin yardımıyla Hz. Âdem, Kâbe’yi ikinci kez inşa etmiş ve burada ilk hac ibadetlerinin temelleri atılmıştır. Bu yönüyle Hz. Âdem, Kâbe’yi inşa eden ilk insan ve ilk peygamber olarak kabul edilir.
KABE'Yİ KİM TAMİR ETTİ?
Hz. Âdem’in vefatının ardından zamanla yıpranan Kâbe, oğlu Hz. Şit (AS) tarafından tamir edilmiştir. Bu dönemden itibaren Kâbe, Nuh Tufanı’na kadar insanlar tarafından bilinen ve ziyaret edilen bir ibadet merkezi olmayı sürdürmüştür.
KÂBE’Yİ YENİDEN İNŞA EDEN PEYGAMBER KİMDİR?
Kâbe’yi inşa eden peygamber denildiğinde, İslam dünyasında en net ve en sahih cevap Hz. İbrahim (AS)’dır. Çünkü bu inşa, Kur’an-ı Kerim’de açıkça bildirilen ve tüm İslam âlimlerinin ittifak ettiği bir olaydır. Nuh Tufanı’ndan sonra Kâbe’nin temelleri kaybolmuş, yapı zamanla ortadan kalkmıştır. Bunun üzerine Allah Teâlâ, Hz. İbrahim’e vahiy göndererek Kâbe’yi yeniden inşa etmesini emretmiştir.
KUR’AN’DA KÂBE’NİN İNŞASI
Kur’an-ı Kerim’de bu süreç şöyle anlatılır:
“İbrahim ve İsmail, Beyt’in temellerini yükseltiyorlardı…”
(Bakara Suresi, 127. Ayet)
HZ. İSMAİL (AS) BABASINA NASIL YARDIM ETTİ?
Kâbe’nin yeniden inşasında Hz. İsmail (AS), babası Hz. İbrahim’e aktif olarak yardım etmiştir. Rivayetlere göre; taşları taşımış, harç hazırlamış ve inşaat sırasında fiilen çalışmıştır. Duvarlar yükseldiğinde Hz. İbrahim’in üzerine çıktığı taş, bugün Makam-ı İbrahim olarak ziyaret edilen mukaddes hatıradır.
HACERÜ’L-ESVED VE TAVAFIN BAŞLANGICI
Nuh Tufanı sırasında Allah’ın emriyle koruma altına alınan Hacerü’l-Esved, Hz. İsmail tarafından getirilmiş ve Hz. İbrahim tarafından yerine yerleştirilmiştir. Böylece tavafın başlangıç noktası belirlenmiş, hac ibadetinin temel unsurları şekillenmiştir.
HZ. MUHAMMED (SAV) VE KÂBE TARİHİ
Hz. Muhammed (SAV), peygamberliğinden önce Kureyş kabilesi tarafından yapılan bir onarım sırasında Hacerü’l-Esved’in yerine konulması konusunda hakemlik yapmıştır. Bu olay; kabileler arası büyük bir çatışmayı önlemiş ve Hz. Muhammed’in “Muhammedü’l-Emin” olarak anılmasını pekiştirmiştir Bu yönüyle Peygamber Efendimiz, Kâbe tarihindeki en önemli şahsiyetlerden biri olmuştur.
KÂBE NEREDE BULUNUR?
Kâbe, Suudi Arabistan’ın Mekke şehrinde, Mescid-i Haram sınırları içerisinde yer alır. Müslümanlar için; kıble, hac ve umrenin merkezi ve yeryüzündeki ilk mabed olarak kabul edilir.
KÂBE KAÇ KEZ YENİDEN YAPILDI?
Tarih boyunca seller, yangınlar ve saldırılar nedeniyle Kâbe birçok kez tamir ve yeniden inşa edilmiştir. Ancak bu çalışmaların tamamı, Hz. İbrahim’in belirlediği temeller esas alınarak yapılmıştır.
