Cumhurbaşkanlığı Sağlık Politikaları Kurulu Üyesi Toker Ergüder, sigara bağımlılığının Türkiye ekonomisi üzerindeki etkilerine ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Ergüder, Yeşilay tarafından yapılan çalışmalara göre sigaranın Türkiye ekonomisine yıllık yaklaşık 24 milyar dolar maliyet oluşturduğunu söyledi.
Bu rakamın yalnızca doğrudan maliyetleri kapsadığını belirten Ergüder, dolaylı maliyetlerin tam olarak hesaplanamadığını vurgulayarak,
“İş gücü kaybı, işsizlik, hastalık harcamaları ve yurt dışından getirilen ilaçlar eklendiğinde bu maliyet çok daha yukarı çıkabilir. Sigaraya bağlı hastalıklar için ne kadar harcama yaptığımızı net olarak bilmiyoruz” ifadelerini kullandı.
“YÜZDE 10 FİYAT ARTIŞI TÜKETİMİ YÜZDE 8 AZALTIYOR”
Sigara fiyatları ile tüketim arasındaki doğrudan ilişkiye dikkat çeken Ergüder, fiyatlarda yüzde 10’luk bir artışın sigara tüketimini yaklaşık yüzde 8 azalttığını söyledi. Türkiye’de sigarayla mücadelede en etkili kurumun Maliye Bakanlığı olduğunu ifade eden Ergüder, 2008–2012 yılları arasında uygulanan vergi ve fiyat politikalarının tüketimde somut düşüşler sağladığını hatırlattı.
“OECD VE AVRUPA’DA EN UCUZ SİGARA TÜRKİYE’DE”
OECD ülkeleri ve Avrupa genelindeki tabloya bakıldığında, en ucuz sigaranın Türkiye’de satıldığını belirten Ergüder, bu durumun sigara kullanım oranlarının düşürülememesinde önemli bir etken olduğunu söyledi. Ergüder, mevcut fiyat politikasının halk sağlığı açısından yeniden ele alınması gerektiğini vurguladı.
“BİR PAKET SİGARA 300 TL OLMALI”
Sigara fiyatlarının uluslararası ölçütlerle değerlendirilmesi gerektiğini belirten Ergüder, İngiltere örneğini verdi. İngiltere’de bir paket sigaranın yaklaşık 15 sterlin, bir pidenin ise 7 sterlin olduğunu hatırlatan Ergüder, Türkiye’de bunun tam tersinin yaşandığını söyledi.
“Türkiye’de bir pide parasına üç paket sigara alınabiliyor” diyen Ergüder, çok uluslu şirketlerin fiyat artışlarına karşı ‘enflasyon ve kaçakçılık artar’ yönünde baskı yaptığını dile getirdi.
Bu iddialara da yanıt veren Ergüder,
“2002–2019 yılları arasında sigara fiyatları ile enflasyon ilişkisini inceledik ve anlamlı bir bağ bulamadık. Sigara fiyatları dünyada 5 litre benzin fiyatına eş değerdir. Bu mantıkla Türkiye’de bir paket sigaranın en az 300 lira olması gerekiyor” dedi.
Ergüder’in açıklamaları, sigarayla mücadelede fiyat ve vergi politikalarının yeniden gündeme gelmesine neden oldu.
