Orta Doğu’da son günlerde yaşanan askeri ve diplomatik gelişmelerin ardından ABD Başkanı Donald Trump, peş peşe yaptığı açıklamalarla dikkatleri üzerine çekti. Özellikle Hürmüz Boğazı’nın dün yeniden açılması, İran ile ABD arasındaki yeni diplomasi trafiği ve İsrail-Lübnan hattındaki ateşkes süreci, küresel gündemin ilk sıralarına yerleşti. Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden ulaşıma açmasının ardından teşekkür mesajı yayımlarken, İsrail’e yönelik sert ifadeleriyle de yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN AÇILMASI SONRASI TRUMP’TAN İRAN’A TEŞEKKÜR
Dün İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD saldırılarının ardından kapatılan ve dünya enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın yeniden açıldığını duyurdu. Açıklama, küresel enerji piyasalarında rahatlama oluşturdu. Bu gelişmenin hemen ardından konuşan Trump, İran yönetimine teşekkür ederek şu ifadeleri kullandı:
“İran, Hürmüz Boğazı’nın tamamen açık ve geçişe hazır olduğunu duyurdu. Teşekkür ederim.”
TRUMP’TAN İSRAİL’E NET MESAJ: YETER DİYORSAK YETER
Trump’ın en dikkat çeken açıklamalarından biri ise İsrail ile Lübnan arasındaki gerilim konusunda oldu. Trump, İsrail’in Lübnan’a yönelik hava saldırılarının sona ermesi gerektiğini savunarak şu sözleri kullandı:
“ABD, B2 bombardıman uçaklarımızın oluşturduğu tüm nükleer ‘tozu’ alacak. Bu anlaşma kapsamında hiçbir şekilde para alışverişi yapılmayacak. Bu anlaşma Lübnan’ı kapsamamaktadır. Ancak ABD, ayrı olarak Lübnan ile çalışacak ve Hizbullah meselesini uygun şekilde ele alacaktır. İsrail artık Lübnan’ı bombalamayacak. Bunu yapmaları ABD tarafından yasaklandı. Yeter diyorsak yeter.”
PETROL FİYATLARINDA SERT GERİLEME
Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasıyla birlikte enerji piyasalarında hızlı hareketlilik yaşandı. Daha önce çatışma endişeleri nedeniyle yükselen petrol fiyatları, boğazın açılması sonrası düşüşe geçti. Kriz sürecinde 110 dolar seviyelerine kadar yükselen petrol fiyatları, son gelişmelerin ardından 90 dolar bandına kadar geriledi. Uzmanlara göre deniz ticaret yollarının açık kalması, küresel arz güvenliği açısından kritik önemde bulunuyor.
ALTINDA YÜKSELİŞ DİKKAT ÇEKTİ
Petrol fiyatları gerilerken, güvenli liman talebi nedeniyle altın fiyatlarında yükseliş yaşandı. Bölgedeki jeopolitik risklerin tamamen ortadan kalkmaması, yatırımcıları yeniden altına yöneltti. Son gelişmeler sonrası gram altın spot piyasada 7 bin lira seviyesini aşarak dikkat çekici bir yükseliş gösterdi. Analistler, jeopolitik tansiyon sürdükçe altındaki oynaklığın devam edebileceğini belirtti.
ABD-İRAN ARASINDA 20 MİLYAR DOLARLIK KRİTİK FORMÜL İDDİASI
Öte yandan ABD merkezli haber platformu Axios’ta yer alan habere göre, Washington ile Tahran arasında dikkat çeken bir pazarlık seçeneği masada bulunuyor. İddiaya göre ABD’nin yaklaşık 20 milyar dolarlık dondurulmuş İran fonlarını serbest bırakması karşılığında, İran’ın elindeki zenginleştirilmiş uranyum stokunu teslim etmesi gündemde.
Haberde, taraflar arasında yürütülen temaslarda ekonomik yaptırımlar ile nükleer dosyanın birlikte ele alındığı, görüşmelerin hassas dengeler üzerinden sürdüğü aktarıldı.
