Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, araç kiralama sektöründe önemli değişiklikleri beraberinde getiriyor. Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle birlikte hem araç kiralama şirketlerinin faaliyetlerine hem de tüketicilerin haklarına ilişkin yeni kurallar getirildi.
Düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri, kiralanabilecek araçların yaş ve kilometre sınırlarının belirlenmesi oldu. Yeni dönemde belirli kriterleri karşılamayan araçların ticari amaçla kiraya verilmesinin önüne geçilecek.
ESKİ VE YÜKSEK KİLOMETRELİ ARAÇLAR İÇİN YENİ DÖNEM
Yeni yönetmelik kapsamında 6 yaşından büyük araçların kiralanmasına izin verilmeyecek. Bunun yanı sıra 180 bin kilometreyi aşan taşıtlar da kiralama kapsamı dışında tutulacak.
Elektrikli araçlar için ise farklı bir kilometre sınırı uygulanacak. Elektrikli taşıtlarda 300 bin kilometrenin üzerindeki araçların kiralanması yasaklanacak.
Araçların yalnızca yaş ve kilometre kriterlerini karşılaması da yeterli olmayacak. Periyodik bakımları zamanında gerçekleştirilmeyen veya adli ve sigorta kayıtlarında ağır hasar bulunan araçların da kiralama filolarında yer almasına izin verilmeyecek.
DEPOZİTOYA SINIR, İADEYE 7 GÜNLÜK SÜRE
Yeni düzenlemeyle araç kiralayan tüketicilerin en fazla şikayet ettiği konulardan biri olan depozito uygulamasına da sınır getirildi.
Buna göre 1 ila 6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük kira bedeli kadar, 7 ila 29 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek.
Araç kiralama sürecinin tamamlanmasının ardından tüketicinin herhangi bir borcu veya sorumluluğu bulunmaması halinde depozitonun uzun süre bekletilmesinin de önüne geçilecek. Araç sorunsuz şekilde teslim edildiğinde güvence bedelinin en geç 7 gün içerisinde iade edilmesi zorunlu olacak.
ARAÇ KİRALAYAN İŞLETMELERE YETKİ BELGESİ ŞARTI
Yeni sistem yalnızca tüketicileri değil, araç kiralama sektöründe faaliyet gösteren işletmeleri de yakından ilgilendiriyor.
Ticari amaçla araç kiralayan işletmelerin yetki belgesi alması gerekecek. İşletmelerin meslek odasına kayıtlı ve vergi mükellefi olması şartı aranırken, yöneticilerin de belirlenen mesleki yeterlilik kriterlerini karşılaması gerekecek.
Bakanlık ayrıca kiralama faaliyetlerinin daha etkin şekilde takip edilebilmesi amacıyla Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi (MKKBS) oluşturacak. Böylece sektörde gerçekleştirilen kiralama işlemlerinin daha düzenli ve denetlenebilir hale getirilmesi hedefleniyor.
FİLOLARDA ELEKTRİKLİ VE HİBRİT ARAÇ DÖNEMİ
Yönetmelikle birlikte araç kiralama filolarına ilişkin de yeni kriterler getirildi. Büyükşehirlerde belirli ilçelerde faaliyet gösteren işletmeler için en az 10 araçlık filo şartı uygulanacak.
Bunun yanında şirketlerin filolarında zaman içerisinde hibrit veya tamamen elektrikli araçların da belirli oranlarda yer alması zorunlu hale gelecek. Böylece araç kiralama sektöründe daha çevreci taşıtların kullanımının artırılması amaçlanıyor.
YENİ KURALLAR NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
Düzenlemenin tüm hükümleri aynı anda uygulanmayacak. İşletmelerin yeni sisteme uyum sağlayabilmesi için kademeli geçiş süreci uygulanacak.
1 Ocak 2027 tarihinde yönetmelik yürürlüğe girecek ve Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi kurulacak.
1 Temmuz 2027 tarihine kadar mevcut işletmelerin yetki belgesi alma şartını tamamlaması gerekecek.
Araç sayısı, yaş, kilometre ve diğer niteliklere ilişkin kriterlere tam uyum için ise işletmelere 1 Ocak 2028 tarihine kadar süre tanınacak.
Yeni düzenlemeyle birlikte araç kiralama sektöründe hem işletmelerin sorumluluklarının artırılması hem de tüketicilerin karşılaşabileceği mağduriyetlerin azaltılması hedefleniyor. Özellikle yaş ve kilometre sınırı ile depozito iadesine ilişkin yeni kuralların sektörde nasıl bir değişim yaratacağı ise önümüzdeki dönemde daha net ortaya çıkacak.
