Artık emeklilik statüsü son 1.260 güne göre değil, tüm çalışma hayatındaki ağırlıklı sigorta koluna göre belirlenecek.
Sosyal güvenlik sisteminde uzun yıllardır uygulanan ve çalışanlara emekliliğe kısa süre kala statü değiştirerek avantaj elde etme imkânı tanıyan “son 7 yıl” kuralı, 2008 sonrası ilk kez sigortalı olanlar için geçerliliğini yitirdi.
Yeni uygulamaya göre:
Emeklilik statüsü son 2.520 gün (3,5 yıl) üzerinden belirlenmeyecek.
Son 1.260 gün kuralı dikkate alınmayacak.
Tüm çalışma hayatındaki ağırlıklı sigorta kolu esas alınacak.
Bu değişiklikle birlikte kamuoyunda “altın dokunuş” olarak anılan, emeklilik süresini kısaltan yöntem fiilen sona ermiş oldu.
Sosyal Güvenlik Kurumu çatısı altında SSK (4/1-a), Bağ-Kur ve Emekli Sandığı birleşmiş olsa da emeklilik şartları statülere göre farklılık göstermeye devam ediyor.
Özellikle prim gün sayısı açısından:
SSK: Daha düşük prim günü (yaklaşık 7.200 gün civarı)
Bağ-Kur: 9.000 prim günü şartı
Bu fark nedeniyle geçmişte birçok sigortalı, emekliliğe kısa süre kala SSK’lı bir işte çalışarak daha az primle emekli olabiliyordu.
2008 yılındaki SGK reformundan önce sigorta girişi bulunanlar için mevcut sistem değişmedi.
Bu kapsamda:
Son 2.520 gün (7 yıl) içindeki prim ödemeleri inceleniyor.
En az 1.260 gün hangi statüde ödenmişse emeklilik o statüye göre hesaplanıyor.
Örneğin uzun yıllar Bağ-Kur’lu olan bir kişi, emekliliğine son 3,5 yıl kala SSK’lı çalışırsa, gerekli şartları sağlaması halinde SSK’dan emekli olabiliyor.
SGK Başuzmanı İsa Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, Ekim 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanlar için statü belirlemede tüm çalışma süresi dikkate alınacak.
Buna göre:
Çalışma hayatının büyük bölümünü Bağ-Kur’lu geçiren bir kişi
Son yıllarda SSK’lı çalışsa bile
Emeklilik şartlarını Bağ-Kur’a göre tamamlamak zorunda kalacak
Bu da birçok çalışan için 9.000 prim günü şartının devreye girmesi anlamına geliyor.
Geçmişte emekliliğe birkaç yıl kala yapılan statü değişikliği, prim gününü düşürerek daha erken ve avantajlı emeklilik sağlayabiliyordu. Yeni düzenleme ile bu yöntem 2008 sonrası sigortalılar için tamamen ortadan kalktı.
Uzmanlara göre bu değişiklik, özellikle karma statüde çalışan (hem Bağ-Kur hem SSK primi bulunan) kişiler için uzun vadeli planlamayı zorunlu hale getiriyor.