Türkiye ile Irak arasındaki işbirliğinde su ve enerji başlıklarını bir araya getiren yeni bir adım atıldı. Irak Bakanlar Kurulu, Türkiye ile imzalanan su çerçeve anlaşmasının finansman mekanizması kapsamında Türkiye’ye gönderilecek ham petrol miktarının ilk aşamada günlük 33 bin varili aşmamasına karar verdi.
Karar, Irak Başbakanı Ali Falih Zeydi başkanlığında 8 Eylül 2026 Salı akşamı gerçekleştirilen Bakanlar Kurulu toplantısında alındı. Toplantıda petrol finansmanı, kamu harcamaları, uluslararası anlaşmalar ve sağlık hizmetleri dahil olmak üzere çeşitli konularda düzenlemeler görüşüldü.
Bakanlar Kurulu, daha önce alınan 2026 tarihli 388 sayılı kararın değiştirilmesini onaylayarak su çerçeve anlaşması kapsamında gerçekleştirilecek ham petrol ihracatının ilk aşamadaki üst sınırını belirledi. Açıklamada, miktarın anlaşma mekanizmasının gerçek finansman ihtiyacı dikkate alınarak düzenlendiği ifade edildi.
SU ANLAŞMASININ FİNANSMAN MEKANİZMASI DEVREYE GİRİYOR
Türkiye ile Irak arasında su alanındaki işbirliğinin hukuki zemini, 22 Nisan 2024’te imzalanan Su Alanında İşbirliği Çerçeve Anlaşması ile oluşturuldu. Anlaşma; su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı, su altyapısının geliştirilmesi ve Irak'taki suyla bağlantılı projelerde işbirliğinin artırılmasını kapsıyor.
Çerçeve kapsamında Türkiye’nin su altyapısı, sulama, taşkın koruma, atık su arıtma ve su kaynaklarının daha verimli kullanılması gibi alanlarda Irak’taki projelere katkı sunmasının önü açılmıştı. Anlaşmada Dicle ve Fırat nehirleri havzalarında sürdürülebilir su yönetimine yönelik ortak çalışmalar da yer alıyor.
Son Bakanlar Kurulu kararı ise bu işbirliğinin finansman ayağına ilişkin yeni bir düzenleme getiriyor. Buna göre ilk aşamada Türkiye’ye ihraç edilecek ham petrol miktarı günlük 33 bin varili geçmeyecek. Günlük 33 bin varillik miktarın bir yıl boyunca aynı seviyede sürmesi halinde yıllık toplam yaklaşık 12 milyon varillik bir hacme karşılık gelmesi öngörülüyor. Ancak Bakanlar Kurulu kararında miktarın “ilk aşama” için belirlendiği ifade edildi.
TÜRKİYE VE IRAK ARASINDA ENERJİ İŞBİRLİĞİ DE GENİŞLİYOR
Türkiye-Irak ilişkilerinde su anlaşmasının yanı sıra enerji alanındaki işbirliği de son dönemde genişledi. Temmuz 2026'da iki ülke arasında çeşitli alanlarda beş anlaşma imzalanırken, doğal kaynaklar karşılığında Irak'taki ulaştırma altyapısının geliştirilmesine ilişkin bir çerçeve mutabakat da imza altına alındı.
Ağustos ayında ise Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı için bir yıllık yeni taşıma anlaşması imzalandı. Anlaşma, Irak ham petrolünün Ceyhan Limanı üzerinden dünya piyasalarına ulaştırılmasını sürdürmeyi ve hattın günlük en az 750 bin varillik kapasitesinin kullanılmasını öngörüyor.
IRAK’TA PETROL İHRACATINA YÖNELİK DİĞER KARARLAR
Irak Bakanlar Kurulu’nun 8 Eylül'deki toplantısında petrol sektörüne ilişkin başka düzenlemeler de yapıldı. Petrol ve petrol ürünlerinin satış mekanizmalarının sürdürülmesine yönelik kararların yanı sıra, Petrol Bakanlığı ile ABD merkezli Chevron arasında bazı anlaşmaların imzalanmasına ilişkin düzenleme de onaylandı.
Söz konusu değişikliklerin avans ödemeleri, ham petrol tedariki ve teknik danışmanlık gibi başlıkları kapsadığı bildirildi. Türkiye ile ilgili düzenlemede ise 2026 tarihli 388 sayılı karar değiştirilerek, su çerçeve anlaşması kapsamında Türkiye’ye ihraç edilecek ham petrolün ilk aşamadaki miktarı günlük 33 bin varil olarak belirlendi.
BAKANLAR KURULU TOPLANTILARI VİLAYETLERE TAŞINACAK
Toplantıda alınan bir başka kararla Irak Bakanlar Kurulu’nun gelecek toplantılarının vilayetlerde gerçekleştirilmesi kararlaştırıldı. Irak Başbakanı Ali Falih Zeydi, ilk toplantının Divaniye, sonraki toplantının ise Salahaddin vilayetinde yapılacağını açıkladı. Uygulamayla kamu hizmetleri ve altyapı projelerinin yerinde takip edilmesinin hedeflendiği belirtildi.
