Tulumtaş Mağarası, Ankara’nın Gölbaşı ilçesine bağlı Tulumtaş Mahallesi sınırlarında, Karayatak mevkiinde ve Ankara Çevre Yolu’nun hemen kenarında bulunuyor. Mağara, 1992 yılında Ankara Çevre Yolu’nun yapımı sırasında bölgede malzeme temini amacıyla işletilen taş ocağında yapılan dinamitli patlatma sonucu tesadüfen ortaya çıktı. Patlama sırasında oluşan boşluk, bölgede daha önce bilinmeyen büyük bir doğal mağaranın varlığını ortaya çıkardı.

FOSİL MAĞARA ÖZELLİĞİ TAŞIYOR
Uzman incelemelerine göre Tulumtaş Mağarası, “fosil mağara” olarak tanımlanan türler arasında bulunuyor. Bu tür mağaralarda aktif su akışı bulunmuyor ve oluşumlar geçmiş jeolojik dönemlerin izlerini barındırıyor. Yapılan araştırmalar, mağaranın oluşumunun milyonlarca yıl öncesine dayandığını gösteriyor. Mağaranın yan galerileriyle birlikte toplam uzunluğu 549 metreyi buluyor. Yüksekliği bazı bölümlerde 30–40 metreye kadar ulaşırken, genişliğiyle ziyaretçilerine ferah ama bir o kadar da etkileyici bir atmosfer sunuyor.

SARKIT, DİKİT VE SÜTUNLAR DİKKAT ÇEKİYOR
Tulumtaş Mağarası’nın en dikkat çekici özellikleri arasında zengin damlataş oluşumları bulunuyor. Mağara içinde çok sayıda sarkıt, dikit, sütun, akma taşı ve kenar taşı yer alıyor. Ancak mağaranın keşfi sırasında gerçekleştirilen dinamit patlatmaları nedeniyle bazı bölümler ve damlataş oluşumları zarar gördü. Buna rağmen günümüze ulaşan doğal şekiller, mağaranın görsel değerini ve jeolojik önemini koruyor.

DOĞAL GİRİŞİ YOK, SICAKLIK SABİT
Mağaranın doğal bir girişi bulunmuyor. Giriş, keşfin ardından düzenlenen yapay bir geçit ile sağlanıyor. Tulumtaş Mağarası’nın iç ortam sıcaklığı yıl boyunca yaklaşık 10–11 derece civarında seyrediyor. Yazın serin, kışın ise nispeten ılık olan sabit sıcaklık, mağarayı dört mevsim ziyaret edilebilir yapıyor ve özellikle yaz aylarında serinlemek isteyenler için cazip bir durak haline getiriyor.

KORUMA ALTINA ALINDI, ZİYARETE AÇILDI
Keşfin ardından uzun yıllar boyunca mağaranın korunması için hem hukuki hem de idari süreçler yürütüldü. Zaman zaman önü çöplerle kapatılan, zaman zaman iş makinelerinin arasında kalan mağara, yeterli ilgiyi görmediği dönemlerden de geçti. Ancak yapılan girişimler sonucunda Tulumtaş Mağarası 3. derece doğal sit alanı ilan edilerek koruma altına alındı. Belediye çalışmaları ve doğaseverlerin çabalarıyla mağara düzenlenerek ziyarete açıldı ve gerekli bakım çalışmaları yapıldı.

UYGUN FİYATLI VE ERİŞİLEBİLİR BİR GEZİ NOKTASI
Tulumtaş Mağarası, merkezi konumu sayesinde Ankara şehir merkezine yakın bir noktada yer alıyor. Mağara girişinde ziyaretçilerin ihtiyaçlarını karşılayabilecek kafe ve hediyelik eşya bölümü de bulunuyor. Giriş ücretinin uygun seviyede olması, mağarayı öğrenciler ve aileler için de erişilebilir bir gezi alternatifi haline getiriyor. Kısa sürede gezilebilmesi ve çevre yolu üzerinde yer alması da Tulumtaş Mağarası’nı hafta sonu kaçamakları için öne çıkarıyor.

BAŞKENTİN DOĞAL MİRASI
Tulumtaş Mağarası, sahip olduğu jeolojik yapı, damlataş oluşumları ve keşif hikâyesiyle Ankara’nın ve Gölbaşı ilçesinin önemli doğal mirasları arasında gösteriliyor. Yol çalışması sırasında ortaya çıkan yer altı zenginliği, bugün hem doğaseverlerin hem de kenti farklı bir açıdan keşfetmek isteyen ziyaretçilerin ilgisini çekmeye devam ediyor.


