Ukrayna’daki savaşın en kritik noktalarından biri olan Zaporijya Nükleer Santrali çevresinde gerilim yeniden yükseldi. Avrupa’nın en büyük nükleer enerji tesisi olarak bilinen ve Mart 2022’den bu yana Rus ordusunun kontrolünde bulunan santral, son olarak insansız hava aracı saldırısıyla gündeme geldi.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), santralde görev yapan uzman ekibinin saldırının ardından bölgede incelemelerde bulunduğunu ve türbin binasının dış cephesinde hasar tespit edildiğini açıkladı. Nükleer güvenlik açısından dünya kamuoyunun yakından takip ettiği tesiste yaşanan gelişmeler, olası riskler nedeniyle uluslararası endişeleri yeniden artırdı.
TÜRBİN BİNASINDA HASAR ORTAYA ÇIKTI
UAEA tarafından yapılan açıklamada, saldırının hedef aldığı türbin binasının dış bölümünde çeşitli hasarların bulunduğu belirtildi. Uzmanların gerçekleştirdiği incelemelerde binanın birkaç kat yukarısında yer alan metal platformun zarar gördüğü belirlendi.
Ayrıca olay yerinde enkaz parçaları ile yanmış fiber optik kalıntılarına da rastlandığı ifade edildi. Söz konusu bulguların, insansız hava aracının tesise isabet ettiğine ilişkin değerlendirmeleri güçlendirdiği kaydedildi. Ajans yetkilileri, saldırının boyutunu daha net ortaya koyabilmek amacıyla türbin binasının iç kısımlarında da ayrıntılı inceleme yapmak için erişim talebinde bulundu.
İNCELEME SIRASINDA SİLAH VE İHA SESLERİ DUYULDU
Santraldeki incelemeler devam ederken bölgede tansiyon yeniden yükseldi. UAEA ekibinin sahada bulunduğu sırada yakın çevreden insansız hava araçlarının sesleri duyulduğu, ardından bu araçlara yönelik ateş açıldığı bildirildi.
Yaşanan gelişmeler üzerine uluslararası uzmanlar güvenlik gerekçesiyle sığınaklara yönlendirildi. Nükleer tesis çevresinde devam eden askeri hareketlilik, uzmanların çalışmalarını da zorlaştırdı. Buna karşın yapılan ölçümlerde tesis çevresindeki radyasyon seviyelerinde herhangi bir olağanüstü artış tespit edilmediği ve değerlerin normal sınırlar içerisinde olduğu açıklandı.
GROSSI: NÜKLEER TESİSLERE SALDIRILAR KABUL EDİLEMEZ
UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi, yaşanan olayın ardından dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Grossi, saldırının temel nükleer güvenlik prensiplerini tehlikeye atan ciddi bir gelişme olduğunu vurguladı.
Nükleer tesislerin savaş alanına dönüştürülmesinin kabul edilemez olduğunu belirten Grossi, olası bir nükleer kazanın önlenmesi için tüm tarafların azami dikkat göstermesi gerektiğini ifade etti. Grossi, nükleer tesislere yönelik her türlü saldırının küresel güvenlik açısından büyük risk taşıdığına dikkat çekerek, bölgede çatışmaların santral çevresinden uzak tutulması çağrısını yineledi.
ROSATOM: İHA GÜÇ ÜNİTESİNİN TÜRBİN BİNASINA İSABET ETTİ
Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom da saldırıyla ilgili açıklama yaptı. Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Ukrayna’ya ait bir insansız hava aracının santraldeki güç ünitesinin türbin binasına isabet ettiğini bildirdi.
Likhachev, saldırı sonrasında patlama meydana geldiğini belirterek, patlamanın ana ekipmanlarda ciddi bir hasara yol açmadığını ancak türbin odasının duvarında delik oluştuğunu açıkladı. Yetkililer, enerji üretim sistemlerinin kritik bileşenlerinin zarar görmediğini ifade etti.
AVRUPA’NIN EN BÜYÜK NÜKLEER TESİSİ
Zaporijya Nükleer Santrali, sahip olduğu altı reaktör ve yüksek üretim kapasitesiyle Avrupa’nın en büyük nükleer enerji tesisi olarak kabul ediliyor. Rusya-Ukrayna savaşının başlamasının ardından Mart 2022’de Rus güçlerinin kontrolüne geçen santral, o tarihten bu yana uluslararası toplumun en fazla endişe duyduğu stratejik noktalar arasında yer alıyor.
