DMS’den denetim sisteminin yeniden yapılandırılması önerisi
Devlet Memurları Sendikası (DMS) Genel Başkanı Tuncay Cengiz, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumu bünyesindeki mevcut denetim yapısının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Cengiz, mevcut sistemde görev ve yetki alanlarının bazı noktalarda kesiştiğini, bunun yanı sıra mükerrer denetimler, koordinasyon ve bilgi paylaşımındaki yetersizlikler ile insan kaynağının etkin kullanılamamasının yeni bir denetim modeline ihtiyaç doğurduğunu ifade etti.
DMS Genel Başkanı Cengiz, farklı denetim mesleklerinin uzmanlıklarının korunacağı, ancak denetim süreçlerinin ortak bir yapı altında koordine edileceği “tek çatı altında denetim” modelini önerdi.
Sosyal Güvenlik Denetmenlerinin görevlerine dikkat çekti
Cengiz, SGK’nın taşra teşkilatında 81 ilde görev yapan Sosyal Güvenlik Denetmenlerinin, sosyal güvenlik sisteminin işleyişinde önemli görevler üstlendiğini belirtti.
Denetmenlerin yalnızca kayıt dışı istihdamla mücadele etmediğini vurgulayan Cengiz, yürütülen çalışmaların farklı alanları kapsadığını söyledi.
Cengiz, “Sosyal Güvenlik Denetmenleri; kayıt dışı istihdamla mücadele, il sınırlarını aşan iş kazalarının incelenmesi, sahte iş yeri ve sahte sigortalılık tespit ve soruşturmaları, asgari işçilik ön incelemeleri, anlaşmalı boşanma ve haksız aylık işlemlerinin tespiti ile hak sahiplerine ilişkin gelir ve durum araştırmaları başta olmak üzere çok sayıda kritik görev yürütmektedir. Bu görevler de sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından stratejik öneme sahiptir” dedi.
Üç ayrı kariyer meslek grubu görev yapıyor
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde çalışma hayatı ve sosyal güvenlik alanındaki denetimlerin İş Müfettişleri, Sosyal Güvenlik Müfettişleri ve Sosyal Güvenlik Denetmenleri olmak üzere üç ayrı kariyer meslek grubu tarafından yürütüldüğünü hatırlatan Cengiz, mevcut sistemde görev alanlarının bazı noktalarda kesiştiğini belirtti.
Bu durumun aynı iş yeri veya olay hakkında benzer nitelikte birden fazla inceleme yapılmasına yol açabildiğini ifade eden Cengiz, “Mevcut yapıda farklı denetim birimlerinin görev ve yetki alanları bazı noktalarda kesişiyor. Bu durum da, aynı iş yeri veya olay hakkında benzer nitelikte birden fazla inceleme yapılmasına yol açıyor. Yaşanan bu süreçte de, kamu personeli, zaman ve elbette kaynaklar mükerrer şekilde kullanılıyor, bu durumda israfa neden oluyor” şeklinde konuştu.
“Uzmanlıklar korunmalı, denetim tek çatı altında bütünleşmeli”
DMS Genel Başkanı Cengiz, çözüm önerisinin farklı denetim mesleklerinin uzmanlıklarını ortadan kaldırmayı değil, bu uzmanlıkları koruyarak denetim süreçlerini ortak bir yapı altında bütünleştirmeyi amaçladığını belirtti.
Cengiz, bu kapsamda karma ve entegre bir denetim modeli geliştirilmesini önerdi. Avrupa Birliği ülkelerinde çalışma hayatı ve sosyal güvenlik denetimlerinin Türkiye’deki parçalı yapıdan farklı olarak konu bazlı uzmanlaşmış müfettişler eliyle yürütüldüğünü belirten Cengiz, Türkiye açısından özellikle İspanya ve İtalya’daki entegre denetim yapıları ile merkezi koordinasyon mekanizmalarının incelenebileceğini ifade etti.
Uzmanlaşmış denetim kadrolarının organizasyonunun da değerlendirilmesini öneren Cengiz, dönüşümün yeni kadrolar veya yüksek mali kaynaklar gerektirmeden, büyük ölçüde mevcut insan kaynağı ve altyapı kullanılarak gerçekleştirilebileceğini savundu.
“Yaklaşık 3 bin 800 denetim personeli koordineli çalışabilir”
Cengiz, mevcut insan kaynağının daha etkin şekilde koordine edilmesiyle birleşik bir denetim sisteminin ilk aşamasının oluşturulabileceğini belirtti.
Bu kapsamda yaklaşık 2 bin 500 Sosyal Güvenlik Denetmeni, 900 İş Müfettişi ve 400 Sosyal Güvenlik Müfettişinin görev ve yetkilerinin etkin biçimde koordine edilmesini öneren Cengiz, böylece kısa vadede birleşik ve sürdürülebilir bir denetim sisteminin ilk aşamasının oluşturulabileceğini ifade etti.
“Amaç daha fazla değil, doğru şekilde denetim”
Önerilen modelin daha fazla denetim yapılmasını hedeflemediğini vurgulayan Cengiz, denetimlerin doğru iş yerine, doğru zamanda ve uygun uzmanlıkla gerçekleştirilmesi gerektiğini söyledi.
Cengiz, “Doğru iş yerinin, doğru zamanda, doğru uzmanlıkla ve koordineli biçimde denetlenmesini sağlayan bir sistemin kurulmasını istiyoruz. Böylece mükerrer denetimler azalacak, kamu kaynakları daha etkin kullanılacak, denetim süreçlerinde hız ve uygulama birliği sağlanacak ve kayıt dışı istihdamla mücadele güçlenecek” şeklinde konuştu.
DMS’den reform çalışmalarına destek mesajı
DMS olarak daha etkin, koordineli ve sürdürülebilir bir denetim sisteminin oluşturulmasına yönelik çalışmalara destek vermeye hazır olduklarını belirten Cengiz, mevcut yapının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Cengiz, “Çalışma hayatının ve sosyal güvenlik sisteminin ihtiyaçlarına cevap verebilecek, kamu kaynaklarını daha etkin kullanan, çalışanların haklarını daha güçlü koruyan ve kayıt dışı istihdamla mücadeleyi güçlendiren bir denetim sistemi için artık mevcut yapıyı yeniden değerlendirme zamanı gelmiştir. Biz Devlet Memurları Sendikası olarak bu sürece katkı sunmaya hazırız” dedi.
