ABD ile İran arasında son haftalarda tırmanan askeri gerilimin ardından diplomasi trafiği hız kazandı. Amerikan basınında yer alan haberlere göre, iki ülke arasında yürütülen müzakerelerde önemli ilerleme sağlandı ve taraflar geniş kapsamlı bir mutabakat üzerinde uzlaşmaya vardı.
İddialara göre hazırlanan “Mutabakat Zaptı” taslağının resmiyet kazanması için son aşamada ABD Başkanı Donald Trump’ın onayı bekleniyor.
“İRAN İLE ANLAŞMAYA VARILDI” İDDİASI
ABD basınında yer alan haberlerde, Washington ile Tahran arasında yürütülen temasların kritik bir noktaya ulaştığı öne sürüldü.
İddiaya göre taraflar, bölgedeki askeri gerilimi düşürmeyi hedefleyen kapsamlı bir anlaşma taslağı üzerinde mutabakata vardı. Taslağın yürürlüğe girmesi için son kararın Donald Trump tarafından verileceği ifade edildi.
Söz konusu iddia, Orta Doğu’daki çatışma riskinin arttığı bir dönemde uluslararası kamuoyunda dikkatle takip edilmeye başlandı.
BEYAZ SARAY “HÜRMÜZ MUTABAKATI” İDDİALARINI YALANLAMIŞTI
Öte yandan Beyaz Saray, önceki gün yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’yla ilgili ortaya atılan bazı anlaşma iddialarını kesin bir dille reddetmişti.
İran kaynaklarında gündeme gelen ve Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiği yönetiminin İran ile Umman’a bırakılmasını, ayrıca ABD askerlerinin bölgeden çekilmesini içerdiği öne sürülen taslak metnin gerçeği yansıtmadığı belirtilmişti.
Beyaz Saray açıklamasında, söz konusu mutabakat metninin tamamen “uydurma” olduğu ifade edilmişti.
İRAN DEVLET TELEVİZYONU: “14 MADDELİK METİN HAZIR”
İran devlet televizyonu ise farklı bir iddiayı gündeme taşıdı.
Yayımlanan haberde, Pakistan’ın arabuluculuğunda İran ile ABD arasında hazırlanan 14 maddelik bir mutabakat zaptının çerçevesine ilişkin “resmi olmayan ilk belgeye” ulaşıldığı öne sürüldü.
Haberde yer alan bilgilere göre anlaşma kapsamında ABD’nin İran’a yönelik Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ablukasını kaldırmayı kabul ettiği iddia edildi.
İran tarafının ise ticari gemi geçişlerini bir ay içerisinde kriz öncesi seviyeye döndürmeyi taahhüt ettiği ileri sürüldü.
“GEMİ GEÇİŞLERİNİ İRAN VE UMMAN YÖNETECEK”
Taslak metinde, askeri gemilerin anlaşma kapsamı dışında tutulduğu belirtildi.
Ayrıca Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişlerinin yönetimi ve rotalarının İran ile Umman koordinasyonunda yürütülmesinin planlandığı iddia edildi.
Bu iddia, küresel enerji piyasalarında ve uluslararası deniz ticareti açısından dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
“ABD ASKERLERİNİ ÇEKMEYİ KABUL ETTİ” İDDİASI
İran medyasında yer alan haberlere göre taslak metinde ABD’nin İran çevresindeki bölgeden askeri güçlerini çekmeyi kabul ettiği de öne sürüldü.
Ancak bu çekilmenin son dönemde bölgeye gönderilen ek kuvvetleri mi yoksa mevcut üslerde konuşlu birlikleri mi kapsadığı konusunda müzakerelerin sürdüğü ifade edildi.
GÖZLER TRUMP’TAN GELECEK KARARDA
ABD ile İran arasında anlaşmaya varıldığı iddiası dünya kamuoyunda büyük yankı uyandırırken, gözler şimdi Donald Trump’ın vereceği son karara çevrildi.
Taraflardan henüz resmi ve ortak bir doğrulama gelmezken, diplomasi trafiğinin önümüzdeki günlerde daha da hızlanması bekleniyor.
