Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı MASAK tarafından hazırlanan ve 1 Ocak 2026 itibarıyla uygulanması planlanan düzenlemenin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Resmî Gazete’de yayımlanmasına onay vermemesi üzerine rafa kaldırıldığı öğrenildi.
YILBAŞINDA DEVREYE GİRECEKTİ
Uzun süredir ekonomi ve finans çevrelerinde konuşulan düzenleme, yılbaşından itibaren 200 bin lira ve üzerindeki para transferlerinde gönderilen paranın kaynağının ve gönderim nedeninin açıkça beyan edilmesini zorunlu hale getiriyordu. Günlük hayatın olağan para trafiğini de kapsaması beklenen tebliğin, bankacılık işlemlerinde önemli değişiklikler yaratacağı ifade ediliyordu.
MASAK’ın hazırladığı bu düzenleme ile finansal hareketlerin daha yakından izlenmesi, kayıt dışı ekonomiyle mücadele edilmesi ve para trafiğinin küresel finansal sistemle uyumlu hale getirilmesi hedefleniyordu.
ERDOĞAN DURDURDU
Türkiye’de banka hesabı bulunan gerçek ve tüzel kişilerin tamamını etkilemesi beklenen düzenleme, para transferlerinin belirli bir nizam içinde, açıklamalı ve belgeye dayalı yapılmasını öngörüyordu. Ancak edinilen bilgilere göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın söz konusu tebliğin Resmî Gazete’de yayımlanmasına müsaade etmemesi üzerine düzenleme yürürlüğe girmedi.
Bu kararın, vatandaşlar ve iş dünyasında oluşabilecek bürokratik yük ve günlük finansal işlemlerde yaşanabilecek aksaklıklara ilişkin endişeler nedeniyle alındığı değerlendiriliyor.
KİMLERİ ETKİLEYECEKTİ?
Rafa kaldırılan düzenleme, bankada hesabı bulunan bireylerden büyük ölçekli şirketlere kadar tüm gerçek ve tüzel kişileri kapsıyordu. Tebliğin yürürlüğe girmesi halinde, 1 Ocak 2026’dan itibaren havale ve EFT işlemlerinde açıklama kısmına “ödeme”, “para” ya da “borç” gibi genel ifadeler yazılması yeterli olmayacaktı.
Bankalar ile ödeme ve elektronik para kuruluşları, müşterilerine para transferi sırasında işlemin hangi amaçla yapıldığını beyan edecekleri özel başlıklar sunacaktı. Parayı gönderen kişi ya da kurum, transferin nedenini yazılı olarak izah etmek zorunda kalacaktı.
PARAYI GÖNDERENE AYRINTILI AÇIKLAMA ZORUNLULUĞU
Tebliğ taslağında, müşterilerin işaretlemesinin zorunlu olduğu açıklama başlıkları da ayrıntılı şekilde belirlenmişti. Bu başlıklar arasında; “Gayrimenkul alım ödemesi, motorlu taşıt alım ödemesi, borç verme/borç ödeme, hediye/bağış/yardım, vergi/resim/harç ödemesi, tazminat/sigorta ödemesi, avukatlık/danışmanlık/müşavirlik ödemesi, sağlık ödemesi, kripto/dijital varlık işlemleri, şans oyunları/bahis ödemesi, eğlence/sosyal medya ödemesi” gibi seçenekler yer alıyordu.
Yapılan para transferi bu kategorilerin hiçbirine uymuyorsa, “diğer” seçeneğinin işaretlenmesi ve en az 20 karakterlik bir açıklama girilmesi zorunlu hale getirilecekti.
TUTAR ARTTIKÇA YÜKÜMLÜLÜK DE ARTACAKTI
Kadük kalan düzenleme yalnızca açıklama zorunluluğu getirmekle kalmıyor, MASAK’a yüksek tutarlı para hareketlerini daha sıkı izleme yetkisi de tanıyordu. Özellikle nakit işlemlerin kontrol altına alınması hedeflenirken, belirli tutarların üzerindeki para transferlerinde beyan yükümlülüklerinin de ağırlaşması öngörülüyordu.
Taslağa göre, 20 milyon lira ve üzerindeki işlemlerde “dayanak belge” talep edilmesi gündeme gelecekti. Konut alımlarında tapu senedi, araç satışlarında noter evrakları, ticari mal alımlarında ise fatura gibi resmi belgelerin bankalara ibraz edilmesi bekleniyordu. Gerekli belgelerin sunulmaması halinde, bankaların para transferini gerçekleştirmemesi söz konusu olacaktı.
VATANDAŞ VE ŞİRKETLER RAHATLADI
Uygulamaya geçmesi halinde milyonlarca kişiyi doğrudan etkileyecek olan düzenlemenin durdurulması, hem bireysel kullanıcılar hem de iş dünyası tarafından rahatlama ile karşılandı. Özellikle günlük para transferlerinde artacak bürokrasi ve olası işlem gecikmeleri konusunda duyulan endişeler, Erdoğan’ın kararıyla şimdilik ortadan kalkmış oldu.
