Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Başbakanı Ünal Üstel, Girne açıklarında meydana gelen Filo Jet deniz faciasının ardından devam eden arama çalışmalarına ilişkin yeni gelişmeleri açıkladı. Üstel, yeni bir geminin operasyon bölgesine dahil edileceğini ve geminin bu akşam saat 20.00 sıralarında batık alanına ulaşmasının beklendiğini bildirdi.
Arama faaliyetlerinin deniz, kara ve hava unsurlarıyla 7 gün 24 saat sürdüğünü belirten Üstel, yeni geminin sahip olduğu teknik imkanlarla 554 metre derinlikte bulunan batığın özellikle iç bölümlerinde çalışma yapılmasının hedeflendiğini ifade etti. Üstel, operasyonun yeni aşamasına ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Yeni geminin sahip olduğu teknik imkanlarla denizin 554 metre altında bulunan batığın iç bölümlerine ulaşmayı ve kayıplarımıza erişmeyi hedefliyoruz. Yarın başlayacak yeni aşamada sonuç alacağımıza inanıyoruz"
KAYIPLARA ULAŞMAK İÇİN TEKNİK KAPASİTE ARTIRILIYOR
Filo Jet’in enkazına yönelik çalışmalar, derin deniz operasyonlarında kullanılan robotik sistemler üzerinden yürütülüyor. Türk Deniz Kuvvetleri unsurlarının daha önce gerçekleştirdiği çalışmalarda da ROV sistemlerinden yararlanıldı. TCG Işın ve TCG Alemdar ile yürütülen operasyonlarda 554 metre derinlikteki enkaza ulaşılmış, robotik araçlarla su altı incelemeleri gerçekleştirilmişti.
Yeni aşamada kullanılacak sistemin öne çıkan özelliklerinden biri, bin metreye kadar derinlikte çalışabilmesi. ROV'lar, yüzeydeki gemiden kumanda edilerek derin sularda görüntüleme, inceleme, nesnelerin kavranması ve gerekli durumlarda su altı müdahalelerinin gerçekleştirilmesine imkan sağlıyor. Daha önce Filo Jet operasyonunda kullanılan ROV'ların da bin metre derinliğe kadar inebildiği, termal kameralarla görüntüleme yapabildiği ve su altındaki nesneleri kavrayarak yüzeye çıkarabildiği açıklanmıştı.
ROV’UN ROBOTİK KOLLARI ENKAZ İÇİNDE KULLANILACAK
Yeni operasyonda görev alacak ROV'un çok fonksiyonlu robotik kollarından da yararlanılması planlanıyor. Kollara hidrolik kesici sistemlerin takılabilmesi, enkazın belirli bölümlerinde ihtiyaç duyulması halinde su altında kesim yapılmasına imkan sağlayacak.
Sistemde yüksek çözünürlüklü kameraların yanı sıra deniz tabanının ve enkaz çevresinin incelenmesine yardımcı olan sonar sistemleri de bulunuyor. Böylece ekiplerin yalnızca görüntü üzerinden değil, sonar taramalarından elde edilen verilerle de batığın çevresindeki alanı değerlendirmesi hedefleniyor.
Sualtı aracının hassas konumlandırılmasında USBL sistemi kullanılacak. Bu sistem, ROV'un su altında bulunduğu konumun yüzeydeki kontrol sistemiyle takip edilmesine yardımcı olurken, derinlik ve akıntı gibi operasyon koşullarında aracın yönlendirilmesini kolaylaştırıyor.
DP2 SİSTEMİYLE GEMİNİN KONUMU KORUNACAK
Operasyonda kullanılacağı belirtilen geminin DP2 hassas konumlandırma sistemine sahip olması da derin deniz çalışmaları açısından önem taşıyor. Dinamik konumlandırma sistemleri, geminin deniz tabanına demir atmadan belirlenen konumda kalmasına yardımcı oluyor.
Filo Jet enkazının 554 metre derinlikte bulunması nedeniyle yüzeydeki geminin konumunu mümkün olduğunca hassas şekilde koruması, ROV ile gemi arasındaki bağlantı ve kablo sistemlerinin güvenli şekilde yönetilmesi gerekiyor. Derinlik arttıkça su altındaki kablonun uzunluğu ve akıntının araç üzerindeki etkisi de operasyonun teknik zorluklarını artırıyor.
ROV'un denize indirilmesi ve yeniden gemiye alınması sırasında kullanılan Fırlatma ve Geri Alma Sistemi (LARS) ile Bağlantı Kablosu Yönetim Sistemi (TMS) de aracın güvenli biçimde çalışma derinliğine ulaştırılmasına ve operasyon boyunca kontrol edilmesine yardımcı oluyor.
ARAMALAR 7 GÜN 24 SAAT SÜRÜYOR
Filo Jet'in Girne Limanı ile Mersin'deki Taşucu Limanı arasında sefer yaptığı, 30 Ağustos'ta Girne'den ayrıldıktan kısa süre sonra ön kısmından su almaya başladığı ve limana dönmeye çalışırken battığı açıklanmıştı. Enkazın Girne açıklarında 554 metre derinlikte tespit edilmesinin ardından çalışmalar ağırlıklı olarak robotik sistemler ve özel donanımlı kurtarma gemileriyle yürütülüyor. Üstel, kayıp kişilerin ailelerine yönelik açıklamasında ise arama faaliyetlerinin sürdürüleceğini vurguladı.
"Kayıp ailelerimiz bilmelidir ki devletimiz kayıplarından vazgeçmiş değildir. Kayıplarımıza ulaşmak için elimizdeki bütün imkanları kullanmaya ve çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğiz"
FİLO JET ENKAZINDA TEKNİK ARAMA SÜRECİ
Derin deniz arama operasyonlarında ROV kullanılması, ekiplerin insanlı dalışın teknik açıdan çok daha zor olduğu derinliklerde çalışmasına imkan sağlıyor. 554 metre seviyesindeki Filo Jet enkazında da robotik araçlarla hem batığın dış bölümleri hem de erişilebilen iç kısımlarının incelenmesi amaçlanıyor.
Üstel, kazada hayatını kaybedenlere Allah’tan rahmet, ailelerine sabır ve metanet dileyerek, arama kurtarma çalışmalarında görev alan ekiplerin yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’a destekleri nedeniyle teşekkür etti.
