Nazım Elmas, dijital medyada gazeteci olmayanların haber paylaşımıyla ilgili soruya dikkat çeken yanıt verdi. Elmas, standart, telif ve kayıt vurgusu yaptı.
DİJİTAL MEDYADA HABER PAYLAŞIMI GÜNDEMDE
Medya Ankara Genel Yayın Yönetmeni Gazeteci Bayram Polat, TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanı ve AK Parti Giresun Milletvekili Nazım Elmas’a, gazeteci olmayan kişilerin sosyal medyada haber paylaşımıyla ilgili bir düzenleme olup olmadığını sordu.
NAZIM ELMAS: “HERKESİN BU MESLEĞE İLGİ DUYMASI DOĞAL”
Nazım Elmas, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
"Haber paylaşmamaları noktasında bir çalışma yapılacak mı veya böyle bir şey gündemde var mıdır? Tabii bu gazetecilik ile alakalı insanların paylaşım yapmak bir yerde bu işe heveslenmeleri güzel bir şey. Demek ki herkesin heves ettiği, istek duyduğu, yapmak istediği bir alan. Güzel bir meslek aslında. Bu mesleğe herkesin ilgi duyması gayet doğal. Ama başlangıçta bir amatörlük olabilir. Fakat gelişen teknolojik ortamda ve sunulan birçok ortamda burada eğer bir kişi bu alanda kendini geliştirmek istiyorsa birçok cemiyetler, gazetecilik cemiyetlerinden bahsediyorum, kurslar açıyor. Birçok STK'larda bu konuda sertifika programları, üniversiteler, iletişim fakülteleri ve diğer ilgili meslek kuruluşları birçok noktada bu alanda kendini geliştirmek isteyenlere destek programları yapıyor. Bu destek programına tabi olarak kendilerini geliştirmeleri halinde çok daha o meslekte başarılı olmaları mümkün. Bu işte kim kalır, kim gider noktasına gelirsek; bu konuda ilkeli olan, emek veren, teknolojinin imkanlarını en güzel şekilde kullanarak yeni ve güzel şeyler yapmak isteyen, tutarlı olan kalıcı olur. Günlük hevesler uğruna bir takım yayınlarla kendini öne çıkarmaya çalışanların uzun süreli o seviyede duramayacağı bilinmesi lazım. Bu konuda elbette ki bir standart getirilmesi gerekiyor."
“KAYIT DIŞILIK OLURSA BAŞIBOŞLUK OLUR”
Elmas, özellikle ticari faaliyet ve kayıt konusuna dikkat çekerek konuşmasını şöyle sürdürdü:
"Bilhassa ticari alanda herhangi bir siteyi kurmuşsa kişinin onun bir vergi dairesi ile bağlantılı bir tarafı var. Bir yerde parasal bir hareket varsa mutlaka onun bir kaydının olması lazım. Bu noktada yarın ben mağdur oldum, şu kadar ceza geldi diyerek ortaya çıkan insanlar da olabilir. O yüzden parasal her işin devlet nazarında bir muhatabı var. İlgili daireler var. O dairelere müracaat etmesi gerekiyor. Yine her emeğin bir karşılığı var. Diyelim ki sizin kendi üretmediğiniz bir şeyi başkasının adına kullandığınız takdirde ilk üreticisine verilmesi gereken bunun bir bedeli var. Buna biz telif diyoruz."
“DİJİTAL TELİF BOŞLUĞU KAPATACAK”
Nazım Elmas, dijital telif konusunun önemine vurgu yaparak şu ifadeleri kullandı:
"Siz eğer herhangi bir şeyi üretmiyorsanız, başkasının ürettiği şeyi kullanarak onun üzerinden kendiniz üretmiş gibi birtakım ekonomik çıkarlar elde etmenin uygun bir davranış olmadığı, ahlaki bir davranış olmadığı belli bir şey. Dijital telif ile alakalı çalışmalar biraz da bu alandaki boşluğu kapatmak noktasında bir gayreti içeriyor."
“HERKES YAYIN YAPABİLİR AMA STANDART OLMALI”
Elmas, dijital yayıncılıkta kalite ve düzenin önemine dikkat çekerek şöyle konuştu:
"Herkes kabiliyeti ölçüsünde yayınlarını yapsın, sitelerini kursun. Bunun bir standardı olsun. Yani her konuda biz bir kalite arıyorsak, burada da bir kalite arayalım. İlkeleri olsun. Ve buradan bir ticari kazanç elde edilecekse ilgili yerlerde kayıtları olsun. Kayıt dışı olmasın hiçbir şey. Nerede kayıt dışılık varsa orada başıboşluk olur mu? Olur. Nerede bir düzen, disiplin, tertip varsa orada bir başarı olur mu? Olur. Öyleyse bizim hedefimiz toplum olarak tertip, düzen, güzellik, kalite ile alakalı bir hedef olması lazım. Bu hedefe gitme noktasında da bir takım yasal düzenlemeler söz konusu."
“EMEĞİN KARŞILIĞI VERİLMELİ”
Elmas, içerik üreticilerinin haklarına ilişkin sözlerini şöyle sürdürdü:
"Dijital telif dediğimiz şey içerik üreticilerinin emeklerinin değerlendirilmesi noktasında bir gayeye matuf. Bir içerik üreticisi haberini yapmış, içeriğini hazırlamış, onu belli bir saatte sisteme koymuşsa ondan yararlanan, onu tekrar kullanan ikinci kişi, üçüncü kişi ilk üreticisine bir yerde emeğin hakkını vermesi lazım. Burada tabii bir takım muafiyetler söz konusu olabilir. Nedir onlar? Arşivleme çalışmaları, kütüphane çalışmaları, ders amacıyla bu yayını kullanmak. Ancak işin kırmızı çizgisi şuradan başlıyor: Eğer herhangi bir şeyden siz ekonomik bir çıkar sağlamaya başladıysanız oradan itibaren telif gündeme gelebilir. Gelmesi de gerekir."
“YAYINCILIKTA SORUMLULUK ŞART”
Nazım Elmas, dijital yayıncılığın hukuki boyutuna ilişkin sözlerini şöyle tamamladı:
"Bunu herkes bir site kurup yapabilir mi? Tabii ki belli standartları sağlayanlar yapabilir. Bu işin hukuki boyutuna geldiği zaman, muhataplık söz konusu olduğu zaman bunun bir yerde kaydının olması, bir disiplinin olması, bir standart çerçevesinin olması, en azından bazı sorumlulukların üstlenilmesini gerektiren bir taahhüdün olması gerekir. Bu kapsamda herkes dijital alanda yayıncılık yapabilir ve yayınlarından da hem ulusal hem uluslararası camiada herkesin istifade etmesini sağlayabilir."
