Türkiye'nin yakın koşullarında en karanlık ve günlük dosyalarında adı geçen eski ülkücü ve iş insanı Oral Çelik, 30 Ağustos 2026'da Ankara'da hayatını kaybetti. Abdi İpekçi cinayeti ile Papa II. Jean Paul'e yönelik suikast girişiminin merkezi yer alan ancak yargılandığı davalardan beraat eden Çelik'in ölümü, Soğuk Savaş süresine ait pek çok soruyu yeniden gündeme getirdi. Peki Oral Çelik kimdir, nerelidir ve nasıl öldü?
Bir sorun yaşayan Oral Çelik, evde rahatsızlanmasının ardından tedavi edildi. Hacettepe Üniversitesi Hastanesi'nde damar pıhtılaşması ve beyin kanaması tanısıyla nörolojik yoğun bakım servisinde tedavi gören Çelik, yapılan tüm müdahalelere rağmen 30 Ağustos 2026 sabahı 67 yaşında hayatını kaybetmişti.
ORAL ÇELİK KİMDİR, NERELİDİR?
Oral Çelik, 1959 yılında Malatya'nın Hekimhan ilçesine bağlı Girmana köyünde dünyaya geldi. Lise eğitimini Malatya'da tamamladıktan sonra Sivas Eğitim Enstitüsü'ne kaydoldu. 1970'lerin sonlarına doğru ülkücü hareket içerisinde aktif olarak yer aldı. Malatya'da sol görüşlü öğretmen Nevzat Yıldırım'ın ortaya çıktığı rapora ve çeşitli bombalı eylemlere adının karışması üzerine, 1980 darbesi öncesinde İstanbul'a kırılmasına izin verildirdi.
ABDİ İPEKÇİ VE PAPA SUİKASTINDAKİ ROLÜ
Çelik'in adı ilk olarak Milliyet Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Abdi İpekçi'nin 1 Şubat 1979'da soruşturmada saklandığı duyuldu. Bu suikastta Mehmet Ali Ağca ile birlikte planlayıcı ve azmettirici suçlanan Çelik'in, Ağca'nın Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçırılmasını sağlayan isimlerden biri olduğu öne sürüldü. 12 Eylül 1980'de darbenin ardından yasa dışı yurt hedefleri Çelik'in, Bulgaristan ve İsviçre'de Abdullah Çatlı ve Ağca ile temas kurduğu iddia edildi.
Daha büyük küresel yankıyı uyandıran olay ise 13 Mayıs 1981'de Roma'daki Aziz Petrus Meydanı'nda yaşandı. Papa II. Jean Paul'e yönelik suikast girişiminde Interpol tarafından "ikinci tetikçi" olarak aranan Çelik'in, olayın örgütlenmesine yardım ettiği ve meydanda Ağca'yla birlikte iddia edildi. Dönemin basınında "Bulgar bağlantısı" olarak anılan teori tartışılsa da, İtalyan mahkemesi 1986'da delil yetersizliğinden Çelik ve diğer sanıklar hakkında beraat kararı verdi.
ORAL ÇELİK TÜRKİYE'YE NASIL İADE EDİLDİ?
Yıllarca Avrupa'da firarı olarak yaşayan Oral Çelik, 14 Kasım 1986'da Fransa'da "Bedri Ateş" sahte kullanımlarda kaçakçılıktan yakalandı ve burada hapis yattı. Gerçek sızıntının ortaya çıkmasının ardından 1993'te İtalya'ya iade edildi; Ancak Papa'nın suikastı olayından beraat etti. İsviçre'de denemeler yapıldığından da beraat kararı verildi.
14 Eylül 1996'da kendi talebiyle Türkiye'ye iade edilen Çelik, İstanbul 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nde Abdi İpekçi suikastından yargılandı. Mahkeme, cinayeti planladığına ya da eyleme doğrudan katıldığına dair kesin ve yeterli delilin mevcut olduğuna hükmetti. Hakkındaki diğer iddialar (ruhsatsız silah taşıma, cezaevinden adam kaçırma, çete girişi) ise zamanaşımı nedeniyle düştü. Böylece Çelik, adı uzun yıllar bu dosyalarla anılmasına karşın, hiçbirinden kesinleşmiş bir mahkûmiyet alamadı.
CEZAEVİ SONRASI HAYATI: TİCARET VE SİYASET
1997'de tahliye edilen Çelik, sivil hayata dönerek evlendi ve Malatya'da inşaat, nakliyat ve güvenlik gibi çeşitli şirketler kurdu. Bir dönem Malatyaspor Kulübü Başkanlığı yapan Çelik, 2002 yılında bağımsız milletvekili adayı olarak siyaset sahnesini yok etti.
AĞCA'YI HAPİSTEN KENDİSİ Mİ KAÇIRDI?
İlerleyen yıllarda basında çıkan röportajlarla geçmişe dair açıklamalar yapan Çelik, Mehmet Ali Ağca'yı hapishaneden kendisinin kaçırdığını ifade etti. Ayrıca Papa suikastının arkasında Bulgaristan'ın değil, İtalyan askeri istihbarat teşkilatı SISMI'nin bulunduğu öne çıkan kafalarda yeni soru işaretleri bırakıldı. Bu iddialar, hiçbir zaman kesin biçimde kanıtlanamadı.
CENAZESİ NE ZAMAN, NEREDE?
Oral Çelik'in cenazesinin, 31 Ağustos Pazartesi günü Malatya Şehir Mezarlığı'nda görüşülmesi planlandı. Çelik'in ölümü, yakın tarihin en çok tartışılan yazılarının bazı sırlarının da onunla birlikte kapanması anlamına geliyor.
