Halk arasında “hareket hastalığı” olarak adlandırılan Parkinson, beyinde hareketleri kontrol eden sinir hücrelerinin zamanla hasar görmesiyle ortaya çıkıyor. Genellikle yaşlanmaya bağlı gelişen hastalık, ileri yaşlarda daha sık görülse de nadir durumlarda genç bireylerde de ortaya çıkabiliyor.
En yaygın belirtiler neler?
Parkinson hastalığında hareket sisteminin etkilenmesiyle birlikte birçok belirti ortaya çıkıyor. Hastalarda en sık hareketlerde yavaşlama, kas sertliği, titreme, denge kaybı ve duruş bozukluğu gözlemleniyor. Titremenin her hastada görülmeyebileceğine dikkat çeken Gökçe, bu belirtinin genellikle istirahat halindeyken başladığını ve çoğunlukla tek taraflı ortaya çıkıp zamanla yayılabildiğini belirtti.
Bunun yanı sıra mimiklerde azalma, öne eğilerek yürüme ve genel hareketlerde belirgin yavaşlama da hastalığın dikkat çeken bulguları arasında yer alıyor.
Hastalığın temelinde dopamin eksikliği var
Uzmanlara göre Parkinson’un en önemli nedeni, beyinde dopamin üretiminden sorumlu hücrelerin zamanla kaybolması. Bu durum, hastalığın ilerleyici bir seyir izlemesine yol açıyor. Gökçe, sürecin genellikle yavaş ilerlediğini ancak erken dönemde ortaya çıkan bazı belirtilerin çoğu zaman gözden kaçtığını ifade etti.
Koku alma duyusunda azalma, uyku bozuklukları ve hafif hareket yavaşlığı gibi erken belirtilerin dikkate alınmasının erken tanı açısından büyük önem taşıdığı vurgulandı.
Sadece hareketleri etkilemiyor
Parkinson hastalığının yalnızca hareket sistemiyle sınırlı olmadığına dikkat çeken Gökçe, farklı sistemleri etkileyen belirtilerin de görülebildiğini belirtti. Terleme düzensizlikleri, ciltte yağlanma, ağrı, salya artışı, idrar sorunları, cinsel fonksiyon bozuklukları ve depresyon gibi şikayetler hastalığın farklı yüzleri olarak öne çıkıyor. İleri evrelerde ise bunama gibi daha ciddi tabloların gelişebileceği ifade ediliyor.
Tedavide farklı yöntemler uygulanıyor
Parkinson tedavisinde temel yaklaşım, beyinde eksilen kimyasalların yerine konulması olarak öne çıkıyor. Bu kapsamda ağızdan alınan ilaçların yanı sıra cilt altı pompa tedavileri ve bağırsak yoluyla uygulanan yöntemler kullanılabiliyor.
İleri evre hastalarda ise “derin beyin stimülasyonu” olarak bilinen ve kamuoyunda beyin pili olarak adlandırılan cerrahi yöntemlerin başarılı sonuçlar verdiği belirtiliyor.
Yaşam kalitesini artırmanın yolu: erken müdahale
Uzmanlar, Parkinson hastalığında erken tanı ve düzenli tedavinin büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor. Egzersiz alışkanlığı, düzenli takip ve Akdeniz tipi beslenmenin hastalığın seyrini olumlu etkileyebileceği ifade ediliyor.
Gökçe, özellikle erken belirtilerin fark edilmesi halinde zaman kaybetmeden bir uzmana başvurulması gerektiğini belirterek, doğru zamanda yapılan müdahalenin hastaların yaşam kalitesini belirgin şekilde artırabileceğini vurguladı.
