ABD ile İran arasındaki diplomatik ve askeri gerilim, Washington yönetiminin USS Abraham Lincoln uçak gemisini Orta Doğu’ya gönderme kararıyla yeni bir boyut kazandı. ABD Başkanı Donald Trump’ın duyurduğu bu sevkiyat, ABD’nin bölgede son aylarda görülen en yoğun askeri konuşlanmasını işaret ediyor.
BÖLGEYE “VURUCU GÜÇ” SEVKİYATI
ABD Donanması’nın Basra Körfezi’ne ulaştırdığı Abraham Lincoln uçak gemisi, F-15 ve F-35 savaş uçakları ile 1.600 kilometre menzilli Tomahawk seyir füzeleri gibi ileri düzey silah sistemleri taşıyor. Geminin yanı sıra bölgeye eşlik eden iki savaş gemisinin de hava, kara ve deniz hedeflerine karşı caydırıcı kapasiteleri bulunuyor.
Bu sevkiyatla birlikte ABD’nin Ortadoğu’daki askeri varlığı, son 8 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Haziran ayında İran’a yönelik 12 günlük hava operasyonlarını birlikte icra eden ABD ve İsrail güçlerinin konuşlanma düzeyi de bu kapsamda aşıldı.
GERİLİMİN MERKEZİ: BASRA KÖRFEZİ
Gerilim, İran’da 28 Aralık’tan bu yana süren protestolar ve Tahran rejimine yönelik baskıların artmasıyla uluslararası boyuta taşındı. ABD yönetimi, bölgedeki askeri varlığını güçlendirerek İran’ın bölgesel etkisini dengelemeye çalışıyor.
TEL AVİV’DE SÜRPRİZ ZİRVE
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper’ın Tel Aviv’e sürpriz ziyareti de gerilimin diplomatik boyutunu vurguladı. Cooper, İsrail Hava Kuvvetleri Komutanı ile kritik bir toplantı gerçekleştirdi. İsrail ordusu da hava kuvvetlerinin tam alarm halinde olduğunu açıkladı.
SİVİL SEYAHATTE RİSK BÜYÜYOR
Artan askeri tansiyonun en somut yansımalarından biri de sivil havacılıkta yaşandı. Birçok uluslararası havayolu şirketi bölge uçuşlarını iptal etti ya da askıya aldı:
-
Lufthansa: Tel Aviv ve Dubai seferlerini erteledi.
-
British Airways: Dubai uçuşlarını durdurdu.
-
Air France: Dubai ve Tel Aviv uçuşlarını iptal etti.
-
KLM: İsrail, Suudi Arabistan ve Birleşik Krallık’a planlanan uçuşları durdurdu.
-
ITA: İsrail’e gece uçuşlarını en az Salı’ya kadar iptal etti.
Bu kararlar, bölgedeki güvenlik risk algısının küresel ulaşımda somut etkiler yarattığını gösteriyor.
DÜNYA GÖZÜNÜ ORTADOĞU’YA ÇEVİRDİ
ABD’nin uçak gemisi sevkiyatı ve bölge ülkelerine yönelik havayolu iptalleri, uluslararası güvenlik çevrelerinde alarm yarattı. İran ile Batı arasındaki gerilim, diplomatik kanallarda çözülmezse daha geniş çaplı bir krize dönüşme riskini taşıyor.
Gelişmeler, dünya kamuoyu tarafından yakından izleniyor. Uluslararası analistler, gerilimin bölgesel istikrarı tehdit edebileceği konusunda uyarıda bulunuyor. İlerleyen saatlerde yeni askeri adımlar veya diplomatik temaslar, tansiyonun hangi yöne evrileceğini belirleyecek.
