Tarihi Kentler Birliği’nin (TKB) 2026 yılı 1. Olağan Birlik Meclisi Toplantısı Ankara’da geniş katılımla başladı. Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı ve Tarihi Kentler Birliği Başkanı Mansur Yavaş ev sahipliğinde Kocatepe Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen toplantıda, Türkiye’nin tarihi ve kültürel mirasının korunmasına yönelik projeler, yeni dönem hedefleri ve ortak çalışma stratejileri ele alındı.
İki gün sürecek toplantıya belediye başkanları, meclis üyeleri, uzmanlar ve çok sayıda davetli katıldı. Programın açılışında Ankara Büyükşehir Belediyesi ile Tarihi Kentler Birliği’nin yürüttüğü projeleri anlatan tanıtım filmleri gösterildi. Toplantıda ayrıca 49 ilde tarihi ve kültürel dokunun korunmasına yönelik hazırlanan 136 projelik ilk etap çalışması sunumlarla tanıtıldı.
“ANKARA, CUMHURİYET FİKRİNİN VÜCUT BULDUĞU ŞEHİRDİR”
Toplantının açılış konuşmasını yapan Mansur Yavaş, Ankara’nın yalnızca Türkiye’nin başkenti olmadığını, aynı zamanda Cumhuriyet’in ve Milli Mücadele ruhunun simgesi olduğunu söyledi. Ankara’nın tarihsel kimliğine dikkat çeken Yavaş, “Ankara; Millî Mücadele’nin karargâhı, Cumhuriyet fikrinin vücut bulduğu şehir ve Anadolu iradesinin kalbidir” ifadelerini kullandı.
Tarihi Kentler Birliği’nin Ankara’da toplanmasının ayrıca özel bir anlam taşıdığını belirten Yavaş, gerçekleştirilen buluşmanın birlik açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Önümüzdeki iki gün boyunca hem geride kalan dönemin değerlendirileceğini hem de yeni döneme ilişkin yol haritasının şekillendirileceğini söyledi.
“TARİHİ KENTLER BİRLİĞİ ORTAK GELECEĞE SAHİP ÇIKMA İRADESİDİR”
Konuşmasında kültürel mirasın korunmasının yalnızca fiziksel yapıları ayakta tutmak anlamına gelmediğini ifade eden Yavaş, Tarihi Kentler Birliği’nin üstlendiği misyona dikkat çekti. Birliğin Türkiye’nin farklı şehirlerini ortak bir sorumluluk etrafında buluşturan önemli bir yapı olduğunu söyleyen Yavaş, şu değerlendirmede bulundu:
“Bu birlik, yalnızca belediyeler arasında kurulmuş idari bir çatı değil; aynı zamanda bu ülkenin kent hafızasına, kültürel mirasına ve ortak geleceğine sahip çıkma iradesidir.”
Tarihi Kentler Birliği tarihinde ilk kez hayata geçirilen “Tarihi Kentlerde Miras Seferberliği Proje Destekleri” kapsamında önemli bir sürecin başladığını kaydeden Yavaş, Türkiye’nin farklı şehirlerinden 33 mimarın katkısıyla yeni proje çalışmalarının yürütüldüğünü açıkladı. Bu sürecin yalnızca teknik bir destek programı olmadığını vurgulayan Yavaş, bunun aynı zamanda birliğin yeni dönem çalışma anlayışının güçlü bir göstergesi olduğunu ifade etti.
“KÜLTÜREL MİRAS MASA BAŞINDA KORUNAMAZ”
Göreve geldikleri günden bu yana Tarihi Kentler Birliği’ni daha üretken, daha görünür ve daha etkin bir yapıya dönüştürmeyi hedeflediklerini belirten Yavaş, kültürel mirasın korunmasının yerinde çalışmalarla mümkün olabileceğini söyledi.
“Kültürel miras, masa başında korunamaz” diyen Yavaş, kentlerin ihtiyaçlarının sahada görülmesi gerektiğini, belediyelerin yaşadığı sorunların dinlenmeden kalıcı çözümler üretilemeyeceğini ifade etti. Birliğin bugün itibarıyla 476 üyeye ulaştığını açıklayan Yavaş, toplantıda üyelik başvurusu bulunan 18 belediyenin daha birliğe katılmasının beklendiğini söyledi.
DEPREM BÖLGESİ VURGUSU: “YALNIZCA BİNALAR DEĞİL, HAFIZA DA YARALANIYOR”
Konuşmasında deprem bölgelerinde yürütülen saha çalışmalarına da değinen Mansur Yavaş, afetlerin yalnızca fiziksel yıkımla sınırlı olmadığını dile getirdi. Şehirlerin hafızasının da zarar gördüğünü ifade eden Yavaş, kültürel mirasın korunmasının afet sonrası yeniden yapılanma süreçlerinde temel başlıklardan biri olması gerektiğini söyledi. “Bir şehir yıkıldığında yalnızca binalar zarar görmez; hafıza da yaralanır, kimlik de yaralanır, kültürel süreklilik de yaralanır” diyen Yavaş, bu nedenle tarihi dokunun korunmasının yeniden ayağa kalkma sürecinin ayrılmaz parçası olduğunu kaydetti.
“TARİHİ YAPILAR YENİDEN KENT YAŞAMINA KAZANDIRILMALI”
Tarihi yapıların yalnızca restore edilmesinin yeterli olmayacağını vurgulayan Yavaş, esas hedefin bu alanları yeniden toplumun günlük yaşamına dahil etmek olduğunu söyledi. “Kültürel miras, halktan kopuk bir vitrin değil; halkın içinde yaşadığı, kullandığı ve sahiplendiği bir değer olmalıdır” ifadelerini kullanan Yavaş, tarihi yapıların yaşayan mekânlara dönüştürülmesi gerektiğini belirtti.
Türkiye’nin farklı şehirlerinden ve farklı siyasi geleneklerden belediyelerin aynı çatı altında buluşmasının önemine de değinen Yavaş, tüm belediyeleri bir araya getiren ortak duygunun kültürel mirasa sahip çıkmak olduğunu söyledi.
YURT DIŞI İNCELEMELERİ VE YENİ PROJELER GÜNDEMDE
Toplantıda konuşan Yavaş, Tarihi Kentler Birliği’nin Türkiye’nin dört bir yanında saha toplantıları gerçekleştirdiğini, ayrıca Portekiz ve İspanya’da teknik inceleme ziyaretleri yaptığını açıkladı. Tarihi ve kültürel alanların yerinde incelenmeye devam edeceğini söyleyen Yavaş, birliğin artık yalnızca toplantı yapan bir yapı olmaktan çıkması gerektiğini belirtti.
Birliğin proje üreten, deneyim paylaşan, belediyelerin kapasitesini geliştiren ve sahadan beslenen güçlü bir kuruma dönüşmesi gerektiğini kaydeden Yavaş, “Tarihi Kentlerde Miras Seferberliği Proje Destekleri”nin bu yaklaşımın en somut örneklerinden biri olduğunu ifade etti.
OKTAY ÖZEL: “ORTAK AKIL VE UZMANLIK PAYLAŞIMI ÖN PLANDA”
Toplantıda konuşan Tarihi Kentler Birliği Genel Sekreteri Oktay Özel ise yeni dönemde belediyeler arasında daha güçlü bir iş birliği hedeflediklerini söyledi. Özel, birliğin yalnızca mali destek sağlayan bir kurum olmanın ötesine geçtiğini belirterek, belediyelerle birlikte proje üreten ve uzmanlık paylaşımını artıran bir yapı oluşturmayı amaçladıklarını dile getirdi. Farklı şehirlerden gelen belediyelerin aynı sorumluluk etrafında birleşmesinin Tarihi Kentler Birliği’nin en büyük gücü olduğunu vurgulayan Özel, yapılan çalışmaların sahada somut karşılık bulduğunu ifade etti.
MAHİR POLAT: “ANADOLU’YA VEFA BORCU ÖDENİYOR”
Toplantıda söz alan Tarihi Kentler Birliği eski Genel Sekreteri Mahir Polat de “Tarihi Kentlerde Miras Seferberliği” kapsamında hazırlanan projelerin önemli bir anlam taşıdığını söyledi.
Anadolu’nun tarihi birikimine sahip çıkmanın büyük bir sorumluluk olduğunu ifade eden Polat, kamu çalışanlarının ve belediyecilerin bu alanda özveriyle çalıştığını belirtti. Anadolu’nun kadim kültürlerini korumaya yönelik çalışmaların bir “vefa borcu” niteliği taşıdığını söyleyen Polat, tarihi kentlerin yeniden ayağa kalkmasının ortak bir başarı olması gerektiğini vurguladı.
Polat, tarihi değerlerin korunmasının yalnızca belli kurumların değil, tüm toplumun ortak sorumluluğu olduğunu belirterek, Anadolu’nun kültürel mirasının gelecek kuşaklara aktarılması için birlik içinde hareket edilmesi gerektiğini ifade etti.
