İsrail ile İran arasında dün akşam başlayan ve karşılıklı saldırılarla yeni bir boyut kazanan gerilim sürerken, ABD Başkanı Donald Trump’tan dikkat çeken bir çıkış geldi. Trump, kendisine ait sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, “İsrail ve İran, ateşi derhal durdurmalı” ifadelerini kullanarak taraflara çatışmaları sona erdirme çağrısında bulundu.
Trump’ın açıklaması, Orta Doğu’da tansiyonun hızla yükseldiği ve bölgedeki gelişmelerin küresel ekonomi ile güvenlik dengelerini etkilemeye başladığı dönemde geldi. Son saatlerde yaşanan saldırılar, enerji tesislerinin hedef alınması ve hava sahalarının kapatılması, krizin bölgesel sınırları aşabileceği yönündeki endişeleri artırdı.
İRAN VE İSRAİL ARASINDA KARŞILIKLI SALDIRILAR
Trump’ın çağrısının arka planında, İsrail ve İran arasında devam eden karşılıklı operasyonlar bulunuyor. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), İran’ın güneybatısında bulunan Mahşehr’deki petrokimya tesisinde bazı hedeflerin vurulduğunu açıkladı. İsrail tarafı, operasyonun Askeri İstihbarat Dairesi’nin yönlendirmesiyle gerçekleştirildiğini duyurdu.
İran Devrim Muhafızları Ordusu ise buna karşılık olarak İsrail’in Nevatim ve Tel Nof hava üslerini hedef alan saldırılar düzenlendiğini bildirdi. Tahran yönetimi, operasyonun İran’daki radar noktalarına yönelik saldırılara yanıt niteliği taşıdığını savundu.
İsrail ordusu ayrıca İran tarafından sabah saatlerinde fırlatıldığı belirtilen tüm füzelerin etkisiz hale getirildiğini öne sürdü. İsrail Ordu Radyosu ise İran’a yönelik operasyonların birkaç gün daha sürebileceği değerlendirmesinde bulundu. Haberde, sınır bölgelerindeki askeri birliklerin güçlendirileceği ve geniş çaplı yedek kuvvet seferberliği başlatıldığı aktarıldı.
İRAN’DAN HAYFA’DAKİ TESİSE MİSİLLEME
Gerilim ilerleyen saatlerde enerji altyapılarını da doğrudan etkiledi. İran Devrim Muhafızları Ordusu, Mahşehr’deki petrokimya tesisine düzenlenen saldırıya karşılık olarak İsrail’in Hayfa kentindeki bir kimya tesisine füze saldırısı gerçekleştirdiğini duyurdu.
Yapılan açıklamada, enerji ve sanayi tesislerinin hedef alınmasının bölgesel krizleri derinleştireceği belirtilirken, bu tür saldırıların küresel ekonomi üzerinde ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulunuldu. İran tarafı, enerji altyapılarını hedef alan saldırıların sorumluluğunu ABD ve İsrail’e yükledi.
HUSİLER DE ÇATIŞMAYA DAHİL OLDU
Bölgedeki gerilim yalnızca İsrail ve İran ile sınırlı kalmadı. İsrail ordusu, Yemen’deki İran destekli Husilerin ülkeye yönelik füze saldırısı gerçekleştirdiğini açıkladı. Saldırı nedeniyle İsrail’in birçok bölgesinde alarm sirenleri çalarken, halka sığınaklara gitmeleri yönünde çağrı yapıldı. İlk belirlemelere göre saldırının ciddi bir hasara yol açmadığı belirtilirken, bir kişinin sığınağa ulaşmaya çalışırken hafif yaralandığı açıklandı.
ERBİL HAVALİMANI’NDA UÇUŞLAR DURDURULDU
Çatışmaların bölge ülkelerine etkisi de giderek hissedilmeye başlandı. Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin başkenti Erbil’de bulunan Uluslararası Erbil Havalimanı’nda tüm uçuşlar 72 saat süreyle durduruldu. Kararın, Irak Sivil Havacılık Otoritesi’nin güvenlik gerekçesiyle ülke genelindeki hava trafiğini geçici olarak askıya almasının ardından alındığı belirtildi. Yetkililer, bölgedeki güvenlik gelişmelerinin yakından takip edildiğini bildirdi.
GERİLİM PİYASALARI DA ETKİLEDİ
Orta Doğu’daki çatışmaların ekonomik yansımaları da dikkat çekti. Güçlü ABD istihdam verileri ve faiz beklentileriyle birlikte jeopolitik risklerin artması, altın ve enerji piyasalarında sert hareketlere neden oldu. Altının ons fiyatı 4 bin 293 dolara kadar gerilerken, iç piyasada gram altın 6 bin 370 liraya düştü. Çeyrek altın 10 bin 480 lira, yarım altın 20 bin 990 lira ve tam altın 41 bin 760 lira seviyelerinde işlem gördü. Öte yandan enerji arzına ilişkin endişelerin artmasıyla Brent petrol yüzde 4’ün üzerinde yükselerek 97 dolar seviyesini aştı.
