Doha merkezli Al Jazeera Arapça kanalına konuşan Erdoğan, anlaşmanın yalnızca üç ülke arasındaki ilişkiler bakımından değil, dünya barışı açısından da dikkat çekici bir adım olduğunu belirtti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, röportajında Türkiye'nin dış politikadaki önceliklerinden bölgesel çatışmalara, Suriye ve Gazze'deki gelişmelerden ABD ile ilişkilere, F-35 programından Avrupa Birliği üyeliğine kadar çok sayıda başlıkta değerlendirmelerde bulundu.
ERDOĞAN'DAN MEKKE ANLAŞMASI VURGUSU
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında Mekke'de imzalanan güvenlik ve ortak savunma odaklı anlaşmayı değerlendiren Erdoğan, Mekke'nin anlaşmanın imzalanması için seçilmesinin de özel bir anlam taşıdığını ifade etti.
Üç ülkenin Mekke'de bir araya gelerek ortak bir anlaşmaya imza atmasının dünyaya önemli bir mesaj verdiğini belirten Erdoğan, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan açısından anlaşmanın yeni bir güç ve dayanışma zemini oluşturduğunu söyledi.
Erdoğan, üç ülkenin de anlaşmadan memnuniyet duyduğunu belirterek, "Hayırlı olsun" mesajı verdi.
"HERHANGİ BİR SALDIRIDA ÜÇ ÜLKE BİRBİRİNİ SAVUNABİLİR"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Mekke Anlaşması'nın NATO'nun 5. maddesinde yer alan ortak savunma anlayışına benzer yönleri bulunduğuna ilişkin soruya da yanıt verdi.
Erdoğan, üç ülkeden herhangi birinin saldırıya uğraması halinde ortak savunma anlayışı çerçevesinde diğer ülkelerin gerekli adımları birlikte atabileceğini söyledi. Bu kapsamda anlaşmanın Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında güvenlik alanındaki dayanışmayı daha ileri bir noktaya taşıyacağını belirtti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ayrıca anlaşmanın yalnızca mevcut üç ülkeyle sınırlı tutulmadığını, ilerleyen dönemde başka ülkelerin de katılımına kapının açık olduğunu dile getirdi.
"MISIR DA İSTERSE ANLAŞMAYA KATILABİLİR"
Erdoğan, Mekke Anlaşması'na yeni ülkelerin dahil olup olmayacağına ilişkin değerlendirmesinde, anlaşmanın imzalanmasının ardından da bu konuda açık bir tutum ortaya koyduklarını belirtti.
Bu kapsamda Mısır'ın da arzu etmesi halinde anlaşmaya dahil olabileceğini ifade eden Erdoğan, üçlü yapının ilerleyen süreçte daha geniş bir güvenlik iş birliği mekanizmasına dönüşebileceği mesajını verdi.
İRAN-ABD GERİLİMİ VE HÜRMÜZ BOĞAZI AÇIKLAMASI
Röportajda ABD-İsrail ile İran arasındaki çatışmalar da gündeme geldi. Türkiye'nin temel yaklaşımının savaş değil barış olduğunu vurgulayan Erdoğan, bölgede yaşanan gerilimin bir an önce sona ermesini istediklerini söyledi.
Özellikle Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin dünya enerji piyasaları açısından önemine dikkat çeken Erdoğan, petrol akışının kesintiye uğramamasının gerektiğini belirtti. Hürmüz Boğazı'nın yeniden ulaşıma açılmasının hem bölge hem de küresel ekonomi açısından önemli olduğunu ifade eden Erdoğan, deniz trafiğinin ücretsiz şekilde açılmasının daha uygun olacağını söyledi.
Erdoğan, Türkiye'nin İran ile ABD arasındaki süreçte sürekli barış çağrısı yaptığını belirterek, Pakistan, Türkiye ve Suudi Arabistan'ın da barışın savunucuları olarak hareket ettiğini kaydetti.
İSRAİL'E TEPKİ: SAVAŞIN BAŞ AKTÖRÜ
İsrail'in İran, Lübnan ve Gazze'ye yönelik saldırıları da Erdoğan'ın gündemindeki başlıklardan biri oldu.
Türkiye'nin savaş yanlısı bir tutum içinde olmadığını, aksine barıştan yana olduğunu vurgulayan Erdoğan, bölgedeki çatışmaların büyümesinden İsrail'i sorumlu tuttu. İsrail'in saldırgan tutumunun birçok ülkeye ağır bedeller ödettiğini savunan Erdoğan, Türkiye'nin bölgedeki savaşların sona ermesi için diplomatik girişimlerini sürdüreceğini belirtti.
ABD ile İran arasındaki gerilimin çözümü konusunda Katar ve Pakistan'ın yürüttüğü arabuluculuk çalışmalarına da değinen Erdoğan, her iki ülkenin önemli bir rol üstlendiğini ve bu çabaların devam etmesini beklediklerini söyledi.
"SURİYE'Yİ ASLA YALNIZ BIRAKMAYACAĞIZ"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Suriye'deki yeni yönetim ve İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırıları hakkında da önemli mesajlar verdi.
Türkiye ile Suriye arasındaki devlet mekanizmalarının yakın temas halinde olduğunu belirten Erdoğan, Suriye'yi "kardeş" olarak gördüklerini ve ülkeyi yalnız bırakmayacaklarını söyledi.
Türkiye'nin Suriye'nin istikrarı için üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmeye devam edeceğini ifade eden Erdoğan, Beşşar Esed rejiminin devrilmesine giden süreçte Türkiye'nin oynadığı role de değindi.
Erdoğan, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ve ilgili yetkililerin Türkiye'nin desteğinin farkında olduğunu belirterek, en kısa zamanda Şam'a ziyaret gerçekleştirmeyi planladığını açıkladı.
LÜBNAN İÇİN ABD İLE TEMAS MESAJI
İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarını da değerlendiren Erdoğan, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ile gerçekleştirdiği görüşmeye dikkat çekti.
Lübnan'ın saldırılardan kurtarılması gerektiğini belirten Erdoğan, Türkiye'nin ülkeye yönelik desteğini sürdüreceğini söyledi. Bu konuda ABD'nin de sürece katkı sunmasının önemine işaret eden Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump ile de konuyu görüştüklerini ve görüşmeye devam edeceklerini ifade etti.
"GAZZE'Yİ KENDİ BAŞINA BIRAKAMAYIZ"
Gazze'deki gelişmeler konusunda Türkiye'nin tutumunda herhangi bir değişiklik olmadığını belirten Erdoğan, Filistin halkına desteğin süreceğini söyledi.
Hamas'ın ateşkes sürecinin ikinci aşamasına geçilmesi konusunda çeşitli adımlar attığını savunan Erdoğan, buna karşılık İsrail'in saldırgan tutumunu sürdürdüğünü ifade etti.
Erdoğan, Trump ile yaptığı görüşmelerde de İsrail'in Gazze ve bölgedeki tutumuna ilişkin değerlendirmelerde bulunduğunu belirterek, ABD Başkanı'nın gelişmelerden rahatsızlık duyduğunu gördüğünü söyledi.
Türkiye'ye yönelik olası saldırılara ilişkin de dikkat çeken bir mesaj veren Erdoğan, Türkiye'nin önceliğinin savaş değil barış olduğunu ancak ülkeye yönelik bir saldırı olması halinde Türkiye'nin bundan kaçınmayacağını ifade etti.
SUDAN VE LİBYA MESAJI
Sudan'daki gelişmeleri olumlu görmediğini belirten Erdoğan, buna rağmen Türkiye'nin Sudan'a desteğini sürdüreceğini söyledi. Sudan yönetimiyle ilişkilerin iyi olduğunu ifade eden Erdoğan, ülkenin geleceği açısından mevcut yönetimin önemli bir rol üstlendiğini değerlendirdi.
Libya ile ilişkilerin de kararlılıkla sürdürüldüğünü belirten Erdoğan, Türkiye'nin Libya'yı yalnız bırakmayacağını söyledi. Özellikle Libya'nın petrol kaynaklarının değerlendirilmesi konusunda Türkiye Petrolleri üzerinden çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti.
ERDOĞAN'DAN TRUMP'A F-35 MESAJI
Türkiye-ABD ilişkilerinde savunma sanayisinin önemli başlıklardan biri olduğunu belirten Erdoğan, F-35 programı konusunda ABD Başkanı Donald Trump'ın verdiği sözün yerine getirilmesini beklediklerini söyledi.
Erdoğan, F-35 konusunda Trump'ın Türkiye'ye söz verdiğini ve bu sözün yerine getirilmesinin Ankara açısından önem taşıdığını ifade etti.
Türkiye ile ABD arasındaki gündemin yalnızca savunma sanayisiyle sınırlı olmadığını belirten Erdoğan, iki ülke arasındaki ticaret hacminin artırılması konusunda da çalışmaların sürdüğünü söyledi.
Erdoğan ayrıca Türkiye'nin ABD ile görüşmelerinde İsrail'i muhatap olarak almadığını belirterek, Türkiye'nin doğrudan ABD ile temas kurduğunu vurguladı.
"RUSYA İLE İLİŞKİLERİMİZ GAYET İYİ"
Rusya ile ilişkiler hakkında da konuşan Erdoğan, Ankara-Moskova hattındaki temasların sürdüğünü belirtti.
İki ülke arasındaki ilişkilerin iyi durumda olduğunu ifade eden Erdoğan, kendisinin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile telefon diplomasisini sürdürdüğünü, bakanların da karşılıklı olarak mevkidaşlarıyla temas halinde olduğunu söyledi.
Erdoğan ayrıca Türk Silahlı Kuvvetleri'nin birlik ve beraberlik içinde görev yaptığını belirterek, ordunun siyasetle ilişkisinin olmadığını vurguladı.
AB MESAJI: "ÖNCELİĞİMİZ AVRUPA BİRLİĞİ DEĞİL"
Türkiye'nin Avrupa Birliği üyelik sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Erdoğan, AB'nin Türkiye'yi uzun yıllardır üyeliğe kabul etmediğini söyledi.
Türkiye'nin buna rağmen AB'ye kapısını kapatmadığını ifade eden Erdoğan, üyelik gerçekleşirse bundan memnuniyet duyacaklarını ancak Türkiye açısından Avrupa Birliği'nin öncelikli mesele olmadığını belirtti.
Erdoğan, Türkiye'nin AB'ye yönelik mesajının açık olduğunu belirterek, Türkiye'nin dışlanmasının Avrupa açısından daha büyük kayıplara yol açabileceğini savundu.
"TÜRKİYE ÇOK DAHA GÜÇLÜ YARINLARA YÜRÜYECEK"
Röportajın AK Parti'nin 25. kuruluş yıl dönümüne denk gelmesine de değinen Erdoğan, partisinin çeyrek asırlık siyasi geçmişine vurgu yaptı.
AK Parti'nin Türkiye'yi gelecekte daha güçlü bir konuma taşıyacağını savunan Erdoğan, Türkiye'nin dünya barışındaki rolünün de daha fazla öne çıkacağını söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, röportajının sonunda Arap dünyasına da mesaj göndererek birlik ve beraberlik çağrısında bulundu. İslam dünyasının kendi içindeki dayanışmasını koruması gerektiğini belirten Erdoğan, Türkiye'nin bölge ülkeleriyle ilişkilerini güçlendirmeye devam edeceğini ifade etti.
