Günlük hayatımızda hepimiz sık sık bir şeyleri ertelerken buluruz kendimizi. Ertelediğimiz şey kimi zaman bizim için çok önemli olurken kimi zamanda ufacık bir şey olabilir. Ancak erteleme davranışı hayat kalitesini etkileyecek biçime geldiğinde müdahale etmek gereklidir. Erteleme sürecinde olan insanlara bakıldığında aslında niyet döneminde oldukları görülür. Bunlar; ders çalışmak, kilo vermek ve spor yapmak gibi kişinin hedefindeki şeyler olabilir. Kişi aslında niyet edip hazırlık süreci kapsamına girmiştir fakat eylem sürecine geçmekte zorlanıyordur. Burada göz ardı edilmemesi gereken nokta kişinin erteleme davranışında bulunduğunda kendini huzursuz hissedip hissetmemesidir. Kişi eğer ertelemeden herhangi bir rahatsızlık duymuyorsa bu “erteleme” değildir. Ertelemenin nedenlerine bakıldığında; mükemmeliyetçilik, reddedilme, başarısızlık korkusu, beğenilmeme gibi nedenler olduğunu söylemek mümkündür.
Peki, erteleme davranışının aşamaları nelerdir?
-Yapmak istememek
-Yapmak istenilen şeyle alakalı planlar yapmak ve kararlar almaktan kaçınma
-İşi daha sonra yapabileceğine dair hedefler koymak
-Koyduğu hedefleri gerçekleştirmek yerine bahanelere sığınmak
-Ortaya koyduğu bahaneleri doğrulamak ve buna güvenmek
- Gerçekleştiremediği davranıştan dolayı suçluluk duygusu ile karşı karşıya kalmak
- Yaşadığı suçluluk duygusundan kurtulmak için kendini doğrulayıcı alternatifler bulmak.
Ortaya koyulan ve gerçekleştirilmeyi beklenen davranış ne olursa olsun önce niyet etmek ve bununla ilgili planlar yapmak daha sonrasında ise eyleme geçmek bu süreçle daha kolay başa çıkmaya yardımcı olur.
Peki, erteleme davranışını çözmenin yolları nelerdir?
-Ertelediğiniz davranışın ne olduğunu tespit edin
-Gerçekleştirmek istediğiniz davranışın sizin için ne kadar önemli olduğunu gözden geçirin
-Davranışı gerçekleştirmek için neler mümkün planlar yapın
-Erteleme davranışınızdaki sebepler neler bunları yazın ve değerlendirin
-Bu nedenlerin gerçekçi mi yoksa bahane mi olduğunu düşünün
-Ertelediğiniz davranışın ikincil kazançları nedir bunlara odaklanın
-Bu süreçte yaşadığınız kaygıyı kontrol etmeye çalışın
-Kendinize gerçekçi, somut ve küçük hedefler belirleyin
-Davranışı yapmak için öylece durup istek ve motivasyonun gelmesini beklemeyin
-En önemlisi ise muhakkak harekete geçin. Erteleme davranışı bireyin hayatını ve psikolojisini olumsuz yönde etkiler.
Kişi ne kadar ertelerse o kadar isteksiz ve umutsuz olur, bu da yaşamına yansır. Ne zaman harekete geçerseniz o zaman istediğinizi gerçekleştirmek için kendinizde o motivasyonu yakalayabilirsiniz. Ortaya koyulacak davranışı kendiniz için yaptığınızı aklınızdan çıkarmayarak, bu süreçte motive olmanızı sağlayacak sloganlar ve totemler belirleyebilirsiniz. Unutmayın konu ne olursa olsun bunu başarabilecek olan yalnızca sizsiniz. İstek her zaman eylemden sonra gelir ve bunu devam ettirir, böylelikle de daha motive bir şekilde sonraki hedeflerine ulaşabileceğiniz gözden kaçırmayın.
Bir sonraki konumuz olan “Anne, baba ve çocuk ilişkisi” adlı yazımızda görüşmek üzere sağlık ve sevgiyle kalmanız dileğiyle. Online psikolojik destek almak için instagram adresinden mesaj atmanız yeterli olacaktır. Görüşmelerimiz görüntülü whatsapp veya zoom üzerinden gerçekleşmektedir. Yüz yüze psikolojik danışmanlıklar ise Derin Psikolojik Danışmanlık Merkezi’nde gerçekleşmektedir. Randevu için:0 (552) 384 52 55 arayabilirsiniz. Instagram:psk.silabakac
Adres: Kızılırmak Mahallesi 1446.Cadde No:12/33 Kat :9 Alternatif Plaza, Çukurambar/Ankara