AMAÇ KAYIT DIŞILIK BİTECEK, TÜKETİCİ KORUNACAK
Ülke ekonomisi açısından stratejik öneme sahip motorlu kara taşıtı kiralama sektöründe yaşanan sorunlar, yeni düzenlemeyle çözülmek isteniyor. Taslak düzenleme, bireysel tüketicilerin yaptığı kısa süreli kiralamaları kapsarken, işletmelere yönelik uzun dönemli filo kiralamalarını kapsam dışında bırakıyor.
YETKİ BELGESİ ARTIK ZORUNLU OLACAK
Yeni düzenlemeye göre, ticari amaçla araç kiralayan tüm işletmeler yetki belgesi almak zorunda olacak.
Yetki belgesi için şu şartlar aranacak:
Meslek odasına kayıtlı olmak
Vergi mükellefi olmak
İş yerinin ikamet veya farklı bir ticari amaçla kullanılmaması
Ayrıca kiralama faaliyetinden sorumlu kişilerin;
En az ilköğretim mezunu olması
Belirli suçlardan hüküm giymemiş olması
Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı Seviye 4 belgesine sahip olması gerekecek.
BAKANLIK TAKİBİ DİJİTAL SİSTEMLE YAPACAK
Araç kiralama faaliyetlerinin denetimi için Ticaret Bakanlığı bünyesinde “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” kurulacak. Yetki belgesi başvuruları ve tüm resmi işlemler bu sistem üzerinden yürütülecek. Böylece sektör daha şeffaf ve denetlenebilir hale gelecek.
ARAÇLARA YAŞ VE KİLOMETRE SINIRI GELİYOR
Tüketici güvenliğini artırmak amacıyla kiralanacak araçlara da net kriterler getiriliyor:
5 yaşından büyük veya 100 bin kilometreyi aşmış araçlar kiraya verilemeyecek
İşletmelerin en az 5’i kendine ait olmak üzere toplam 10 araca sahip olması gerekecek
Büyükşehirlerde faaliyet gösteren işletmeler için ise çevreci bir adım atılıyor. En az biri Türkiye’de üretilmiş olmak kaydıyla, en az 2 hibrit veya elektrikli araç filolarda yer almak zorunda olacak.
DEPOZİTO İADESİNDE NET KURALLAR
Taslakla birlikte depozito uygulamalarına da standart getiriliyor:
1–6 günlük kiralamalarda depozito en fazla 3 günlük kira bedeli
7–30 günlük veya haftalık kiralamalarda en fazla 7 günlük kira bedeli olacak
Araç teslim edildikten sonra 7 gün içinde depozito iadesi zorunlu hale gelecek. Normal aşınma ve yıpranma gerekçesiyle tüketiciden ek ücret talep edilemeyecek.
İPTAL, SİGORTA VE EK HİZMETLERDE TÜKETİCİ LEHİNE DÜZENLEME
Yeni düzenlemeyle tüketicilere önemli haklar tanınıyor:
Ön ödemeli rezervasyonlar, teslim saatinden 24 saat öncesine kadar ücretsiz iptal edilebilecek.
Kasko ve sigorta ücretleri kiralama bedeline dahil olacak.
Ek ücret talep edilmeden sigorta ve kasko hakkı kullanılabilecek.
Ayrıca talep edilmesi halinde; kış lastiği, bebek koltuğu, navigasyon ve HGS işletmeler tarafından bedelsiz sunulacak.
KEYFİ “DEĞER KAYBI” TALEPLERİNE SON
Mahkeme kararı olmadan, işletmelerin kiracılardan “değer kaybı” adı altında ücret talep etmesi yasaklanacak. Böylece keyfi uygulamaların ve tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
YETKİSİZ İLANLARA DİJİTAL ENGELLEME
İlan siteleri ve çevrim içi platformlar, araç kiralama ilanı veren işletmelerin yetki belgesine sahip olup olmadığını kontrol etmekle yükümlü olacak. Yetki belgesi olmayan işletmelerin ilan vermesi engellenecek.
MEVCUT İŞLETMELERE 2027’YE KADAR SÜRE
Sektörün yeni kurallara uyum sağlayabilmesi için mevcut işletmelere 1 Ocak 2027’ye kadar yetki belgesi alma süresi tanınacak. Bu tarihten sonra şartları karşılamayan işletmeler faaliyet gösteremeyecek.
