SİYASİ TABLO YENİDEN İTTİFAKLARA YÖNELİYOR

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'yle birlikte siyasi yapının daha az parçalı hale gelmesi beklenirken, Türkiye'deki parti sayısının ve siyasi seçeneklerin arttığı görülüyor. Seçim sisteminin oluşturduğu matematik ise özellikle küçük ve orta ölçekli partileri kritik aktörler haline getiriyor.

Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yüzde 50+1 şartının uygulanması, birkaç puanlık oy oranına sahip partilerin dahi seçim sonucunu etkileyebilmesine yol açıyor. Bu nedenle tek başına seçime girerek sınırlı bir oy elde etme riski bulunan partiler, seçimlere yaklaşılırken ortak aday, seçim işbirliği veya ittifak modellerini değerlendirmeye başlıyor.

KÜÇÜK PARTİLERİN KRİTİK HESABI: MECLİS'TE VARLIK GÖSTERMEK

Yeni sistemde küçük partiler açısından yalnızca cumhurbaşkanlığı seçimi değil, Meclis aritmetiği de büyük önem taşıyor. Bir parti cumhurbaşkanlığı seçiminde belirli bir adaya vereceği destekle sonucu etkileyebilse bile, milletvekili seçimlerinde yeterli oy oranına ulaşamadığında Meclis'te temsil sorunu yaşayabiliyor.

Bu nedenle ittifak arayışlarının iki farklı hedefi bulunuyor. Bunlardan ilki, cumhurbaşkanlığı seçiminde ortak bir siyasi güç oluşturmak, ikincisi ise milletvekili seçiminde oyların bölünmesini önleyerek Meclis'te daha güçlü temsil elde etmek.

Siyasi kulislerdeki tartışmaların önemli bir bölümü de bu iki hedefin aynı ittifak içerisinde nasıl birleştirileceği üzerinde yoğunlaşıyor.

YENİ YOL CEPHESİNDE İTTİFAK ARAYIŞI GENİŞLİYOR

Ankara'daki senaryoların merkezinde Meclis'te Yeni Yol Grubu'nu oluşturan Saadet Partisi, Gelecek Partisi ve DEVA Partisi bulunuyor. Üç parti daha önce Meclis'te ortak bir grup çatısı altında buluşarak işbirliğinin kurumsal zeminini oluşturmuştu.

DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan da 2026 yılı içinde yaptığı açıklamalarda mevcut işbirliğini daha geniş bir siyasi yapıya dönüştürme arzusunu açıkça dile getirmişti. Babacan, seçimlere yakın bir zamanda apar topar kurulmuş bir işbirliği görüntüsünden kaçınmak istediklerini, ülkeyi birlikte yönetebilecek bir kadro oluşturmayı hedeflediklerini belirtmişti. İYİ Parti'nin de bu arayışın içerisinde olup olmadığı sorusuna ise “aşama aşama pek çok siyasi parti olabilir” yanıtını vermişti.

Bu açıklamalar, Yeni Yol eksenindeki hareketliliğin yalnızca üç parti arasındaki mevcut Meclis grubuyla sınırlı kalmayabileceğine yönelik değerlendirmeleri güçlendirdi.

YENİDEN REFAH SEÇENEĞİ MASADA

Yeni Yol cephesindeki arayışlarda en çok konuşulan isimlerden biri de Yeniden Refah Partisi. Ankara kulislerinde Saadet, Gelecek ve DEVA'nın Yeniden Refah Partisi ile yeni bir işbirliği modeli üzerinde durduğu daha önce de gündeme gelmişti.

Siyasi değerlendirmelere göre böyle bir birliktelik, mevcut Cumhur İttifakı ve CHP merkezli muhalefet çizgisinin dışında, özellikle merkez sağ ve muhafazakar seçmene hitap eden yeni bir siyasi alan oluşturabilir. Yeniden Refah'ın iktidar blokundan uzaklaşması ve farklı bir siyasi rota arayışında olması da bu senaryonun önünü açan unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Ancak burada önemli bir ayrıntı bulunuyor. Söz konusu temasların henüz kesinleşmiş bir seçim ittifakı anlamına gelmediği, parti yönetimlerinin farklı seçenekleri değerlendirdiği ve nihai kararların seçim takvimi ile siyasi şartlara göre şekilleneceği belirtiliyor.

GÖZLER YENİ TEMASLARDA

Ankara kulislerinde konuşulan son senaryolar gerçekleşirse seçimlere CHP, Cumhur İttifakı ve DEM Parti eksenindeki mevcut yapıların yanı sıra Yeni Yol ve Yeniden Refah çevresinde şekillenen bir oluşum ile İYİ Parti merkezli başka bir ittifakın da damga vurması mümkün.

Fakat hangi partinin hangi ittifakta yer alacağı, ortak aday çıkarılıp çıkarılmayacağı ve milletvekili seçimlerinde nasıl bir formül uygulanacağı henüz kesinleşmiş değil.

Şimdilik Ankara'dan gelen mesaj, siyasi partilerin seçim hesaplarını yeniden yaptığı yönünde. İttifak masalarının yeniden kurulması, önümüzdeki seçimlerde yalnızca adayların değil, siyasi blokların da büyük ölçüde değişebileceğine işaret ediyor.

İTTİFAKLARIN KAPSAMI HENÜZ NET DEĞİL

Ankara kulislerinde konuşulan senaryoların en önemli belirsizliklerinden biri, yapılacak işbirliklerinin cumhurbaşkanlığı seçimini mi, milletvekili seçimini mi yoksa her ikisini birden mi kapsayacağı.

Bazı siyasi değerlendirmelerde partilerin öncelikle Meclis seçimlerinde ortak hareket ederek milletvekili sayısını artırmayı hedeflediği, cumhurbaşkanlığı adaylığının ise daha sonraki aşamada ele alınabileceği belirtiliyor. Nitekim daha önce Yeni Yol, Yeniden Refah, İYİ Parti ve Demokrat Parti eksenindeki temasların doğrudan cumhurbaşkanlığı seçimine yönelik olmadığı, daha çok yapısal işbirliği arayışına dayandığı ifade edilmişti.

CHP DIŞINDAKİ MUHALEFET YENİDEN ŞEKİLLENİYOR

Yeni ittifak arayışlarının bir diğer boyutunu ise CHP'nin dışında kalan muhalefet partilerinin konumlanması oluşturuyor.

2023 seçimlerinde DEVA ve Gelecek gibi partiler CHP listelerinden milletvekili çıkararak Meclis'e girmişti. Ancak seçim sonrasında bu modelin sürdürülebilirliği konusunda ciddi tartışmalar yaşandı. Bugün gelinen noktada söz konusu partilerin kendi siyasi kimliklerini daha belirgin hale getirmeye ve seçimlere daha farklı bir modelle hazırlanmaya çalıştıkları görülüyor.

Siyasi analizlerde özellikle DEVA ve Gelecek'in önümüzdeki seçimlerdeki performansının kritik olduğu belirtiliyor. Hatem Ete de 2026 başında yaptığı değerlendirmede, bu iki partinin köklü siyasi geleneklere yaslanmadığı için önümüzdeki seçimlerde alacakları oy oranının siyasi gelecekleri açısından belirleyici olabileceğine dikkat çekmişti.

SEÇİM MATEMATİĞİNDE YÜZDE 1-3'LÜK OY BİLE ÖNEMLİ

Ankara kulislerinde ittifak arayışlarının temelinde yalnızca ideolojik yakınlıkların bulunmadığı, aynı zamanda doğrudan seçim matematiğinin etkili olduğu belirtiliyor.

Cumhurbaşkanlığı seçiminde yüzde 1-3 seviyesindeki oyların dahi ikinci tur dengelerini değiştirebilmesi, küçük partileri büyük partiler açısından da önemli hale getiriyor. MedyaRadar'ın haberinde de Cumhurbaşkanlığı seçiminde küçük partilerin oylarının sonucu etkileyebileceğine dikkat çekiliyor.

Bu nedenle önümüzdeki dönemde siyasi partilerin yalnızca kendi oy oranlarına değil, hangi ittifakın içerisinde yer aldıklarına ve hangi seçmen gruplarını harekete geçirebildiklerine ilişkin hesaplar yapması bekleniyor.

“ÜÇÜNCÜ YOL” ARAYIŞI GÜÇLENİYOR

Siyasi kulislerdeki iki ayrı ittifak senaryosunun ortak noktası ise mevcut iki büyük siyasi blok arasında sıkıştığını düşünen seçmene yeni bir seçenek oluşturma arayışı.

Bir tarafta Yeni Yol, Yeniden Refah ve muhtemel diğer merkez sağ partiler üzerinden daha geniş bir muhafazakar-merkez sağ zemin oluşturulması tartışılırken, diğer tarafta İYİ Parti, Anahtar Parti ve Demokrat Parti gibi partilerin dahil olabileceği farklı bir milliyetçi-merkez sağ hat konuşuluyor.

Daha önce yapılan siyasi değerlendirmelerde de bu oluşumlar “üçüncü yol” arayışı çerçevesinde ele alınmıştı. Amaç, Cumhur İttifakı ile CHP merkezli muhalefet arasında kalan seçmenlere alternatif bir siyasi adres oluşturmak.

GÖZLER YENİ TEMASLARDA

Ankara kulislerinde konuşulan son senaryolar gerçekleşirse seçimlere CHP, Cumhur İttifakı ve DEM Parti eksenindeki mevcut yapıların yanı sıra Yeni Yol ve Yeniden Refah çevresinde şekillenen bir oluşum ile İYİ Parti merkezli başka bir ittifakın da damga vurması mümkün.

Fakat hangi partinin hangi ittifakta yer alacağı, ortak aday çıkarılıp çıkarılmayacağı ve milletvekili seçimlerinde nasıl bir formül uygulanacağı henüz kesinleşmiş değil.

Şimdilik Ankara'dan gelen mesaj, siyasi partilerin seçim hesaplarını yeniden yaptığı yönünde. İttifak masalarının yeniden kurulması, önümüzdeki seçimlerde yalnızca adayların değil, siyasi blokların da büyük ölçüde değişebileceğine işaret ediyor.

Yorumlar
Editör Hakkında