Son yıllarda adı sıkça duyulan Furkan Vakfı ve lideri Alparslan Kuytul, hem örgütlenme biçimi hem de siyasi iktidara yönelik açık muhalefetiyle Türkiye'deki dini yapılanmalar arasında farklı bir konumda bulunuyor. Vakıf hakkında açılan davalar ve yürütülen operasyonlar, yapılanmayı düzenli olarak gündeme taşıyor.
FURKAN VAKFI NEDİR, NE ZAMAN KURULDU?
Kimilerince cemaat olarak anılan yapılanmanın mensupları, 1994 yılında kurulan Furkan Eğitim ve Hizmet Vakfı çatısı altında faaliyet yürüttükleri için "Furkancılar" ismiyle anılıyor.
Kur'an'da yer alan bir surenin adı olan Furkan'ın kelime anlamı "hak ile batılı birbirinden ayıran" demek. "El-Furkan" da Kur'an'ın isimlerinden biri olarak kabul ediliyor.
VAKIF KENDİNİ NASIL TANIMLIYOR?
Vakıf, resmî internet sitesinde kendisini ve amacını şöyle tanımlıyor:
"Davamız; Allah'ın dünyasında Allah'ın dediğinin olmasıdır."
"Furkan Vakfı, öncü neslin hazırlanması ve İslam Medeniyeti'nin yeniden inşası için, Rabbanî yolda, Peygamberî metodla İslam davasına 1994 yılından bu yana hizmet etmektedir."
Faaliyetleri hakkında ise şu bilgiler veriliyor:
"Furkan Vakfı, ihtiyaç sahibi ailelere ayni ve nakdi yardımlar yapmakta, öğrencilere burs vermektedir. Vakfımız sürekli olarak tefsir ve siyer dersleri gibi İslami sohbetler yapmakta, her yıl düzenlediği konferanslar, kermes, gezi, makale-şiir yarışmaları, kardeşlik geceleri ve diğer kültürel etkinliklerle halkımızın ihtiyacına cevap vermekte, sahih İslami anlayışın oluşması için çalışmaktadır."
ALPARSLAN KUYTUL KİMDİR, NERELİ, KAÇ YAŞINDA?
Vakfın liderliğini 1965 Adana doğumlu Alparslan Kuytul yapıyor. 2026 yılı itibarıyla 61 yaşında olan Kuytul, Adanalı.
Takipçileri tarafından "Hocaefendi" olarak anılan Kuytul, mesleki olarak inşaat mühendisi. Dini eğitimini ise Mısır'da Sünni İslam eğitimi veren El-Ezher Üniversitesi'nin İslam Hukuku bölümünde aldı.
"ÖNCÜ NESİL" HEDEFİ
Furkancılar da pek çok cemaat gibi öncelikli olarak gençleri kendilerine çekmeyi hedefliyor. Vakfın internet sayfasında Kuytul'un en büyük hayalinin "ümmete liderlik yapacak öncü bir neslin yeniden doğması" olduğu ifade ediliyor.
Sitede Kuytul için şu ifadeler kullanılıyor:
"O, hayatını İslam Medeniyeti'nin inşası uğrunda mücadeleye adamış seçkin bir ilim, dava ve hareket adamıdır. Hocaefendi'nin en büyük hayali ümmete liderlik yapacak öncü bir neslin yeniden doğmasıdır. Bu uğurda gece-gündüz dersler vererek bu nesli yetiştirme gayretindedir ve tüm mesaisini buna ayırmıştır."
ALPARSLAN KUYTUL'UN EŞİ KİMDİR?
Kuytul'un 2002'de evlendiği eşi Semra Kuytul için de "Hocahanım" yakıştırması yapılıyor.
Semra Kuytul, yapılanma içinde üstlendiği aktif rolle dikkat çekiyor. Seminerler ve dini toplantılarda erkek katılımcılara Alparslan Kuytul vaaz verirken, kadınlarla Semra Kuytul ilgileniyor.
Semra Kuytul'un eylemlerde de sürekli ön planda yer alması, Furkancıları geleneksel tarikat ve cemaatlerden ayıran özelliklerden biri olarak değerlendiriliyor.
DİĞER CEMAATLER FURKANCILAR'A NASIL BAKIYOR?
Furkan Vakfı, örgütlenme biçimi olarak bilindik cemaatlerle benzer bir yol izliyor. Öğrenci yurtları, hayır işleri, kitabevleri ve vakıf binalarında yapılan sohbetler; Nakşi, Nurcu, Cerrahi gibi geleneksel akımlardan doğan cemaatlerle aynı çizgide bir örgütlenmeye işaret ediyor.
Geleneksel cemaatlerin, Furkan Vakfı'nı genç tabanları açısından bir tehdit olarak gördüğü belirtiliyor.
Bu cemaatlerden Furkan'a yöneltilen eleştirilerde, hareketin "gelenekten kopuk olduğu" ve Kuytul'un "hiçbir hocadan el almadığı" öne sürülerek "dini bilgisinin yetersiz olduğu" vurgusu yapılıyor. El-Ezher'de İslam hukuku okuması küçümsenmeye çalışılırken, El-Ezher'in batı yanlısı olduğunu iddia edenler de bulunuyor.
İKTİDARA KAFA TUTAN ÇİZGİ
Faaliyetlerine 90'lı yılların ortasında başlamasına rağmen Furkan Vakfı ve Alparslan Kuytul'un adını geniş kitlelere duyurması, siyasi iktidara karşı açıktan tavır almasıyla mümkün oldu.
Bu tavır, yapılanmayı diğer dini oluşumlardan ayıran temel özellik olarak öne çıkıyor ve aynı zamanda hakkında yürütülen adli süreçlerin de arka planını oluşturuyor.
30 OCAK 2018 OPERASYONU
Yapılanmaya yönelik ilk büyük operasyon 30 Ocak 2018'de gerçekleşti. Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri Furkan Eğitim ve Hizmet Vakfı'na operasyon düzenledi.
"Vakıf faaliyeti adı altında kuruluş amacı dışında anayasal düzene karşı fikir ve eylem birliği içerisinde hareket ederek kamu güvenliğine karşı faaliyet yürütme ve suç örgütü kurma" suçlamasıyla Adana merkezli üç ilde gerçekleştirilen operasyonda, kurucu başkan Alparslan Kuytul ile vakıf yöneticileri ve "hocalar" olarak nitelenen kişilerin de aralarında bulunduğu 28 kişi gözaltına alındı.
Adliyeye sevk edilen 28 kişiden Kuytul'un da aralarında bulunduğu beş kişi tutuklandı. Altı kişi hakkında ev hapsi ve yurt dışı yasağı verilirken, 17 kişi adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.
Bolu F Tipi Cezaevi'nde 22 ay tutuklu kalan Kuytul, Aralık 2019'da tahliye edildi.
KORAY SARISAÇLI DAVASI
Kuytul, 9 Mayıs 2022'de bu kez farklı bir soruşturma kapsamında gözaltına alındı ve tutuklandı.
Vakfın bir dönem yöneticiliğini yapan iş insanı Koray Sarısaçlı, Adana Cumhuriyet Başsavcılığındaki ifadesinde kaçırıldığını, 13 gün rehin tutulduğunu, işkence gördüğünü ve zorla 7 milyon dolarlık senet imzalatıldığını ileri sürmüştü.
Kuytul, "kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma, gasp, yaralamaya azmettirme" suçlamasıyla gözaltına alındı ve tutuklanarak Ağrı'daki Patnos L Tipi Kapalı Cezaevi'ne sevk edildi. Kuytul, savcılıktaki ifadesinde hakkındaki tüm suçlamaları reddetti.
Ekim 2022'de hazırlanan iddianamede Kuytul ve "ikinci adam" olarak nitelenen Erol Ardıç hakkında "suç işlemek amacıyla örgüt kurma", "nitelikli yağma", "cebir, tehdit ve hile kullanarak kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" ve "kasten yaralama" suçlarından 38 yıl 6'şar aya kadar hapis cezası istendi. Toplam 13 sanık hakkında dava açıldı.
Kuytul, 13 ay süren tutukluluğun ardından 16 Haziran 2023'te tahliye edildi. Yargılama süreci devam ediyor.
DİĞER DAVALAR
Kuytul hakkında açılan davalar bunlarla sınırlı değil. Savcılık, Kuytul'un 15 Kasım 2020'de paylaştığı bir videoyla "terörle mücadelede görev almış kamu görevlilerinin hüviyetlerini açıklama ve bu yolla hedef gösterme" suçunu işlediği iddiasıyla iddianame hazırladı ve 9 yıla kadar hapis cezası istendi.
SÜLEYMANCILAR TARTIŞMASINDA GÜNDEME GELDİ
Kuytul, son olarak kamuoyunda "Süleymancılar" olarak bilinen yapılanmanın lideri Alihan Kuriş'e yönelik soruşturmaya gösterdiği tepkiyle gündeme geldi.
Cemaatlerin teslim olmaması gerektiğini savunan ve kayyum atamalarını eleştiren Kuytul'a, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral "Senin de suyun yeterince ısındı Kuytul! Akıllanmamışsın, sıra sana da gelecek!" sözleriyle karşılık verdi.
