Mobbing kelimesi son zamanlarda işçiler arasında çok yaygın bir şekilde kullanılmaya ve duyulmaya başlandı. Mobbing işyerlerinde sıkça karşılaşılan bir durum olmakla birlikte tepki gösterilen bir durum olmadığı için çok fazla duyulmamaktaydı.
Mobbing Nedir?
Mobbing (psikolojik şiddet) TDK’daki karşılığıyla bezdiri, İşçilerin İşverenleri tarafından yaptıkları iş hakkında uğradıkları zorbalık olarak tanımlanabilir.
Mobbing bir grup ya da kişinin diğer çalışanlara karşı yaptığı ‘psikolojik şiddet, baskı, kuşatma, taciz, aşağılama, tehdit’ şekliyle belirli bir kişinin hedef alınıp, çalışmalarını düzenli bir biçimde engelleyip huzursuz olmasına yol açarak yıldırma, dışlama, çalışmaları olarak da tanımlanabilmektedir. Çalışanların iş yerlerinde yaşadıkları her sorun mobbing tanımının kapsamına girmemektedir. Kişinin kendisine mobbing uygulandığını öne sürebilmesi için bazı unsurların olayda mevcut olması gerekmektedir. Gerekli unsurları şu şekilde sayabiliriz:
- Yıldırma, zorbalık etme ve işten uzaklaştırma amacında olmalıdır.
- Kişinin uğradığı mobbingin iş yerinde gerçekleşmesi gerekmektedir..
- İşverenler tarafından çalışanlarına uygulanabileceği gibi, çalışanlar da işverenlerine mobbing uygulanabilir ya da aynı konumdaki kişiler de birbirlerine mobbing eylemini uygulayabilirler.
- Kişiye yapılan mobbing gizli veya açık olabilir
- Mobbing planlı bir şekilde gerçekleştirmelidir..
- Düzenli aralıklarla tekrarlanmalıdır.
- Bilerek ve isteyerek yapılmalıdır.
- Mobbinge maruz kalan kinin kişiliğinde, mesleki durumunda ya da sağlığında bir zarar meydana gelmelidir.
- Çalışanların işyerlerinde yaşadığı her olumsuz durum mobbing olarak algılanmamaktadır. Yukarıdaki unsurlardan bazıları olayda mevcut olsa dahi yaşanan durum mobbing olarak tanımlanamayabilir.
- Yaşanan olay tek seferlik olmuşsa ya da olay birden çok kez yaşansa bile işyerindeki strese bağlı olarak ya da iş yoğunluğu sebebi sonucu süreklilik arz etmeyen olumsuz davranış,zorbalık, tartışma ve çekişmeler.
- Farklı hukuki özellik ve sonuçlar içerdiğinden fiziksel şiddet, cinsel taciz ve/veya hakaret niteliğindeki davranışlar,
- İş yerlerinde yaşanan bazı psikolojik davranışlar diğer olumsuz davranışlarla karşılaştırılabilmektedir. Ancak bunlar mobbinge, psikolojik taciz kapsamına girmemektedir.
Neler Mobbinge Girer?
- Konuşurken sözün kesilmesi,
- İşçinin işini yapmasın engel olma,
- İşçinin işten ayrılmasına ve uzaklaşmasına yönelik davranışlar,
- Lakap takma, cinsel tacizde bulunma,
- Sözlü ya da yazılı tehdit etme,
- Kaba ve kötü sözlerle kişiyi rencide etme,
- İşçinin bulunduğu konumu küçümseyerek sürekli eleştiride bulunmak,
- İşçinin göreviyle alakasız görevler verilmesi,
- İşçinin çalışma verimliliğini etkilemek adına motivasyonunu düşürmeye yönelik davranışlar,
- Konuşurken sözünün kesilmesi,
- Zorbalık,
Ve buna benzer işçiye yapılan fiziksel ve psikolojik baskılar mobbing kapsamına girmektedir.
