Türkiye’de ilk kez geçen yıl açıklanan ASO-İLTEK Endeksi’nin 2025 sonuçlarında, 81 il 5 alt endeks ve 37 değişken üzerinden değerlendirildi. Ankara ve İstanbul’u sırasıyla Eskişehir, Kocaeli, İzmir, Kayseri, Bursa ve Sakarya izledi. Endeks sonuçları, Türkiye’nin teknolojik kapasitesinin iller bazında önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koydu.
ASO BAŞKANI ARDIÇ: “AMAÇ YARIŞTIRMAK DEĞİL, YÖN GÖSTERMEK”
ASO-İLTEK 2025 sonuçlarının açıklandığı basın toplantısında konuşan ASO Başkanı Seyit Ardıç, endeksin hazırlanma amacının şehirleri yarıştırmak olmadığını vurguladı. Ardıç, karşılaştırılabilir ve bütüncül bir teknoloji haritasına duyulan ihtiyaçtan yola çıkıldığını belirterek, “Kapasiteleri ölçmek, başarıyı görünür kılmak ve riskleri erkenden tespit etmek istiyoruz” dedi.
Bu yıl ilk kez üç yıllık veri setinin analiz edildiğini ifade eden Ardıç, “Hangi illerin yükseldiğini, hangilerinin yerinde saydığını ya da irtifa kaybettiğini artık net biçimde görebiliyoruz. Teknoloji tek seferlik bir sıçrama değil, uzun soluklu bir maratondur” değerlendirmesinde bulundu.
“ANKARA VE İSTANBUL KENDİ LİGİNİ OLUŞTURDU”
ASO-İLTEK 2025 sonuçlarına göre Türkiye’nin tek parça bir teknoloji ülkesi olmadığını belirten Ardıç, ülkenin üç farklı teknoloji katmanından oluştuğunu söyledi. Birinci katmanda yer alan Ankara ve İstanbul’un 2025 itibarıyla diğer tüm illerden net biçimde ayrıştığını dile getiren Ardıç, “Ankara teknoloji üretiminde, İstanbul ise ticarileşmede liderliğini pekiştirmiştir” dedi.
GÜÇLÜ SANAYİ KENTLERİ ZORLANIYOR
İkinci katmanda Kocaeli, Eskişehir, Bursa, İzmir ve Kayseri gibi güçlü sanayi altyapısına sahip illerin yer aldığını aktaran Ardıç, bu illerin teknoloji eşiklerinde zorlandığına dikkat çekti. Geçen yıl üst ligde bulunan Eskişehir ve Kocaeli’nin bir alt kategoriye düşmesinin önemli bir uyarı olduğunu belirten Ardıç, “Bu tablo, güçlü üretim yapısının tek başına yeterli olmadığını gösteriyor” ifadelerini kullandı.
DİJİTAL ALTYAPISI ZAYIF OLAN İLLER GERİ DÜŞÜYOR
Üçüncü katmanda ise potansiyeli olmasına rağmen bunu harekete geçiremeyen geniş bir il grubunun bulunduğunu belirten Ardıç, en alt teknoloji kategorisindeki il sayısının 16’dan 18’e çıkmasının dikkat çekici olduğunu söyledi. İller arasındaki farkın temel nedeninin fiber altyapı, geniş bant ve dijital erişim kalitesi olduğunu vurgulayan Ardıç, “Üretimi güçlü ama dijital altyapısı zayıf iller teknolojik gelişmişlikte geri düşüyor” dedi.
ANKARA, TÜRKİYE’NİN TEKNOLOJİ ÜRETİM ÜSSÜ
Endeks sonuçlarının Ankara’nın Türkiye’nin teknoloji üretim merkezi olduğunu açıkça ortaya koyduğunu ifade eden Ardıç, başkentin araştırma ve yenilikçilik kapasitesinde de ilk sırada yer aldığını belirtti. Ankara’nın teknoloji üretimindeki liderliğinin her geçen yıl güçlendiğine dikkat çekildi.
SAVUNMA SANAYİİ TEKNOLOJİ ATILIMININ LOKOMOTİFİ
ASO-İLTEK 2025’in temasının “Savunma Teknolojileri” olduğunu açıklayan Ardıç, savunma sanayiinin yalnızca güvenlik değil, aynı zamanda ekonomi ve teknoloji için güçlü bir kaldıraç olduğunu söyledi. Ankara’daki savunma sanayii birikiminin elektronik, yazılım, havacılık ve uzay gibi alanlara yayılan çarpan etkisi oluşturduğunu kaydetti.
Türkiye’nin kilogram başına ihracat değerinin 1,57 dolar olduğunu hatırlatan Ardıç, savunma ve havacılık sektöründe bu rakamın 65 dolara çıktığını vurguladı.
“ANKARA DERİN TEKNOLOJİNİN, İSTANBUL DİJİTAL ALTYAPININ MERKEZİ”
Ankara ve İstanbul’un teknoloji alanında birbirini tamamlayan iki merkez olduğunu belirten Ardıç, “Ankara araştırmanın, savunma sanayiinin ve derin teknolojinin; İstanbul ise dijital altyapının, finansın ve küresel bağlantıların merkezidir” dedi. Bu iki şehirde üretilen teknoloji gücünün Anadolu’ya yayılmasının önemine dikkat çekildi.
KAYSERİ’DEN ANADOLU’YA GÜÇLÜ MESAJ
ASO-İLTEK 2025 sonuçlarının umut veren örnekler de sunduğunu ifade eden Ardıç, Kayseri’nin patent, tasarım ve teknoloji tescillerindeki performansıyla öne çıktığını söyledi. Kayseri’nin doğru ekosistem kurulduğunda Anadolu’nun da yüksek teknoloji ligine çıkabileceğini gösterdiğini belirtti.
“SORUN TEKNOLOJİ EKSİKLİĞİ DEĞİL, EŞİK ATLAYAMAMAK”
Konuşmasının sonunda politika yapıcılara, üniversitelere ve iş dünyasına mesaj veren Ardıç, Türkiye’nin temel sorununun teknoloji eksikliği değil, teknolojide eşik atlayamamak olduğunu vurguladı. İl bazında veri temelli ve hedefli sanayi politikalarına ihtiyaç duyulduğunu belirten Ardıç, ASO-İLTEK’in Türkiye’nin teknoloji yolculuğunda bir rehber niteliği taşıdığını söyledi.
