Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif'in imzaladığı anlaşma; ortak güvenliğin güçlendirilmesi, savunma sanayii iş birliğinin artırılması ve bölgesel istikrarın korunmasını hedefleyen kapsamlı bir savunma çerçevesi oluşturuyor.
HİÇBİR ÜLKEYİ HEDEF ALMAYAN SAVUNMA MODELİ
Yetkililer tarafından paylaşılan bilgilere göre Mekke Ortak Savunma Anlaşması, herhangi bir ülkeye karşı oluşturulmuş bir askeri ittifak niteliği taşımıyor. Anlaşma, uluslararası hukuk çerçevesinde üç ülkenin ortak güvenlik anlayışını güçlendirmeyi, bölgesel ve küresel barış ile istikrara katkı sunmayı amaçlıyor.
Anlaşmanın temelinde "külfet paylaşımı", "ortak caydırıcılık" ve "savunma odaklı iş birliği" ilkeleri yer alıyor. Taraf ülkeler, güvenlik tehditlerine karşı koordineli hareket ederek ortak savunma kapasitesini geliştirmeyi hedefliyor.
BİR ÜLKEYE SALDIRI, ÜÇ ÜLKEYE YAPILMIŞ SAYILACAK
Anlaşmanın en dikkat çeken maddelerinden biri ise ortak savunma mekanizması oldu. Buna göre Türkiye, Suudi Arabistan veya Pakistan'dan herhangi birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, üç ülkeye karşı gerçekleştirilmiş bir saldırı olarak değerlendirilecek.
Bu çerçevede taraflar, Birleşmiş Milletler Antlaşması'nın meşru müdafaa hakkını düzenleyen hükümleri doğrultusunda ortak hareket edebilecek. Anlaşmanın temel amacı saldırganlığı caydırmak ve bölgesel güvenliği güçlendirmek olarak ifade ediliyor.
SAVUNMA SANAYİİ İŞ BİRLİĞİ DERİNLEŞECEK
Mekke Anlaşması yalnızca askeri güvenlik alanını kapsamıyor. Taraf ülkeler, savunma sanayii alanında teknoloji paylaşımı, ortak üretim projeleri ve stratejik yatırımlar konusunda da iş birliğini artıracak.
Anlaşma kapsamında; savunma sanayiinde ortak projeler geliştirilecek, askeri teknoloji transferi teşvik edilecek, ortak üretim ve Ar-Ge faaliyetleri desteklenecek, savunma alanındaki kurumsal iş birlikleri güçlendirilecek.
ORTAK TATBİKAT VE ASKERİ EĞİTİM DÖNEMİ
Anlaşmanın önemli başlıklarından biri de askeri koordinasyon oldu. Taraf ülkeler arasında düzenli ortak tatbikatlar yapılması, askeri personel değişim programlarının uygulanması ve eğitim faaliyetlerinin artırılması planlanıyor.
Bunun yanında kriz yönetimi, istihbarat paylaşımı ve savunma planlaması gibi alanlarda da koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor. Böylece üç ülkenin birlikte hareket edebilme kapasitesinin artırılması amaçlanıyor.
BÖLGESEL GÜVENLİKTE YENİ STRATEJİK SAYFA
İmza töreninin ardından yayımlanan ortak açıklamada, üç ülke arasındaki tarihi ilişkiler, İslami dayanışma, ortak stratejik çıkarlar ve uzun yıllara dayanan savunma iş birliğine dikkat çekildi.
Açıklamada, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın güvenli ve müreffeh bir gelecek inşa etme iradesini yansıttığı belirtilirken, anlaşmanın bölgede barış, güvenlik ve istikrarın korunmasına katkı sunmasının hedeflendiği ifade edildi.
