Sosyal güvenlik mevzuatındaki değişiklikle birlikte memurların emeklilik hesaplamalarında farklı dönemler ortaya çıktı. Uzmanlar, aynı kurumda aynı işi yapan çalışanların dahi emeklilik döneminde farklı aylıklarla karşılaşabileceğine dikkat çekiyor.
2008 ÖNCESİ VE SONRASI MEMURLARIN TABİ OLDUĞU SİSTEM DEĞİŞTİ
Türkiye’de sosyal güvenlik sisteminde önemli değişikliklerden biri 1 Ekim 2008 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeyle yaşandı. Bu tarihten önce memuriyet görevine başlayan kamu çalışanları, uzun yıllar boyunca uygulanan 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu kapsamında değerlendirildi.
Ancak 1 Ekim 2008 sonrasında ilk defa kamu görevine başlayan memurlar ise 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamına alındı.
Bu iki sistem arasındaki farkın özellikle emekli aylığı hesaplamalarında ortaya çıktığı ifade ediliyor. Uzmanlara göre, çalışma hayatında aynı görev ve unvana sahip kişiler, emeklilik aşamasında farklı hesaplama yöntemleri nedeniyle farklı gelir seviyeleriyle karşılaşabilir.
EMEKLİLİK HESAPLAMASINDA HANGİ UNSURLAR ETKİLİ OLUYOR?
Emekli aylıkları hesaplanırken çalışanın hizmet süresi, prime esas kazançları, görev süresi ve tabi olduğu mevzuat gibi birçok unsur dikkate alınıyor.
5434 sayılı Kanun kapsamında olan memurların emekli aylıkları, geçmiş dönem uygulamaları nedeniyle farklı parametrelerle belirlenirken, 5510 sayılı Kanun’a tabi çalışanlarda prim gün sayısı ve prime esas kazançların ağırlığı daha belirleyici hale geliyor.
Uzmanlar, özellikle uzun yıllar kamu görevinde bulunacak 2008 sonrası memurlar açısından bu farkların gelecekte daha görünür hale gelebileceğini ifade ediyor.
Sosyal güvenlik uzmanları, mevcut sistemde bir değişiklik yapılmaması halinde 5510 sayılı Kanun kapsamında görev yapan memurların emeklilik döneminde daha düşük aylıklarla karşılaşma ihtimalinin bulunduğunu belirtiyor.
EYT SONRASI EMEKLİLİK TARTIŞMALARI YENİDEN GÜNDEMDE
Türkiye’de emeklilik sistemi son yıllarda birçok düzenlemeyle yeniden tartışma konusu oldu. Özellikle Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesi sonrasında emekli sayısında yaşanan artış, sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği ve emekli aylıkları konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Çalışanların emeklilikte gelir kaybı yaşamaması için sistemde yeni değerlendirmeler yapılması gerektiğini belirten uzmanlar, uzun vadeli sosyal güvenlik politikalarının önemine vurgu yapıyor.
RESMİ BİR DEĞİŞİKLİK YOK, ANCAK GÖZLER DÜZENLEMELERDE
Şu an için 2008 sonrası memurların tabi olduğu emeklilik sistemiyle ilgili yürürlüğe girmiş yeni bir değişiklik bulunmuyor. Ancak konu, kamu çalışanları ve sosyal güvenlik uzmanları tarafından yakından takip ediliyor.
Özellikle kariyerinin büyük bölümünü 5510 sayılı Kanun kapsamında geçirecek olan memurların gözü emeklilik dönemlerinde oluşabilecek farklar konusunda yapılacak olası düzenlemelere çevrildi.
