ABD ile İsrail arasındaki ilişkilerde son dönemde yaşanan görüş ayrılıkları yeni bir boyuta taşındı. İsrail'de yayın yapan Kanal 12 televizyonunun haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, İsrail'de yapılması beklenen seçimler öncesinde Başbakan Binyamin Netanyahu'nun en güçlü siyasi rakipleri arasında gösterilen isimlerle gayriresmi görüşmeler yürütmeye başladı.
Haberde, Trump yönetimine yakın bazı yetkililerin, İsrail'de olası bir siyasi değişim senaryosuna karşı hazırlık yapmak amacıyla muhalefet cephesinin önde gelen isimleriyle temaslarını artırdığı öne sürüldü.
BENNETT VE EISENKOT İLE NABIZ YOKLAMASI
İddialara göre Washington'un temas kurduğu isimler arasında eski Başbakan Naftali Bennett ile eski Genelkurmay Başkanı ve Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot bulunuyor.
ABD'li yetkililerin, İsrail siyasetinde olası bir iktidar değişikliğine karşı ilişkileri güçlendirmek ve gelecekte oluşabilecek yeni siyasi dengeleri yakından takip etmek amacıyla bu isimlerle görüşmeler gerçekleştirdiği ifade edildi. Söz konusu girişim, Washington'un Netanyahu liderliğindeki mevcut koalisyonun geleceğine ilişkin soru işaretleri taşıdığı yönündeki yorumları da beraberinde getirdi.
WASHINGTON'UN ÜÇ TEMEL KAYGISI
Kanal 12'nin haberinde, ABD yönetiminin muhalefet liderleriyle temas kurmasının arkasında üç önemli neden bulunduğu ileri sürüldü.
İlk olarak, Netanyahu koalisyonunda yer alan aşırı sağcı bakanların politikalarının Washington'da ciddi rahatsızlık yarattığı belirtildi. Özellikle son dönemde İsrail hükümetinde etkili olan aşırı sağcı isimlerin açıklamaları ve izledikleri politikaların ABD yönetimi tarafından dikkatle takip edildiği ifade edildi.
İkinci olarak, Gazze'ye yönelik saldırıların İsrail'in uluslararası alandaki imajına zarar verdiği ve bunun çeşitli diplomatik girişimleri zorlaştırdığı değerlendiriliyor. Washington'un, Gazze savaşının yarattığı uluslararası baskının İsrail'in bölgesel ve küresel ilişkilerine olumsuz yansıdığı görüşünü taşıdığı öne sürüldü.
Üçüncü neden olarak ise İsrail'de en geç 27 Ekim'de yapılması planlanan seçimlerde Başbakan Netanyahu'nun ciddi bir siyasi kayıp yaşayabileceği ihtimali gösterildi. ABD'li yetkililerin, olası bir iktidar değişikliğine hazırlık amacıyla alternatif siyasi aktörlerle iletişim kanallarını açık tutmak istediği iddia edildi.
ABD-İSRAİL HATTINDA GERİLİM KAMUOYUNA YANSIDI
Washington ile Tel Aviv arasındaki görüş ayrılıkları son dönemde kamuoyuna da açık biçimde yansımaya başladı. Özellikle ABD ile İran arasında varılan mutabakat sonrasında iki müttefik arasındaki yaklaşım farklılıkları daha görünür hale geldi. İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, söz konusu anlaşmanın yürürlüğe girmesinin ardından Washington'a yönelik sert ifadeler kullanarak, "Bize kimse ne yapacağımızı söyleyemez" açıklamasında bulunmuştu.
TRUMP'TAN LÜBNAN OPERASYONLARINA ELEŞTİRİ
ABD Başkanı Donald Trump'ın da son dönemde Netanyahu hükümetine yönelik eleştirel bir tutum sergilediği belirtiliyor. Trump, İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırıları konusunda Tel Aviv yönetiminin yaklaşımını doğru bulmadığını ifade etmiş ve bu konuda açık eleştirilerde bulunmuştu. Trump'ın açıklamaları, Washington'un Netanyahu hükümetinin bazı güvenlik politikalarına mesafeli yaklaşmaya başladığı yönündeki yorumları beraberinde getirdi.
VANCE'TEN AŞIRI SAĞCI İSRAİLLİ BAKANLARA SERT SÖZLER
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de İsrail'deki aşırı sağcı isimlere yönelik sert açıklamalarıyla dikkat çekti. Vance, ABD ile İran arasındaki mutabakata tepki gösteren İsrailli Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ile Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir'i eleştirdi. Vance, "İsrail'i koruyan silahların üçte ikisi ABD'de ve Amerikalı vergi mükelleflerinin paralarıyla üretiliyor" ifadelerini kullanarak Washington'un İsrail'e sağladığı askeri desteğin büyüklüğüne dikkat çekti.
İSRAİL SİYASETİNDE YENİ DÖNEM TARTIŞMASI
İsrail basınında yer alan bu iddialar, ABD'nin Netanyahu sonrası döneme ilişkin farklı senaryolar üzerinde çalıştığı yorumlarını beraberinde getirdi. Henüz resmi makamlar tarafından doğrulanmayan temas iddiaları, İsrail'de yaklaşan seçimler öncesinde siyasi dengelerin yeniden şekillenebileceği ve Washington-Tel Aviv ilişkilerinin yeni bir sınavdan geçebileceği yönündeki tartışmaları da hızlandırdı.
