8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanlara yönelik TBMM’ye sunulduğu belirtilen üç maddelik kanun teklifi, sigortalılık süresini ve prim gününü tamamlayanlara yaş şartı aranmadan emeklilik imkânı tanınmasını öngörüyor. Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş’ın ayrıntılarını aktardığı teklif, henüz yürürlüğe girmiş bir düzenleme niteliği taşımıyor.
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin kapsamı dışında kalan çalışanlara yönelik yeni bir kanun teklifi gündeme geldi. Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, muhalefet tarafından TBMM’ye sunulan ve Plan ve Bütçe Komisyonu’na sevk edilen teklif üç maddeden oluşuyor.
Teklifte, 8 Eylül 1999 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olan ve gerekli sigortalılık süresi ile prim ödeme gün sayısını tamamlayan kişilere yaş şartı aranmaksızın yaşlılık aylığı bağlanması öneriliyor.
TEKLİF KİMLERİ KAPSIYOR?
Karakaş’ın aktardığı düzenleme, 8 Eylül 1999 sonrasında ilk defa sigortalı olan SSK, Bağ-Kur, Tarım SSK ve Emekli Sandığı mensuplarına yönelik hükümler içeriyor.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na eklenmesi önerilen “Geçici Madde 113” ile emeklilik için gerekli sigortalılık süresi ve prim gününü tamamlayanların yaş şartından muaf tutulması hedefleniyor.
PRİM VE SİGORTALILIK SÜRESİNİ TAMAMLAYANLARA BAŞVURU İMKÂNI
Teklifin birinci maddesine göre, kapsamda yer alan kişiler gerekli sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamladıklarında yazılı başvuruda bulunabilecek. Bu şartları sağlayanlara yaş şartı aranmadan yaşlılık aylığı bağlanması öngörülüyor.
Düzenlemeyle, primini tamamlamasına rağmen emeklilik yaşını bekleyen ve bu süreçte iş bulmakta güçlük yaşayan çalışanların durumuna çözüm getirilmesi amaçlanıyor.
Ancak aktarılan teklif ayrıntılarında, sigorta başlangıç tarihlerine göre uygulanacak prim günlerini ve sigortalılık sürelerini gösteren bir kademelendirme takvimi bulunmuyor.
YÜRÜRLÜK İÇİN YASALAŞMASI GEREKİYOR
Teklifin ikinci maddesinde, düzenlemenin kanunlaşması halinde Resmî Gazete’de yayımlandığı gün yürürlüğe girmesi öngörülüyor. Bu hüküm, teklifin şu anda uygulanmaya başladığı anlamına gelmiyor. Önerilen emeklilik hakkının kullanılabilmesi için yasama sürecinin tamamlanması ve düzenlemenin yayımlanması gerekiyor. Karakaş, düzenlemenin gecikmeden hayata geçirilmesi gerektiğine ilişkin değerlendirmesinde “geciken adalet, adalet değildir” ifadesine dikkat çekiyor.
ÜÇÜNCÜ MADDE YÜRÜTME HÜKMÜNÜ DÜZENLİYOR
Teklifin üçüncü maddesinde ise kanun hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesi öngörülüyor. Karakaş, sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal dengelerinin gözetilmesi ve sigorta başlangıç tarihlerine göre adil bir kademelendirme yapılması gerektiğini belirterek düzenlemenin yasalaşmasına yönelik beklentiyi dile getiriyor.
YAŞ ŞARTI HENÜZ KALDIRILMIŞ DEĞİL
Gündeme gelen üç maddelik metin, bir kanun teklifi olarak aktarılıyor. Bu nedenle 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanların tamamına yaş şartı aranmadan emeklilik hakkı tanındığı şeklinde değerlendirilmemesi gerekiyor. Kapsam, başvuru koşulları ve olası uygulama takvimi, teklifin yasama sürecinde alacağı son şekle göre netleşecek.
