Pilot uygulamanın ardından 2027'nin başında Türkiye genel olarak planlanan sistemle, haneye giren toplam gelir kayıtlı sınırın (asgari ücreti) altında kayıtlı aradaki fark devlet desteğiyle tamamlanacak.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından ortaklaşa sağlanan Aile Gelir Tamamlama Sistemi, Türkiye'nin sosyal destek yapısının önemli bir değişimi beraberinde getiriyor. Hâlihazırda pilot kurulum oluşturulan modelin, 2027 yılının başlangıcından itibaren genel tedavisi hedefleniyor.
Yeni sistemin en dikkat edilmesi gereken özelliği, kadınlara sabit ve eşit bir ödeme yapılmaması. Bunun yerine haneye giren toplam gelir esas alınır. Hanenin geliri kayıtlı sınırında mevcut, eksik tutar durumu ise karşılanacak. Böylece destek miktarı, her hanenin gelirinin değişmesine göre farklılık gösterebilecektir.
Sistemin temel amacı, düşük gelirli haneler için asgari bir gelir güvencesi oluşturmak. Planlanan modele göre önce hanenin toplam geliri hesaplanacak, ardından bu gelir ile kaydedilen eşik (asgari ücreti) arasındaki fark tespit edilecek.
Şartları karşılayan hanelere, bu farka kadar sosyal destek sağlanacak. Örneğin tek başına yaşayan bir yaşlının geliri asgari ücretin altında kalıyorsa, devlet desteğiyle bu gelirin asgari ücretin anlaşılması öngörülüyor.
Kaynaklara göre sistemden; başına tek yaşayan yaşlılar da dahil olmak üzere, hanenin toplam geliri yetersiz olan tüm birimlerden yararlanılabilir. Yani destek, bireysel değil hane bazında hesaplanacak ve gelir seviyesi düşük hanelerin belirli bir refah sürekliliğinin altında kalması önlenmeye çalışılacak.
Aile Geliri Tamamlama Sistemi'nin, emeklilik tercihleri üzerinden dolaylı bir etkisinin olabileceği değerlendiriliyor. Hane gelirinin belirli bir seviyesinin düşmesinin engellenmesiyle, kalıcılığın yalnızca geçim koruması nedeniyle erken emekliliğe yönelme özgürlüğünin azalabileceği öne sürülüyor. Ancak bu değerlendirmenin vurgulanması gerekir, süreleri ayırma konusunda yeni bir kararın gelmediği anlamına gelir.
Pilot uygulamalarla yürütülen sistem, 2027 yılından itibaren Türkiye çapında hayata kapsamlı bir şekilde planlanıyor. Bununla birlikte sistemin kesin kapsamı, gelir hesabında hangi kriterlerin alınacağı, destek tutarlarının nasıl belirleneceği ve başvuru şartları gibi ayrıntıların, başvuru ülkesinin genel tedavisiyle ve resmî düzenlemelerinin netleşmesi bekleniyor.
