Ortadoğu’da aylardır süren İsrail–Hizbullah gerilimi, ABD merkezli yoğun diplomasi trafiğinin ardından yeni bir aşamaya girdi.
SAAT VERİLDİ, ÇATIŞMALAR DURDU
Reuters’a konuşan ABD’li yetkili, İsrail ve Hizbullah’ın gün içinde yaşanan karşılıklı saldırıların ardından ateşkes üzerinde anlaşmaya vardığını doğruladı. Açıklamada, ateşkesin belirlenen saat olan 16.00 itibarıyla devreye girdiği ve tarafların sahadaki çatışmaları durdurduğu belirtildi.
Yetkili, sürecin ABD ve Katar’ın yürüttüğü arabuluculuk çabaları ile İran’ın dolaylı katkılarıyla şekillendiğini ifade ederken, “Bugün erken saatlerde yaşanan karşılıklı saldırıların ardından şu anda ateşkes halindeler” değerlendirmesinde bulundu.
WASHİNGTON’DA 1993’TEN BU YANA İLK DOĞRUDAN TEMAS
Ateşkes kararının arka planında ise ABD’nin başkenti Washington DC’de gerçekleştirilen kritik diplomatik temaslar bulunuyor. ABD, Lübnan ve İsrail arasında yapılan ortak açıklamaya göre, taraflar 1993 yılından bu yana ilk kez doğrudan üst düzey görüşme gerçekleştirdi.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun arabuluculuğunda yapılan toplantıya Lübnan’ın ABD Büyükelçisi Nada Hamadeh ile İsrail’in ABD Büyükelçisi Yechiel Leiter katıldı. İki saatten uzun süren görüşmenin ardından taraflar, ABD’nin himayesinde doğrudan müzakerelerin başlatılması konusunda uzlaştı.
YENİ MÜZAKERE SÜRECİ
ABD, İsrail ve Lübnan tarafından yayımlanan ortak açıklamada, görüşmenin “tarihi bir dönüm noktası” olduğu vurgulandı. Washington yönetiminin tarafları tebrik ettiği belirtilirken, müzakerelerin devamına destek verildiği ifade edildi.
Açıklamada ayrıca ABD’nin, Lübnan hükümetinin devlet otoritesini güçlendirme ve İran etkisini sınırlama planlarına destek verdiği kaydedildi. Sürecin yalnızca 2024 anlaşmalarıyla sınırlı kalmayarak daha kapsamlı bir barış perspektifine evrilmesinin hedeflendiği aktarıldı.
İSRAİL VE LÜBNAN’DAN MESAJLAR
Görüşme sonrası İsrail’in ABD Büyükelçisi Yechiel Leiter, İsrail basınına yaptığı değerlendirmede, tarafların Lübnan’ın İran’ın Hizbullah üzerinden ülke üzerindeki etkisinden kurtarılması gerektiği konusunda ortak bir anlayışa sahip olduğunu söyledi.
Leiter ayrıca müzakerelerin önümüzdeki haftalarda devam edeceğini belirtirken, Lübnan tarafının Hizbullah’ın silahsızlandırılması yönünde güçlü bir irade ortaya koyduğunu ifade etti.
Tarafların yayımladığı açıklamada, İsrail’in kendini savunma hakkına vurgu yapılırken, olası bir anlaşmanın yalnızca ABD arabuluculuğunda yürütülecek doğrudan müzakerelerle şekilleneceği belirtildi. Ayrıca İsrail’in, tüm devlet dışı silahlı grupların silahsızlandırılması ve Lübnan’daki askeri altyapının ortadan kaldırılması hedefini desteklediği ifade edildi.
Lübnan tarafı ise toprak bütünlüğü ve devlet egemenliği ilkesini ön plana çıkararak, devam eden çatışmanın yarattığı insani krizin hafifletilmesi için acil ateşkes çağrısında bulundu.
