Ankara, NATO savunma sanayiinin buluşma noktası oldu
36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında Ankara'da düzenlenen Savunma Sanayii Forumu, NATO tarihinin bugüne kadar gerçekleştirilen en kapsamlı sanayi organizasyonu olarak kayıtlara geçti. ATO Congresium'da başlayan forum, son üç-dört yıldır NATO zirvelerinin yan etkinliği olarak gerçekleştirilen organizasyonun ilk kez zirvenin resmi programına dahil edilmesiyle ayrı bir önem kazandı. Forum boyunca NATO üyesi ülkelerin savunma bakanları, üst düzey yöneticileri, uluslararası savunma şirketleri ve sektör temsilcileri Türk firmalarıyla bir araya gelirken, görüşmelerin odağında ortak üretim, teknoloji transferi, yeni savunma projeleri ve stratejik iş birlikleri yer aldı. Türkiye'nin son yıllarda geliştirdiği yerli ve milli savunma teknolojileri, forumun en çok ilgi gören başlıklarından biri olurken, birçok ülke temsilcisi Türk savunma sanayi şirketleriyle yeni ortaklıklar kurmak istediklerini açıkladı.
F-35 sorusuna Lindsey Graham'dan dikkat çeken değerlendirme
Forum kapsamında açıklamalarda bulunan ABD Cumhuriyetçi Güney Carolina Senatörü ve ABD Başkanı Donald Trump'ın en yakın müttefiklerinden Lindsey Graham, Türkiye ile ABD arasındaki F-35 sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Graham, Ankara'nın ev sahipliğini överek şu ifadeleri kullandı:
"Harika bir etkinlik. NATO liderliği ve savunma sanayii temsilcilerinin bir araya geldiği büyük bir buluşma. Ankara ev sahipliği konusunda çok başarılı bir iş çıkardı. Türkiye'yi seviyorum; bu yüzden süreç çok keyifli ve verimli geçti. Kongre'de bir miktar dirençle karşılaşılacağını düşünüyorum ama tam olarak ne olacağını bilemem. Yine de Türk ordusunun çok iyi ve son derece yetenekli olduğunu düşünüyorum."
Türkiye'nin NATO içindeki stratejik konumuna da dikkat çeken Graham, açıklamasını şöyle sürdürdü:
"Türkiye, NATO'nun çok önemli bir üyesi. Başkanın bugün neler söyleyeceğini merak ediyorum; ancak bir müttefik olarak Türkiye'nin taşıdığı önemin gayet iyi farkındayım. Türkiye, NATO'ya katkı sağlama noktasında çok stratejik bir konumda bulunuyor. Bakalım neler olacak."
Avustralya'dan Türk savunma sanayiine iş birliği mesajı
Forumun dikkat çeken açıklamalarından biri de Avustralya Savunma Sanayii Bakanı Pat Conroy'dan geldi. Türkiye'nin ev sahipliğine teşekkür eden Conroy, organizasyonun başarılı geçtiğini belirterek NATO zirvesiyle eş zamanlı düzenlenen savunma sanayii forumunun önemli bir yenilik olduğunu söyledi.
Conroy açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Bizi burada ağırladığı için Türkiye hükümetine teşekkür ederim. Organizasyon mükemmeldi; bugünkü temasları ve görüşmeleri heyecanla bekliyorum. Bir NATO liderler zirvesiyle eş zamanlı olarak bir savunma sanayii forumu düzenlenmesini çok önemli bir yenilik olarak görüyorum; NATO savunma bakanları ve Türk sanayi temsilcileriyle bir araya gelip nasıl iş birliği yapabileceğimizi ele almayı sabırsızlıkla bekliyorum."
"Çok büyük bir askeri güce sahipsiniz"
Türk savunma sanayi şirketleriyle görüşeceğini açıklayan Conroy, Türkiye'nin sahip olduğu ileri teknoloji kabiliyetlerinin Avustralya açısından büyük önem taşıdığını vurgulayarak şunları kaydetti:
"Avustralya'da sınırlı bir varlıkları var. Faaliyetlerini genişletmeye istekliler; ancak malumunuz, çok büyük bir askeri güce sahipsiniz ve onlar da ordunuzu destekliyorlar. Bugün ilerleyen saatlerde Türk savunma sanayii temsilcileriyle bir araya geleceğim; birlikte çalışabileceğimiz ileri düzey kabiliyetlerinin neler olduğunu ve endüstriyel iş birliğini artırmanın pratik yollarını anlamaya büyük önem veriyorum."
Belçika: "Savunma ortaklığımız daha da güçlenecek"
Forum kapsamında açıklamalarda bulunan Belçika Savunma Bakanı Theo Francken, Türkiye ile Belçika arasındaki savunma iş birliğinin daha da ileri taşınacağını belirtti. Francken, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığa dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
"Belçika ve Türkiye yakın müttefiklerdir. Savunma ortaklığımız güçlüdür ve daha da güçlenecektir."
"Daha güçlü Avrupa kabiliyetleri, daha güçlü Avrupalı müttefikler."
Belçika'nın Türkiye ile yürüttüğü askeri iş birliklerinin yalnızca mevcut projelerle sınırlı kalmayacağını vurgulayan Francken, önemli bir anlaşmayı da kamuoyuyla paylaştı. Belçika'nın Türkiye, İngiltere, İspanya, Polonya ve Çekya ile A400M stratejik nakliye uçağı iş birliğine ilişkin Niyet Mektubu'nu (LOI) imzaladığını açıklayan Francken, sahip oldukları operasyonel tecrübeyi de ortak ülkelerle paylaşacaklarını söyledi.
Francken açıklamasında şu değerlendirmede bulundu:
"Belçika'nın, sahip olduğu A400M filosundan elde ettiği operasyonel deneyimi ve BELUX işbirliği modelindeki tecrübelerini ortak ülkelere aktaracağız. Daha güçlü Avrupa kabiliyetleri, daha güçlü Avrupalı müttefikler."
Kanada ile serbest ticaret müzakereleri başladı
Zirve kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kanada Başbakanı Mark Carney ile bir araya geldi. Görüşmenin ardından Kanada Başbakanı Carney, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkiler açısından önemli bir gelişmeyi duyurdu. Carney, Kanada ile Türkiye arasında Serbest Ticaret Anlaşması (STA) imzalanması amacıyla resmi müzakerelerin başlatıldığını açıkladı.
Romanya'dan Türkiye ile yeni ortak proje mesajı
Forum kapsamında konuşan Romanya Savunma Bakanı Radu-Dinel Miruta, Türkiye ile savunma alanındaki mevcut iş birliğinin daha da geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Miruta, Karadeniz'de yürütülen ortak faaliyetlerin iki ülke arasındaki güvenlik iş birliğinin önemli bir örneği olduğunu belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
Türkiye ile savunma alanındaki iş birliğinin daha da geliştirilmesi gerekiyor. Karadeniz'de yürüttüğümüz ortak mayın temizleme faaliyetlerinin yanı sıra kritik altyapı alanında da yeni ortak projeler üzerinde çalışıyoruz.
Miruta'nın açıklamaları, NATO'nun doğu kanadında güvenlik iş birliklerinin artırılması yönündeki ortak yaklaşımın sürdüğünü ortaya koydu.
"Türkiye ile yürütülen savunma projelerinin artırılmasını istiyoruz"
Forumda konuşan İzlanda merkezli savunma şirketi Teledyne Gavia Genel Müdürü Stefan Reynisson da NATO kapsamında açıklanan yeni anlaşmaların ittifakın savunma kapasitesini önemli ölçüde güçlendireceğini ifade etti. Reynisson, Türkiye ile yürütülen savunma projelerinin artırılmasını istediklerini belirterek, Türk savunma sanayiinin sahip olduğu teknolojik altyapının uluslararası iş birlikleri açısından önemli fırsatlar sunduğunu dile getirdi.
Mark Rutte'den Türk savunma sanayiine övgü
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, daha önce Nisan ayında Ankara'da gerçekleştirdiği temaslarda ASELSAN'ı ziyaret etmiş ve Türkiye'nin savunma sanayiinde son yıllarda kaydettiği gelişmeyi "devrim" olarak nitelendirmişti. Rutte'nin bu değerlendirmesi, Ankara'da düzenlenen zirvede bir kez daha gündeme gelirken, Türkiye'nin geliştirdiği yerli savunma teknolojileri NATO üyelerinin yoğun ilgisini çekti. Zirve boyunca birçok ülkenin savunma bakanı, askeri yetkilisi ve sektör temsilcisi Türk savunma sanayii şirketleriyle ikili görüşmeler gerçekleştirdi.
Türk savunma sanayii zirvenin vitrinine dönüştü
Ankara'daki zirve, yalnızca diplomatik temaslara değil, aynı zamanda savunma sanayiinde yeni iş birliklerinin şekillendiği önemli bir platforma dönüştü. Türkiye'nin son yıllarda geliştirdiği insansız hava araçları, hava savunma sistemleri, elektronik harp çözümleri, füze teknolojileri ve haberleşme sistemleri forum boyunca en fazla ilgi gören başlıklar arasında yer aldı. Küresel silah ihracatçıları arasında 11'inci sırada bulunan Türkiye, NATO üyelerinin savunma yatırımlarını artırdığı dönemde sahip olduğu üretim kapasitesi, teknoloji altyapısı ve teslim kabiliyetiyle öne çıkan ülkelerden biri oldu.
