ABD ile İran arasında uzun süredir devam eden gerilimi yumuşatma amacı taşıyan diplomatik temaslar, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da kritik bir aşamaya geçti. İki ülkenin üst düzey heyetleri, bugün başlayacak müzakereler için kente ulaştı. Görüşmeler, hem bölgesel güvenlik dengeleri hem de küresel enerji hatları açısından yakından takip ediliyor.
İSLAMABAD’DA YOĞUN DİPLOMASİ TRAFİĞİ
Müzakerelere katılmak üzere ABD Başkan Yardımcısı James David Vance liderliğindeki heyet Pakistan’a ulaştı. Heyette ayrıca ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile Trump’ın damadı Jared Kushner de yer aldı.
ABD heyetini Nur Khan Hava Üssü’nde Pakistanlı üst düzey isimler karşıladı. Karşılama töreninde Pakistan Başbakan Yardımcısı Ishaq Dar, Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir ve İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi hazır bulundu. Bu tablo, Pakistan’ın görüşmelere ev sahipliği rolünü yalnızca lojistik değil aynı zamanda diplomatik düzeyde de üstlendiğini gösterdi.
İRAN HEYETİ DE MASADA YERİNİ ALDI
İran tarafı da müzakereler için İslamabad’a ulaştı. İran devlet televizyonunun aktardığına göre heyete Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf başkanlık ediyor. Heyette Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İran dini liderinin Savunma Konseyi temsilcisi Ali Ekber Ahmediyan, Merkez Bankası Başkanı Abdülnasır Himmeti ve çeşitli milletvekilleri bulunuyor.
Heyetin güvenlik, ekonomi, askeri ve hukuk alanlarından oluşan çok katmanlı bir yapıya sahip olması, görüşmelerin yalnızca diplomatik değil aynı zamanda teknik boyutları da olduğunu ortaya koyuyor.
MASADAKİ EN KRİTİK BAŞLIKLAR
Görüşmelerde en dikkat çeken gündem maddelerinin başında İran’ın nükleer programı ve zenginleştirilmiş uranyum stokları yer alıyor. ABD tarafının, bu konuda 15 maddelik kapsamlı bir teklif sunduğu belirtiliyor.
Washington’ın planında Hürmüz Boğazı’nın yeniden düzenlenmesi ve bölgedeki enerji taşımacılığının güvenliği öne çıkarken, İran tarafının ise boğazın kontrolü, geçiş ücretleri ve bölgesel askeri operasyonların durdurulması gibi taleplerle masaya geldiği ifade ediliyor. Aynı zamanda yaptırımların kaldırılması da İran’ın temel öncelikleri arasında bulunuyor.
LÜBNAN VE BÖLGESEL GERİLİMLER GÜNDEMDE
Müzakerelerin bir diğer önemli başlığı ise Lübnan dosyası olarak öne çıkıyor. İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmaların ateşkes sürecine rağmen devam etmesi, diplomatik sürecin güvenilirliği konusunda soru işaretlerine yol açmış durumda.
İran’ın, Lübnan’ın da ateşkes kapsamına alınması yönündeki ısrarı, görüşmelerin en hassas noktalarından biri olarak değerlendiriliyor. Bu başlık, yalnızca iki ülke arasındaki değil, tüm Orta Doğu’daki güç dengelerini etkileyebilecek nitelikte görülüyor.
İRAN’DAN UÇAKTA ANLAMLI MESAJ
İran heyetinin İslamabad’a gelişi sırasında kullanılan sembolik unsurlar da dikkat çekti. İran’ın, savaşta hayatını kaybeden çocukların fotoğraflarını ve kişisel eşyalarını uçak koltuklarına yerleştirdiği görüntüler kamuoyuna yansıdı.
Ayrıca uçağın “Minab 168” olarak adlandırılması ve Meclis Başkanı Galibaf’ın bu kareleri “Bu uçuşta benimle olan yoldaşlarım” ifadesiyle paylaşması dikkat çekti.
KRİTİK MÜZAKERE SÜRECİ BAŞLIYOR
Tüm bu gelişmeler ışığında İslamabad’da başlayan görüşmelerin, yalnızca ABD-İran ilişkilerinde değil, Orta Doğu’daki genel güvenlik mimarisinde de belirleyici olması bekleniyor.
