Ankara Çevre Otoyolu, Polatlı ve Gölbaşı-Oğulbey güzergâhlarını kapsayan 247 kilometrelik akıllı ulaşım koridoru için proje çalışmaları sürüyor. Araçlarla yol altyapısı arasında veri paylaşımını sağlayacak sistemle, bağlantılı ve otonom sürüş teknolojilerinin daha geniş bir alanda test edilmesi hedefleniyor.
Ankara’da karayolu ulaşımına dijital altyapı kazandıracak yeni bir proje hazırlanıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, İstanbul’da test edilen Kooperatif Akıllı Ulaşım Sistemleri’nin (K-AUS), başkentte daha geniş bir güzergâha taşınması için çalışmaların devam ettiğini açıkladı.
Projenin merkezinde, araçların yol kenarındaki üniteler ve kontrol merkezleriyle haberleşmesi bulunuyor. Böylece yol ve trafik koşullarına ilişkin bilgilerin paylaşılabildiği bir ulaşım altyapısının geliştirilmesi amaçlanıyor.
ANKARA’DA HANGİ YOLLARI KAPSAYACAK?
Bakan Uraloğlu’nun açıkladığı güzergâha göre Ankara’daki akıllı ulaşım koridoru üç kesimden oluşacak:
- Ankara Çevre Otoyolu: 166 kilometre.
- Polatlı kesimi: 59 kilometre.
- Gölbaşı-Oğulbey kesimi: 22 kilometre.
Toplam uzunluğu 247 kilometreye ulaşan proje, K-AUS çalışmalarının ikinci fazı kapsamında değerlendiriliyor. Bu güzergâhta akıllı ulaşım altyapısı ile haberleşme sistemlerinin birlikte çalışması ve araçların hem yol altyapısıyla hem de kontrol merkezleriyle veri alışverişi yapabilmesi hedefleniyor.
YOLLARIN ARAÇLARLA KONUŞMASI NE ANLAMA GELİYOR?
Kooperatif Akıllı Ulaşım Sistemleri, araçlarla yol altyapısı arasında kablosuz iletişim kurulmasına dayanıyor. Yol üzerindeki cihazlardan elde edilen bilgiler, sistem aracılığıyla paylaşılarak sürücülere bulundukları konumla ilgili güncel uyarılar ulaştırılabiliyor.
Bakanlığın İstanbul’daki uygulamaya ilişkin açıklamasına göre bu teknoloji, yol, trafik ve çevre koşullarına ilişkin anlık bilgilendirme sağlamayı amaçlıyor. Yolda duran bir araç, aniden meydana gelen bir kaza veya sürücünün fark etmekte zorlanabileceği bir tehlike, sistemin kullanım alanları arasında yer alıyor.
GİZLİ BUZLANMA VE KAZA İÇİN ERKEN UYARI HEDEFİ
Bakanlığın pilot proje için açıkladığı senaryolar arasında kaza, duran araç, gizli buzlanma, yola düşen nesne ve şerit kapatılması gibi durumların anlık tespiti bulunuyor. Bu amaçla kameralar, yol sensörleri, yapay zekâ tabanlı görüntü işleme sistemleri, meteorolojik bilgi sistemleri ve değişken mesaj işaretlerinden yararlanılması öngörülüyor. Amaç, sürücülerin tehlikeli kesime ulaşmadan önce bilgilendirilmesi ve yol ağının daha verimli kullanılması.
İstanbul’daki uygulamada geliştirilen bu teknolojilerden elde edilen deneyimin, Ankara’da planlanan koridora aktarılması hedefleniyor. Ancak başkentte hangi uyarı senaryolarının ilk aşamada devreye alınacağına ilişkin ayrıntılar son açıklamada paylaşılmadı.
İSTANBUL’DAKİ 40 KİLOMETRELİK HATTA TEST EDİLİYOR
Ankara projesinin temelini, Hasdal Kavşağı ile İstanbul Havalimanı arasındaki yaklaşık 40 kilometrelik test ve uygulama koridorunda yürütülen çalışmalar oluşturuyor. Bakanlığın açıklamasına göre İstanbul’daki pilot güzergâhta 19 farklı noktada yapılan kurulumla yol boyunca 5G altyapısı sağlandı. Proje; Karayolları Genel Müdürlüğü, TÜRKSAT ve Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi iş birliğiyle yürütülüyor. Testlerde, sistem bileşenlerinin gerçek zamanlı veri akışıyla ve farklı trafik koşullarında nasıl çalıştığı değerlendiriliyor.
OTONOM ARAÇ TEKNOLOJİLERİ İÇİN DE KULLANILACAK
Ankara’da planlanan koridorun amaçlarından biri de bağlantılı ve otonom araç teknolojilerinin daha geniş bir alanda test edilmesi ve uygulanması. Uraloğlu’nun açıklamasına göre İstanbul’da edinilen bilgi ve deneyim, Ankara’daki çalışmalar için kullanılacak. Araç-altyapı ve araç-merkez haberleşmesinin geliştirilmesi, projenin temel hedefleri arasında bulunuyor. Bu açıklama, güzergâhın bütünüyle sürücüsüz araç trafiğine açıldığı anlamına gelmiyor; söz konusu teknolojilerin geliştirilmesine yönelik hazırlıkları kapsıyor.
HER ARACIN EKRANINA UYARI GELECEK Mİ?
Bakanlığın teknik açıklamalarında, yol altyapısından elde edilen verilerin araç içi ünitelere iletilmesi öngörülüyor. Dolayısıyla araçla doğrudan haberleşme, bu iletişimi destekleyen araç içi sistemlerle bağlantılı. Ankara projesine ilişkin son açıklamada ise hangi araçların sistemden doğrudan yararlanabileceği, mevcut araçlara ek cihaz gerekip gerekmeyeceği veya sürücüler için ayrı bir uygulama sunulup sunulmayacağı belirtilmedi. Bu nedenle bütün otomobillerin ekranlarına otomatik olarak uyarı geleceği henüz söylenemiyor.
ANKARA’DA NE ZAMAN DEVREYE GİRECEK?
Ankara’daki 247 kilometrelik koridor için açıklanan mevcut aşama, proje çalışmalarının devam ettiği yönünde. Bakan Uraloğlu’nun son açıklamasında hizmete giriş tarihi veya ayrıntılı uygulama takvimi yer almadı.
Başkentteki hazırlıklar sürerken, Ankara’da bulunan Ana Akıllı Ulaşım Sistemleri Merkezi ve bölgesel merkezler üzerinden mevcut yol ve trafik koşullarının anlık olarak takip edildiği de bildirildi. Yeni koridorla, araçlarla doğrudan veri paylaşımına dayanan teknolojilerin daha geniş bir güzergâhta geliştirilmesi amaçlanıyor.
