Türk dünyasının ortak dil ve kültür mirasını genç kuşaklara aktarmak amacıyla yeni bir edebiyat projesi hayata geçiriliyor. Türk Dil Kurumu (TDK) ile Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Gençlik Platformu iş birliğinde düzenlenecek “Ortak Alfabe, Ortak Gelecek” Türk Dünyası Gençleri Arası Öykü Yarışması, 15-29 yaş arasındaki gençleri bir araya getirecek. Katılımcılar, kendi Türk dillerinde ve Ortak Türk Alfabesi çerçevesinde yazacakları öykülerle yarışmaya katılabilecek.
Türk Devletleri Teşkilatı Aksakallar Konseyi Başkanı Binali Yıldırım’ın himayesinde düzenlenen yarışmayla, ortak alfabenin yalnızca akademik ve kurumsal çalışmalarla sınırlı kalmaması, gençlerin edebiyat ve kültür alanındaki üretimlerinde de kullanılması amaçlanıyor.
BİNALİ YILDIRIM: ORTAK HARFLERİ BELİRLEMEKLE İŞ BİTMİYOR
Türk dünyasının ortak alfabe çalışmalarında önemli bir aşamaya ulaşıldığını belirten TDT Aksakallar Konseyi Başkanı Binali Yıldırım, uygulama sürecinin önemine dikkat çekti. Yıldırım, ortak alfabe çalışmalarının tamamlanmasının ardından üye devletlerin kendi koşullarına uygun bir geçiş süreci yürüteceğini ifade ederek şunları söyledi:
"Geçtiğimiz sene Türk dünyası ortak alfabe çalışmasını tamamladık. 34 harften oluşan bu alfabe bütün üye devletler tarafından kabul edildi. Bundan sonra her üye devlet kendi planına göre bu ortak alfabeyi hayata geçirecek. Sovyetlerle başlayan uzun süre Kiril alfabe kullanım dönemi var. Oradan geçişin bugünden yarına olmasını beklemiyoruz. O bakımdan üye devletlerin kendi imkan ve kabiliyetlerine göre, ortaya konacak takvime göre geçiş sağlanacak. Ortak harfleri belirlemekle iş bitmiyor. Bir çerçeve alfabemiz var ama bunun hayatta uygulanır hale gelmesi anlam ifade eder. Bu, vatandaş yazarken, çizerken ve konuşurken bu alfabeyi kullanıyor olması gerektiği anlamına geliyor"
YARIŞMAYA 8 ÜLKE VE TOPLULUKTAN GENÇLER KATILABİLECEK
Yarışmanın Türk dünyasındaki gençler arasında kültürel etkileşimi artırması hedefleniyor. Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Macaristan’dan gençlerin katılımına açık olacak organizasyonda, eserlerin katılımcıların kendi Türk dillerinde hazırlanması bekleniyor.
Yarışmanın temel koşullarından biri ise öykülerin Ortak Türk Alfabesi esaslarına uygun şekilde yazılması olacak. Böylece farklı Türk dillerinde üretilen edebî eserlerin ortak bir yazı sistemi çerçevesinde buluşması hedefleniyor. Yarışmanın ödüllerine ilişkin bilgi veren Yıldırım, toplam ödül miktarının 2 milyon liraya yaklaşacağını belirtti. Yıldırım, yarışmanın takvimini ve ödül törenine ilişkin planlamayı şu sözlerle aktardı:
"Gençler kendi dillerinde ortak alfabe çerçevesinde öykülerini yazacaklar. Dereceye giren öyküler ödüllendirilecek, toplamda 2 milyon liraya yaklaşan bir de ödül var. Bu işin bir takvimi var. 1 Şubat 2027-30 Nisan 2027 tarihleri arasında başvurular yapılacak. 13 Eylül 2027’de sonuçlar açıklanacak. 15 Aralık 2027’de de resmi merasim yapacağız. 15 Aralık, geçen yıldan itibaren ‘Dünya Türk Dili Ailesi Günü’ olarak anılıyor. O bakımdan resmi merasimin bugünle aynı olması bambaşka bir anlam ifade ediyor"
ORTAK TÜRK ALFABESİ 34 HARFTEN OLUŞUYOR
Türk dünyasında ortak alfabe oluşturulmasına yönelik çalışmalar, Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde yürütülen girişimlerle yeni bir aşamaya taşındı. Türk Dünyası Ortak Alfabe Komisyonu, 9-11 Eylül 2024 tarihlerinde Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de gerçekleştirdiği toplantıda 34 harften oluşan Ortak Türk Alfabesi önerisi üzerinde uzlaşmaya vardı.
Ortak alfabe, Türk dillerindeki farklı sesleri temsil edecek şekilde tasarlandı. Bu çerçeve, her ülkenin kendi dil özelliklerini korumasına olanak tanırken ortak harfler üzerinden iletişim ve kültürel etkileşimin geliştirilmesini amaçlıyor. Yıldırım, yarışmanın da bu sürecin toplumsal ve kültürel boyutunu güçlendireceğini belirterek Türk dünyasının gençlerini birbirlerine daha fazla yaklaştırmayı hedeflediklerini ifade etti.
