Derin sürümün faydalı olup olmadığı her zaman bir tartışma konusu olmuştur. Derin sürüm ile birlikte toprağın faydalı tabakasının üst yüzeye taşınması ve üst yüzeyde yer alan verimsiz tabakanın ise alt tarafa taşınması ve bunun sık sık yapılması ile birlikte toprakta bulunan nem, organik madde gibi birçok bitki için önemli olan unsurların azalmasına sebep olduğu bilinmektedir.
Ancak özellikle toprak kökenli hastalık etmenleri ve yaşamının çoğunluğunu yada belirli bir sürecini toprak altında geçiren zararlı böceklerin mücadelesinde derin sürümün çok etkili olduğu da bilinmektedir. Derin sürüm sonucunda toprak altında bulunan zararlı böcekleri toprak yüzeyine getirilerek kuşlar gibi doğal düşmanlar tarafından yenilmesi ve güneş ısısı ya da farklı unsurlar tarafından popülasyonunun azalması sağlanabilmektedir.
Derin sürümün toprağın yapısını ve bitkiler için önemli besin maddelerini azalttığı için sık sık kullanılması istenmese de arada toprağın daha iyi havalanması, taban taşının kırılması ve hastalık, zararlı gibi etkenlerin popülasyonlarının azaltılması için önerilebilmektedir. Özellikle toprağın gizli düşmanı olarak tabir edilmekte olan taban taşı toprağın verimliliğinin büyük oranda azalmasına sebebiyet vermektedir. Taban taşı toprağın yaklaşık 50-80 cm derinliğinde oluşan ve sert bir tabaka şeklinde oluşmuş geçirimsiz bir tabakadır. Özellikle sulu tarım yapılan alanlarda çok çabuk oluşabilmektedir. Sert ve geçirimsiz olan bu tabaka yağmur ya da kar suların toprağın derinliklerine sızmasını engelleyerek toprağın su tutma ve depolama kapasitesini tamamen bitirmektedir. Bu durumda topraklar verimlilik özelliklerini büyük oranda kaybederek çoraklaşmaktadır. Dolayısıyla toprağın yaklaşık 50-80 cm derinliğinde bulunan taban taşının kırılması toprak verimliliği ve sürdürülebilirliği açısından oldukça önem taşımaktadır.
Taban taşının kırılması halk arasında patlatma ya da dip kazan olarak tabir edilen tarım aletleriyle yapılmalıdır. Toprağın yaklaşık 90-100 cm kadar derinine kadar uzanmalıdır. Bu işlem üreticiler tarafında pek bilinmemektedir. Özellikle yıllardır ekilip biçilen topraklar belki de hiçbir dönem patlatma çekilmemiştir. Dolayısıyla üreticilerimizin bu konuda bilinçli olması ve topraklarının verimliliği ve tarımın sürdürülebilirliği açısından dört ya da beş senede bir defa olmak üzere toprakların alt tabakasında sertleşmiş tabakanın patlatma çekilerek kırılması oldukça önemlidir.
Derin sürümün avantaj ve dezavantaları illaki vardır ve üreticiler tarafından da derin sürüm hep avantajlı olarak bilinmektedir. Ancak ben derin sürümün toprak bitki için bir avantaj olacağını düşünmüyorum. Toprağın rutin 15-25 cm aralığında sürülmesi toprağın verimliği açısından önemli olduğunu düşünüyorum. Dolayısıyla derin sürüm yerine dört ya da beş senede patlatma çekilerek taban taşının kırılması daha avantajlıdır.
Bereketli ürünleriniz olsun.