Sağlık çalışanlarının sesi olmak, yalnızca toplu sözleşme masasında oturmak mıdır? Sağlık çalışanlarının hakkını kim savunacak?
Hastanelerde gece gündüz demeden görev yapan hemşireler, ebeler, sağlık teknisyenleri ve diğer sağlık çalışanları..
İnsan hayatını kurtarmak için kendi hayatından fedakârlık yapan, kimi zaman ailesinden uzak kalan, kimi zaman şiddete maruz kalan, kimi zaman da ekonomik sıkıntılarla mücadele eden bu insanların sesi kim olacak?
İşte tam bu noktada sendikaların önemi devreye giriyor.
Ancak burada sorulması gereken önemli bir soru var:
Yetkili sendika sağlıkta ne iş yapar?
Yetkili olmak, yalnızca üye sayısıyla övünmek, toplu sözleşme masasında bulunmak, protokol fotoğrafları vermek ve zaman zaman açıklamalar yapmak mıdır?
Yoksa sağlık çalışanlarının yıllardır çözülemeyen sorunlarına karşı somut adımlar atmak, gerektiğinde yönetenlere itiraz etmek ve hak mücadelesini kararlılıkla sürdürmek midir?
Elbette sendikacılığın asıl ölçüsü, sahip olunan unvan değil, çalışanların hayatında meydana getirilen olumlu değişimdir.
Sağlıkta Değişim Sendikası Genel Başkanı Muhammed Recep Kılıç'ın bu konuda dile getirdiği öneriler dikkat çekiyor.
Kılıç, tarihsel bir adalet mekanizması olan hisbe teşkilatına atıfta bulunarak şiddet olaylarına karşı caydırıcı ve hızlı müdahale anlayışını savunuyor. Sağlıkta şiddet vakalarına bakacak özel yetkili adli birimlerin oluşturulmasını, 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu'nun ilgili hükümlerinin etkili biçimde uygulanmasını ve olayların kamuoyuyla şeffaf biçimde paylaşılmasını talep ediyor.
Bu önerilerin her biri elbette hukuk, uygulama ve yetki bakımından ayrıca değerlendirilmelidir. Ancak burada önemli olan, sorunu yalnızca kınamakla yetinmeyip çözüm arayışını somutlaştırmaktır.
Peki, yıllardır sağlık çalışanlarının temsilinde önemli bir ağırlığa sahip olan yetkili sendikalar, sağlıkta şiddetin önlenmesi için hangi kalıcı sonuçları ortaya koyabiliyor?
Şiddete uğrayan sağlık çalışanının yanında durmak, hukuki destek sağlamak ve caydırıcı düzenlemeler için mücadele etmek sendikacılığın temel sorumluluklarından değil midir?
Sağlık çalışanı şiddete uğradığında yalnızca geçmiş olsun mesajı değil, arkasında duran güçlü bir sendikal irade görmek istiyor.
YETKİLİ OLMAK, HER ŞEYE RAZI OLMAK DEĞİLDİR!
Sendikacılık, yönetenlerle iyi ilişkiler kurmaktan ibaret değildir.
Elbette görüşmek, müzakere etmek ve uzlaşmak önemlidir. Ancak uzlaşma, çalışanların haklarından vazgeçmek anlamına gelmemelidir.
Bir sendikanın gücü, yalnızca kaç üyeye sahip olduğuyla değil, gerektiğinde hangi haksızlığa karşı sesini yükseltebildiğiyle de ölçülür.
Sağlık çalışanlarının ekonomik hakları, nöbet ücretleri, çalışma koşulları, personel yetersizliği, görevde yükselme imkânları ve mesleki itibarları hâlâ tartışılıyorsa sendikaların da kendilerini sorgulaması gerekir.
Yetkili sendika, kendisine verilen temsil yetkisinin bir ayrıcalık değil, sorumluluk olduğunu unutmamalıdır.
Çalışanlar sendikaya yalnızca üye kaydı yaptırmak için değil, haklarının korunması ve geliştirilmesi için üye olur.
Dolayısıyla sendikal başarıyı sadece üye sayılarıyla anlatmak, mücadelenin esasını gözden kaçırmak demektir.
MİLYONLARIN İRADESİ Mİ, DAR BİR ÇEVRENİN TERCİHİ Mİ?
Sağlıkta Değişim Sendikası Genel Başkanı Muhammed Recep Kılıç'ın gündeme taşıdığı bir diğer konu da sendikal baraj tartışmaları.
Kılıç, kamu sendikalarına yönelik yüzde 5 barajı tartışmalarına karşı çıkarak sendikal yetkinin belirlenmesinde bütün kamu görevlilerinin iradesinin esas alınmasını savunuyor.
4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'nda değişiklik yapılmasını isteyen Kılıç, yetkili sendikanın belirlenmesinde tüm kamu görevlilerinin katılacağı, gizli oy ve açık sayım esasına dayanan bir sandık sistemi öneriyor.
Bu öneri, üzerinde ciddi biçimde düşünülmesi gereken bir tartışmayı beraberinde getiriyor:
Sendikal temsilin meşruiyeti nasıl güçlendirilebilir?
Küçük sendikaların örgütlenme özgürlüğü nasıl korunabilir?
Çalışanların tercihleri daha demokratik ve şeffaf biçimde nasıl yansıtılabilir?
Elbette sendikal yetkinin belirlenmesine ilişkin mevcut mevzuatın ve önerilen modelin hukuki sonuçları ayrıca ele alınmalıdır. Ancak küçük sendikaların sesinin kısılmasına yönelik girişimlere karşı çıkmak ve sendikal demokrasiyi savunmak, tartışmanın önemli bir boyutudur.
Kılıç'ın bu konudaki yaklaşımının özü açık:
Madem sendikal yetki tartışılıyor, o hâlde çalışanların iradesi daha doğrudan nasıl ortaya konulabilir?
Peki, yetkili sendikalar bu tartışmalara nasıl yaklaşıyor? Sendikal çoğulculuğun güçlenmesi, çalışanların özgür iradelerinin korunması ve temsil sisteminin geliştirilmesi için hangi önerileri ortaya koyuyorlar?
Sendikal güç, rakiplerin sesini kısmakla değil, çalışanların güvenini kazanmakla büyür.
HASTANELERİN FİZİKİ ŞARTLARI DA SENDİKACILIĞIN KONUSUDUR
Sendikacılık yalnızca maaş pazarlığı değildir. Sağlık çalışanının görev yaptığı ortam, hastanın gördüğü hizmetin niteliği ve kamu kaynaklarının nasıl kullanıldığı da sendikal mücadelenin önemli başlıkları arasındadır.
Sağlık çalışanlarının görev yaptığı binaların fiziki şartları yetersizse, hastaların ve personelin sağlığını etkileyebilecek sorunlar yaşanıyorsa yetkili sendikaların sorumluluğu nerede başlar, nerede biter?
Bir hastanede çalışanların ve hastaların karşılaştığı sorunları gündeme taşımak, yalnızca o bölgede örgütlü küçük bir sendikanın görevi olabilir mi?
Yetki sahibi olmak, sorunların karşısında daha fazla sorumluluk üstlenmeyi gerektirir.
SAĞLIK ÇALIŞANININ EMEĞİ BU KADAR UCUZ MU?
Sağlık çalışanlarının ekonomik hakları denildiğinde yalnızca maaş ve ek ödeme kalemlerine bakmak yeterli değildir. Giyim yardımı gibi sosyal hakların da günün ekonomik koşullarına uygun olması gerekir.
Muhammed Recep Kılıç'ın bu konuda yürüttüğü girişimler de dikkat çekiyor. Sağlıkta Değişim Sendikası, sağlık çalışanlarına yapılan giyim yardımının güncellenmesi amacıyla milletvekilleriyle Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde görüşmeler gerçekleştirmiş, yasal düzenleme yapılması için destek istemiştir.
Devlet Memurları Kanunu'nun giyim yardımına ilişkin hükümlerinin güncellenmesi talebi, sağlık çalışanlarının ekonomik haklarının yalnızca toplu sözleşme dönemlerinde hatırlanmaması gerektiğini gösteren örneklerden biridir.
Burada asıl mesele, giyim yardımının miktarından daha geniştir.
Sağlık çalışanları günün önemli bir bölümünü görev başında geçiriyor. Üniforma, iş kıyafeti ve mesleğin gerektirdiği diğer ihtiyaçlar bir lüks değil, işin doğası gereği ortaya çıkan gerekliliklerdir.
O hâlde bu yardımın güncel fiyatlarla uyumlu olması için kim mücadele edecek?
Yetkili sendikalar, bu konuda hangi yasal düzenleme önerilerini hazırlıyor? Çalışanların beklentilerini karşılamak için hangi kurumlarla görüşüyor? Taleplerini yalnızca açıklamalarda mı dile getiriyor, yoksa sonuç alıncaya kadar takip mi ediyor?
Bu soruların cevabı, sendikaların gerçek performansını ortaya koyacaktır.
SENDİKACILIK, MAKAM DEĞİL MÜCADELE İŞİDİR
Televizyonda konuğum olan Sağlıkta Değişim Sendikası Genel Başkanı Muhammed Recep Kılıç'ın gündeme getirdiği başlıklar, sağlık çalışanlarının sorunlarının birbirinden bağımsız olmadığını gösteriyor.
Sağlıkta şiddet için caydırıcı tedbirler, sendikal temsil için demokratik yöntemler, hastanelerin fiziki koşulları için etkili denetim ve başvuru mekanizmaları, ekonomik haklar için güncel mevzuat ve somut düzenleme talepleri…
Bunların her biri, sendikacılığın yalnızca toplu sözleşme masasında bulunmaktan ibaret olmadığını hatırlatıyor.
Elbette hiçbir sendikanın bütün sorunları tek başına çözmesi beklenemez. Mevzuatın değiştirilmesi, bütçe imkânları ve idari kararlar gibi birçok konuda kamu kurumlarının ve siyasi iradenin de sorumluluğu vardır. Ancak sendikaların görevi, bu sorumlulukları hatırlatmak, çözüm önerileri geliştirmek, çalışanların haklarını savunmak ve verilen sözlerin takipçisi olmaktır.
İşte bu noktada yetkili sendikalara daha büyük sorumluluk düşüyor.
Çünkü daha fazla üyeye sahip olmak, daha fazla temsil imkânı ve daha geniş bir müzakere alanı anlamına gelir. Bu imkânların karşılığı da daha fazla sorumluluk, daha güçlü takip ve daha somut sonuç olmalıdır.
Muhammed Recep Kılıç'ın sahada yürüttüğü çalışmalar, yaptığı açıklamalar ve dile getirdiği çözüm önerileri, sendikal rekabetin aynı zamanda bir hizmet yarışı olması gerektiğini hatırlatıyor.
Bu yarışın kazananı bir sendika başkanı veya bir konfederasyon değil, hakkını alabilen sağlık çalışanı olmalıdır.
SAĞLIK ÇALIŞANI CEVAP BEKLİYOR
Bugün sağlık çalışanlarının beklentisi açık: Şiddete karşı güvence, adil ücret, insanca çalışma koşulları, güncel sosyal haklar ve kendilerini gerçekten temsil eden bir sendikal yapı.
O hâlde yeniden soralım:
Yetkili sendika sağlıkta ne iş yapar?
Sadece yetkili olmakla mı yetinir, yoksa yetkisinin hakkını vermek için mücadele mi eder?
Sadece üye sayısını mı açıklar, yoksa sağlık çalışanlarının hayatında meydana getirdiği değişimi mi ortaya koyar?
Unutulmamalıdır ki sendikacılık, tabeladan ve unvandan ibaret değildir. Sendikacılık; emekçinin hakkını savunmak, gerektiğinde itiraz etmek, çözüm üretmek ve sonuç alıncaya kadar mücadeleyi sürdürmektir.
Sağlık çalışanları artık güzel sözlerden çok, somut sonuç görmek istiyor.
Yetki sahibi olanlara düşen de bu beklentiye cevap vermektir.
Saygılarımla…….
